{"id":10353,"date":"2017-01-09T13:24:06","date_gmt":"2017-01-09T12:24:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/?p=10353"},"modified":"2017-01-09T14:10:57","modified_gmt":"2017-01-09T13:10:57","slug":"aconito-vulparia-aconito-napello-aconitum-sp","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/aconito-vulparia-aconito-napello-aconitum-sp\/","title":{"rendered":"Aconito vulparia, aconito napello, Aconitum sp."},"content":{"rendered":"<div class=\"wpb-content-wrapper\"><p>[vc_row][vc_column css=&#8221;.vc_custom_1458317537009{background-color: #efefef !important;background-position: center !important;background-repeat: no-repeat !important;background-size: contain !important;}&#8221;][vc_column_text css=&#8221;.vc_custom_1483964107163{background-position: center !important;background-repeat: no-repeat !important;background-size: contain !important;}&#8221;]Nome comune: <strong>aconito vulparia, lupaja<\/strong><br \/>\nSpecie: <b><em>Aconitum lycoctonum<\/em> L. emend. Koelle<\/b><br \/>\nFamiglia:\u00a0<strong>RANUNCULACEAE\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>L&#8217;<strong>aconito vulparia<\/strong>\u00a0o\u00a0<strong>lupaja<\/strong>\u00a0\u00e8 presente nei pascoli e nei boschi delle Alpi e degli Appennini; la pianta \u00e8 alta da 50 a 120 cm con infiorescenza diradata spesso ramosa, pubescente e villosa.\u00a0 Fiorisce da giugno a luglio.<\/p>\n<ul>\n<li>I fiori sono di colore giallo pallido e presentano una particolare forma di elmo molto allungato, stretto e alto; sono zigomorfi, hanno, cio\u00e8, un unico piano di simmetria verticale, e , come la pianta, sono pubescenti e villosi.<\/li>\n<li>Le foglie sono divise in 5-7 lobi trifidi, piuttosto larghi.<\/li>\n<li>Il frutto \u00e8 costituito da 3-5 capsule o follicoli sessili, ciascuno dei quali termina con un becco diritto. All\u2019interno del follicolo sono contenuti dei semi piccoli e rugosi, di colore bruno. I frutti secchi sviluppano delle fessure longitudinali dai quali fuoriescono naturalmente i numerosi semi.<\/li>\n<li>Le radici sono secondarie a partire da un grosso rizoma fibroso.<\/li>\n<\/ul>\n<p>[\/vc_column_text]<div class=\"grve-element grve-hr grve-dashed-line-divider\" style=\"margin-bottom: 5px;padding-top: 5px;padding-bottom: 5px;\"><\/div>[vc_column_text]<strong><a href=\"http:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/avvertenze-per-la-lettura-delle-schede\/\">AVVERTENZE PER LA LETTURA DELLE SCHEDE\u00a0<\/a><\/strong>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column css=&#8221;.vc_custom_1458317537009{background-color: #efefef !important;background-position: center !important;background-repeat: no-repeat !important;background-size: contain !important;}&#8221;][vc_column_text css=&#8221;.vc_custom_1483967451983{background-position: center !important;background-repeat: no-repeat !important;background-size: contain !important;}&#8221;]Nome comune: <strong>aconito\u00a0napello<\/strong><br \/>\nSpecie: <b><em>Aconitum napellus<\/em> L. emend. Skalick\u00fd<\/b><br \/>\nFamiglia:\u00a0<strong>RANUNCULACEAE\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>L\u2019<strong>aconito napello<\/strong>, tipico dell\u2019ambiente alpino, pascolivo e boschivo, ha fusti eretti, semplici o poco ramificati; \u00e8 alto fino a 150 cm circa, con ricche e colorate infiorescenze a racemo. Fiorisce in estate.<\/p>\n<ul>\n<li>I fiori presentano la tipica forma di elmo, tanto lungo che largo. La colorazione ha sfumature di colore azzurro-violaceo intenso.<\/li>\n<li>Le foglie sono numerose, alterne, picciolate, con i piccioli che divengono sempre pi\u00f9 corti man mano che si risale lungo il fusto. Hanno un bel colore verde intenso, forma palmata, partita, con divisioni sottili, fino a laciniate, ed apice appuntito. La pagina inferiore \u00e8 di colore verde chiaro.<\/li>\n<li>Il frutto, solitamente composto da 3 follicoli lunghi circa 2 cm, contiene dei semi di colore nero, lucidi, di forma circa tetraedrica.<\/li>\n<li>Le radici sono tuberizzate. Al termine del periodo vegetativo il vecchio tubero muore e resta il giovane, che nella primavera successiva dar\u00e0 origine a una nuova pianta.<\/li>\n<\/ul>\n<p>La specie selvatica non \u00e8 presente in Umbria.<\/p>\n<p>In Umbria troviamo alcune\u00a0variet\u00e0 coltivate; tra queste citiamo, in particolare, la variet\u00e0\u00a0<strong><em>japonicum<\/em><\/strong>\u00a0che fiorisce fino ad inverno inoltrato e la variet\u00e0\u00a0<em>coeruleum\u00a0<\/em>da molti preferita per i fiori abbondanti e delicati.[\/vc_column_text]<div class=\"grve-element grve-hr grve-dashed-line-divider\" style=\"margin-bottom: 5px;padding-top: 5px;padding-bottom: 5px;\"><\/div>[vc_column_text]<strong><a href=\"http:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/avvertenze-per-la-lettura-delle-schede\/\">AVVERTENZE PER LA LETTURA DELLE SCHEDE\u00a0<\/a><\/strong>[\/vc_column_text]<div class=\"grve-element grve-hr grve-dashed-line-divider\" style=\"\"><\/div>[\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column css=&#8221;.vc_custom_1458317537009{background-color: #efefef !important;background-position: center !important;background-repeat: no-repeat !important;background-size: contain !important;}&#8221;]<h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-line grve-h5\" style=\"\"><span>Tossicit\u00e0<\/span><\/h5>[vc_column_text]L\u2019<em><strong>Aconitum<\/strong><\/em>\u00a0\u00e8 la specie pi\u00f9 tossica presente nella flora italiana, cresce spontanea nei boschi, sui pascoli e prati montani alpini e appenninici (come nel parco dei Monti Sibillini).<br \/>\nSecondo quanto si legge in\u00a0<em>Nuovo Erbario Figurato<\/em>: \u201c[&#8230;] Questa pianta \u00e8 fortemente velenosa in condizioni naturali, ma perde in coltura una parte della sua attivit\u00e0\u201d.<br \/>\nI principi venefici di questa pianta, in particolare alcuni alcaloidi tossici, tra cui l\u2019aconitina, sono concentrati soprattutto nella radice carnosa, simile a quella del rafano; sono, tuttavia, presenti anche nelle parti aeree.<br \/>\nLa radice \u00e8 molto profonda e questo ne riduce considerevolmente la possibilit\u00e0 di un utilizzo accidentale.<br \/>\nIn passato, tuttavia, sono stati segnalati possibili casi di avvelenamento per averla mangiata al posto di altri tuberi commestibili, come il rafano o la rapa.<br \/>\nIl bestiame tende naturalmente a evitare le piante di aconito, anche se sono noti casi di avvelenamento per ingestione di foraggio contenente aconito.<br \/>\nContrariamente a quanto avviene per la maggior parte delle ranuncolacee, la velenosit\u00e0 del napello, pur diminuendo un poco, non si annulla con l\u2019essiccazione.<br \/>\nL\u2019aconitina \u00e8 uno dei veleni pi\u00f9 potenti attualmente conosciuti, pericolosa anche per contatto (ovvero per assorbimento tramite l\u2019epidermide): \u00e8 quindi potenzialmente pericoloso tenere in mano, direttamente senza protezione, un mazzo di fiori di aconito perch\u00e8 possono insorgere fenomeni irritativi locali e intossicazioni anche gravi; l\u2019aconitina, infatti, viene estratta non solo dalla radice ma anche dalle foglie di aconito.[\/vc_column_text]<blockquote class=\"grve-element\" style=\"\"><p>Anche gli aconiti coltivati come piante ornamentali sono velenosi e quindi potenzialmente pericolosi.<\/p><\/blockquote><h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-line grve-h5\" style=\"\"><span>Curiosit\u00e0<\/span><\/h5>[vc_column_text]Il nome del genere\u00a0\u00a0<em>Aconitum<\/em>\u00a0deriva dal greco\u00a0<em>ak\u00f2niton<\/em>\u00a0 (= pianta velenosa).\u00a0 La pianta infatti \u00e8 conosciuta per la sua alta tossicit\u00e0 fin dai tempi dell\u2019antichit\u00e0 omerica.\u00a0 Si narra che l\u2019aconito napello sia stata una delle piante preferite dagli antichi per avvelenare le frecce e\u00a0 uccidere i nemici.<\/p>\n<p>Plinio cita questa pianta come portatrice del veleno ad azione pi\u00f9 rapida, ma la ritiene anche un potente antidoto per molte altre sostanze tossiche, come\u00a0 il veleno degli scorpioni. Secondo Plinio, infatti, il napello uccide ma se incontra nell\u2019organismo un altro veleno ne annulla ogni effetto, annientando nell\u2019incontro anche i suoi stessi effetti nocivi.<\/p>\n<p>La pianta dell\u2019aconito \u00e8 da sempre considerata simbolo di malefici e uno degli ingredienti preferiti da maghe e fattucchiere. Antiche credenze popolari ne raccomandano l\u2019uso per tenere lontani i vampiri.<\/p>\n<p>Secondo la mitologia, la pianta di aconito \u00e8 nata dalla bava di Cerbero, quando questi vide la luce del sole nel corso della dodicesima fatica di Ercole. A tale proposito, nelle\u00a0\u00a0<em>Metamorfosi<\/em>\u00a0 di Ovidio leggiamo: \u201c[&#8230;] il mostro riemp\u00ec il cielo di un triplice latrato, cospargendo l\u2019erba dei campi di bava bianchiccia. E si pensa che questa, coagulandosi, trovasse alimento nella fertilit\u00e0 del suolo e divenisse un\u2019erba velenosa, che nasce rigogliosa in mezzo alle rocce, ed \u00e8 chiamata per questo aconito dai contadini\u201d.<\/p>\n<p>La mitologia nord europea considera il fiore dell\u2019aconito simbolo dei cavalieri erranti, con il potere di rendere invisibili. In questo caso la suggestione nasce, evidentemente, dal fiore per la forma che ricorda quella degli elmi antichi.<\/p>\n<p>Nei paesi nordici l\u2019aconito napello \u00e8 conosciuto anche con il nome di \u201ccappello di Thor\u201d o \u201d cappello di Odino\u201d; in Danimarca, come\u00a0 \u201celmo di Troll\u201d\u00a0 e, nei paesi germanici, come \u201celmo di ferro\u201d. Quando la religione cristiana prese il sopravvento su quelle pagane il nome fu cambiato in un pi\u00f9 tranquillo \u201ccappello del monaco\u201d.\u00a0Si narra che chiunque riuscisse ad usare il \u201ccappello di Thor\u201d aveva il potere di scomparire per ricomparire improvvisamente e\u00a0 inaspettatamente tra gli uomini, cavalcando un cavallo a otto zampe, accompagnato da due lupi e due cervi.<\/p>\n<p>In Francia, ha prevalso l\u2019aspetto legato alla bellezza dei fiori e\u00a0 il nome comune usato oltralpe richiama la dea dell\u2019amore:\u00a0\u00a0<em>char de Venus<\/em>\u00a0(carro di Venere).\u00a0Se al fiore togliamo il cappuccio esterno, nelle parti restanti, con un po\u2019 di fantasia, potremo riconoscere le sembianze di un carro trainato da colombe.<\/p>\n<p>Nel linguaggio dei fiori, l\u2019aconito simboleggia la vendetta e l\u2019amore colpevole.[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column]<h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-line grve-h5\" style=\"\"><span>Galleria<\/span><\/h5><div class=\"grve-element grve-gallery grve-isotope grve-gallery-popup\" style=\"\" data-gutter=\"yes\" data-type=\"3-columns\" data-layout=\"fitRows\"><div class=\"grve-isotope-container\"><div class=\"grve-isotope-item \"><a href=\"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2017\/01\/Aconitum_vulparia_ENBLA04.jpg\"><figure class=\"grve-image-hover grve-zoom-in\"><div class=\"grve-media grve-dark-overlay grve-opacity-80\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"503\" height=\"434\" src=\"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2017\/01\/Aconitum_vulparia_ENBLA04.jpg\" class=\"attachment-grve-image-small-square size-grve-image-small-square\" alt=\"Aconito vulparia, da wikimedia, foto di Enrico Blasutto at it.wikipedia, CC BY-SA 3.0, commons.wikimedia.org\/w\/index.php?curid=8827618\" srcset=\"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2017\/01\/Aconitum_vulparia_ENBLA04.jpg 503w, https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2017\/01\/Aconitum_vulparia_ENBLA04-300x259.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 503px) 100vw, 503px\" \/><\/div><figcaption><h6 class=\"grve-title grve-dark\">Aconito vulparia, da wikimedia, <\/br>foto di Enrico Blasutto at it.wikipedia,<\/br> CC BY-SA 3.0, commons.wikimedia.org\/w\/<\/br>index.php?curid=8827618<\/h6><span class=\"grve-caption grve-dark\">Aconito vulparia, da wikimedia, <\/br>foto di Enrico Blasutto at it.wikipedia,<\/br> CC BY-SA 3.0, commons.wikimedia.org\/w\/<\/br>index.php?curid=8827618<\/span><\/figcaption><\/figure><\/a><\/div><div class=\"grve-isotope-item \"><a href=\"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2017\/01\/aconitum-napellus.jpg\"><figure class=\"grve-image-hover grve-zoom-in\"><div class=\"grve-media grve-dark-overlay grve-opacity-80\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"409\" height=\"307\" src=\"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2017\/01\/aconitum-napellus.jpg\" class=\"attachment-grve-image-small-square size-grve-image-small-square\" alt=\"Aconitum napellus, aconito napello\" srcset=\"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2017\/01\/aconitum-napellus.jpg 409w, https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2017\/01\/aconitum-napellus-300x225.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 409px) 100vw, 409px\" \/><\/div><figcaption><h6 class=\"grve-title grve-dark\">Aconitum napellus, aconito napello<\/h6><span class=\"grve-caption grve-dark\">Aconitum napellus, aconito napello<\/span><\/figcaption><\/figure><\/a><\/div><\/div><\/div>[vc_row_inner][vc_column_inner]<div class=\"grve-element grve-hr grve-dashed-line-divider\" style=\"\"><\/div>[\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column][vc_column_text]<\/p>\n<h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-double-line\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-7787\" src=\"http:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2016\/05\/images.jpg\" alt=\"Logo Actaplantarum\" width=\"152\" height=\"70\" srcset=\"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2016\/05\/images.jpg 152w, https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2016\/05\/images-150x70.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 152px) 100vw, 152px\" \/>Link da Actaplantarum:<a href=\"http:\/\/www.actaplantarum.org\/flora\/flora_info.php?id=287\" target=\"_blank\"> <b><i>Aconitum lycoctonum<\/i><\/b><\/a><\/h5>\n<h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-double-line\"><\/h5>\n<p>[\/vc_column_text]<div class=\"grve-element grve-hr grve-dashed-line-divider\" style=\"\"><\/div>[vc_column_text]<\/p>\n<h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-double-line\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-7834\" src=\"http:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2016\/05\/imgres.jpg\" alt=\"Wikipedia\" width=\"152\" height=\"175\" \/><\/h5>\n<p>[\/vc_column_text][vc_column_text]<div id=\"rdp-we-main\" data-resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum_lycoctonum\">\n<div id=\"rdp-we-mw-aria-live-region\" class=\"mw-aria-live-region\" aria-live=\"polite\"><\/div>\n\n<div class=\"mw-page-container\">\n\t<div class=\"mw-page-container-inner\">\n\t\t<div class=\"vector-sitenotice-container\">\n\t\t\t<div id=\"rdp-we-siteNotice\"><!-- CentralNotice --><\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"vector-column-start\">\n\t\t\t\n\t\n\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"mw-content-container\">\n\t\t\t<main id=\"rdp-we-content\" class=\"mw-body\">\n\t\t\t\t<header class=\"mw-body-header vector-page-titlebar no-font-mode-scale\">\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\n\n<\/header>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div id=\"rdp-we-bodyContent\" class=\"vector-body\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container>\n\t\t\t\t\t<div class=\"vector-body-before-content\">\n\t\t\t\t\t\t\t\n\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t<div id=\"rdp-we-mw-content-text\" class=\"mw-body-content\"><div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" lang=\"it\" dir=\"ltr\" data-mw-parsoid-version=\"0.24.0.0-alpha27\" data-mw-html-version=\"2.8.0\"><section data-mw-section-id=\"0\" id=\"rdp-we-mwAQ\"><span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt1\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAg\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Tassobox\\n\",\"href\":\".\/Template:Tassobox\"},\"params\":{\"nome\":{\"wt\":\"Aconito vulparia\"},\"statocons\":{\"wt\":\"LC\"},\"statocons_versione\":{\"wt\":\"statocons_versione=iucn3.1\"},\"statocons_ref\":{\"wt\":\"&lt;ref>{{Cita web|lingua=EN|url=https:\/\/www.iucnredlist.org\/species\/202912\/2757973|titolo=Aconitum lycoctonum|sito=IUCN Red List|data=1\u00ba giugno 2014|accesso=15 dicembre 2025|urlmorto=no}}&lt;\/ref>\"},\"immagine\":{\"wt\":\"Aconitum vulparia ENBLA01.jpg\"},\"didascalia\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos; subsp. &apos;&apos;vulparia&apos;&apos;\"},\"dominio\":{\"wt\":\"[[Eukaryota]]\"},\"regno\":{\"wt\":\"[[Plantae]]\"},\"sottoregno\":{\"wt\":\"[[Tracheobionta]]\"},\"superdivisione\":{\"wt\":\"[[Spermatophyta]]\"},\"divisione\":{\"wt\":\"[[Magnoliophyta]]\"},\"classe\":{\"wt\":\"[[Magnoliopsida]]\"},\"sottoclasse\":{\"wt\":\"[[Magnoliidae]]\"},\"ordine\":{\"wt\":\"[[Ranunculales]]\"},\"famiglia\":{\"wt\":\"[[Ranunculaceae]]\"},\"sottofamiglia\":{\"wt\":\"[[Ranunculoideae]]\"},\"trib\u00f9\":{\"wt\":\"[[Delphinieae]]\"},\"genere\":{\"wt\":\"[[Aconitum]]\"},\"specie\":{\"wt\":\"&apos;&apos;&apos;A. lycoctonum&apos;&apos;&apos;\"},\"FIL?\":{\"wt\":\"si\"},\"regnoFIL\":{\"wt\":\"[[Plantae]]\"},\"clade1\":{\"wt\":\"[[Angiosperme]]\"},\"clade2\":{\"wt\":\"[[Mesangiosperme]]\"},\"clade3\":{\"wt\":\"[[Eudicotiledoni]]\"},\"ordineFIL\":{\"wt\":\"[[Ranunculales]]\"},\"famigliaFIL\":{\"wt\":\"[[Ranunculaceae]]\"},\"sottofamigliaFIL\":{\"wt\":\"[[Ranunculoideae]]\"},\"trib\u00f9FIL\":{\"wt\":\"[[Delphinieae]]\"},\"genereFIL\":{\"wt\":\"[[Aconitum]]\"},\"specieFIL\":{\"wt\":\"&apos;&apos;&apos;A. lycoctonum&apos;&apos;&apos;\"},\"biautore\":{\"wt\":\"[[Carolus Linnaeus|L.]]\"},\"binome\":{\"wt\":\"Aconitum lycoctonum\"},\"bidata\":{\"wt\":\"[[1753]]\"},\"sinonimi\":{\"wt\":\"\"},\"nomicomuni\":{\"wt\":\"{{de}} &apos;&apos;Wolfseisenhut&apos;&apos;&lt;br \/>\\n{{fr}} &apos;&apos;Aconit tue-loup&apos;&apos;&lt;br \/>\\n{{en}} &apos;&apos;Wolfbane&apos;&apos;\"}},\"i\":0}}]}'><\/span><table class=\"infobox sinottico\" summary=\"Tabella sinottica che riassume i principali dati del soggetto\" style=\"width:230px\" about=\"#mwt1\"><tbody><tr class=\"sinottico_testata\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><div class=\"noprint\" style=\"position:relative; float:right; font-size:70%;\"><span typeof=\"mw:File\" data-mw='{\"caption\":\"Come leggere il tassobox\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Progetto:Forme_di_vita\/Come_leggere_il_tassobox\" title=\"Come leggere il tassobox\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Information-silk.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/51\/Information-silk.svg\/20px-Information-silk.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Come leggere il tassobox\" data-file-type=\"drawing\" height=\"20\" width=\"20\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span>\n<\/div>Aconito vulparia<\/th><\/tr><tr><td class=\"sinottico_testo_centrale\" colspan=\"2\"><figure class=\"mw-halign-center\" typeof=\"mw:File\/Frameless\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_vulparia_ENBLA01.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_vulparia_ENBLA01.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/1c\/Aconitum_vulparia_ENBLA01.jpg\/250px-Aconitum_vulparia_ENBLA01.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"300\" width=\"208\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><figcaption><\/figcaption><\/figure><i>Aconitum lycoctonum<\/i> subsp. <i>vulparia<\/i><\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stato_di_conservazione_(biologia)\" title=\"Stato di conservazione (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Stato di conservazione<\/a><\/th><\/tr><tr><td class=\"sinottico_testo_centrale\" colspan=\"2\"><div style=\"margin:0 auto; text-align:center;background:white;\" class=\"skin-invert itwiki-preserve-color\"><div><span typeof=\"mw:File\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Status_iucn3.1_LC_it.svg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Status_iucn3.1_LC_it.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/32\/Status_iucn3.1_LC_it.svg\/250px-Status_iucn3.1_LC_it.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"drawing\" height=\"53\" width=\"200\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><\/div><div style=\"color:teal;font-weight:bold;\">Rischio minimo<span style=\"font-size:80%\"><sup about=\"#mwt4\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-1\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-1\"}}'><a href=\"#cite_note-1\" id=\"rdp-we-mwAw\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwBA\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwBQ\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwBg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/span><\/div><\/div>\n<\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Classificazione_APG_IV\" title=\"Classificazione APG IV\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Classificazione APG IV<\/a><\/th><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dominio_(biologia)\" title=\"Dominio (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Dominio<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eukaryota\" title=\"Eukaryota\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eukaryota<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Regno_(biologia)\" title=\"Regno (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Regno<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Plantae\" title=\"Plantae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Plantae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><small>(<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Clade\" title=\"Clade\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">clade<\/a>)<\/small><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Angiosperme\" title=\"Angiosperme\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Angiosperme<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><small>(<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Clade\" title=\"Clade\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">clade<\/a>)<\/small><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Mesangiosperme\" title=\"Mesangiosperme\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Mesangiosperme<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><small>(<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Clade\" title=\"Clade\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">clade<\/a>)<\/small><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eudicotiledoni\" title=\"Eudicotiledoni\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eudicotiledoni<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ordine_(tassonomia)\" title=\"Ordine (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ordine<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculales\" title=\"Ranunculales\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculales<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Famiglia_(tassonomia)\" title=\"Famiglia (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Famiglia<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottofamiglia\" title=\"Sottofamiglia\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sottofamiglia<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculoideae?action=edit&redlink=1\" title=\"Ranunculoideae (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Ranunculoideae\"]}}' target=\"_new\">Ranunculoideae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Trib\u00f9_(tassonomia)\" title=\"Trib\u00f9 (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Trib\u00f9<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Delphinieae?action=edit&redlink=1\" title=\"Delphinieae (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Delphinieae\"]}}' target=\"_new\">Delphinieae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Genere_(tassonomia)\" title=\"Genere (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Genere<\/a><\/th><td><i><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum\" title=\"Aconitum\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Aconitum<\/a><\/i>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Specie<\/a><\/th><td><i><b>A. lycoctonum<\/b><\/i>\n<\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sistema_Cronquist\" title=\"Sistema Cronquist\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Classificazione Cronquist<\/a><\/th><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dominio_(biologia)\" title=\"Dominio (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Dominio<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eukaryota\" title=\"Eukaryota\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eukaryota<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal; width:50%\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Regno_(biologia)\" title=\"Regno (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Regno<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Plantae\" title=\"Plantae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Plantae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottoregno\" title=\"Sottoregno\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">Sottoregno<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tracheobionta\" title=\"Tracheobionta\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">Tracheobionta<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Superphylum\" title=\"Superphylum\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Superdivisione<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Spermatophyta\" title=\"Spermatophyta\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Spermatophyta<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Phylum\" title=\"Phylum\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Divisione<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Magnoliophyta\" title=\"Magnoliophyta\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">Magnoliophyta<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Classe_(tassonomia)\" title=\"Classe (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Classe<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Magnoliopsida\" title=\"Magnoliopsida\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Magnoliopsida<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottoclasse_(tassonomia)\" title=\"Sottoclasse (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sottoclasse<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Magnoliidae\" title=\"Magnoliidae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Magnoliidae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ordine_(tassonomia)\" title=\"Ordine (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ordine<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculales\" title=\"Ranunculales\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculales<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Famiglia_(tassonomia)\" title=\"Famiglia (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Famiglia<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottofamiglia\" title=\"Sottofamiglia\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sottofamiglia<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculoideae?action=edit&redlink=1\" title=\"Ranunculoideae (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Ranunculoideae\"]}}' target=\"_new\">Ranunculoideae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Trib\u00f9_(tassonomia)\" title=\"Trib\u00f9 (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Trib\u00f9<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Delphinieae?action=edit&redlink=1\" title=\"Delphinieae (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Delphinieae\"]}}' target=\"_new\">Delphinieae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Genere_(tassonomia)\" title=\"Genere (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Genere<\/a><\/th><td><i><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum\" title=\"Aconitum\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Aconitum<\/a><\/i>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Specie<\/a><\/th><td><i><b>A. lycoctonum<\/b><\/i>\n<\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Nomenclatura_binomiale\" title=\"Nomenclatura binomiale\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Nomenclatura binomiale<\/a><\/th><\/tr><tr><td class=\"sinottico_testo_centrale\" colspan=\"2\"><i><b>Aconitum lycoctonum<\/b><\/i><br\/><small><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Carolus_Linnaeus\" title=\"Carolus Linnaeus\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">L.<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/1753\" title=\"1753\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">1753<\/a><\/small>\n<\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\">Nomi comuni<\/th><\/tr><tr><td class=\"sinottico_testo_centrale\" colspan=\"2\"><span typeof=\"mw:Entity\"> <\/span>\n<p>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"tedesco\">DE<\/abbr><\/span>)  <i>Wolfseisenhut<\/i><br\/>\n(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"francese\">FR<\/abbr><\/span>)  <i>Aconit tue-loup<\/i><br\/>\n(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>)  <i>Wolfbane<\/i><\/p>\n<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt1\"><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Voci_con_Tassobox_-_Regno_Plant\u00e6\"\/><\/span>\n\n<p id=\"rdp-we-mwBw\"><i id=\"rdp-we-mwCA\"><b id=\"rdp-we-mwCQ\">Aconitum lycoctonum<\/b><\/i> <small id=\"rdp-we-mwCg\">(<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Linneo\" title=\"Linneo\" id=\"rdp-we-mwCw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">L.<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/1753\" title=\"1753\" id=\"rdp-we-mwDA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">1753<\/a>)<\/small> \u00e8 una <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Plantae\" title=\"Plantae\" id=\"rdp-we-mwDQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pianta<\/a> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Erba\" title=\"Erba\" id=\"rdp-we-mwDg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">erbacea<\/a> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pianta_perenne\" title=\"Pianta perenne\" id=\"rdp-we-mwDw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">perenne<\/a> appartenente alla <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Famiglia_(tassonomia)\" title=\"Famiglia (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwEA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">famiglia<\/a> delle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" id=\"rdp-we-mwEQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a>, originaria dell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Europa_centrale\" title=\"Europa centrale\" id=\"rdp-we-mwEg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Europa centro<\/a>-<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Europa_settentrionale\" title=\"Europa settentrionale\" id=\"rdp-we-mwEw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">settentrionale<\/a>.<sup about=\"#mwt7\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-2\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-2\"}}'><a href=\"#cite_note-2\" id=\"rdp-we-mwFA\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwFQ\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwFg\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwFw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/p>\n\n<meta property=\"mw:PageProp\/toc\" id=\"rdp-we-mwGA\" data-mw='{\"autoGenerated\":true}'\/><\/section><section data-mw-section-id=\"1\" id=\"rdp-we-mwGQ\" aria-labelledby=\"Etimologia\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Etimologia\">Etimologia<\/h2><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwGg\">Il nome del genere (\"Aconitum\") deriva dal <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Greco_antico\" title=\"Greco antico\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwGw\" target=\"_new\">greco<\/a> <i id=\"rdp-we-mwHA\">ak\u00f2niton<\/i> (= pianta velenosa). La pianta infatti risulta conosciuta per la sua elevata tossicit\u00e0 fin dai tempi dell'antichit\u00e0 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Omero\" title=\"Omero\" id=\"rdp-we-mwHQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">omerica<\/a>. Con questo nome probabilmente veniva indicata una pianta velenosa endemica il cui <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Habitat\" title=\"Habitat\" id=\"rdp-we-mwHg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">habitat<\/a> frequente era tra le rocce ripide di alcune zone della Grecia. Due sono le radici che vengono attribuite al nome: (1) <i id=\"rdp-we-mwHw\">ak\u00f2ne<\/i> (= pietra) facendo riferimento al suo habitat; (2) <i id=\"rdp-we-mwIA\">kon\u00e9<\/i> (= uccidere), facendo ovviamente riferimento alla sua tossicit\u00e0. Veniva anche usata come simbolo negativo (maleficio o di vendetta) nella mitologia dei popoli mediterranei. L'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Epiteto_specifico\" title=\"Epiteto specifico\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwIQ\" target=\"_new\">epiteto specifico<\/a> (<i id=\"rdp-we-mwIg\">lycoctonum<\/i>) deriva sempre dal greco, dalla parola <i id=\"rdp-we-mwIw\">lycos<\/i> (= lupo) e da <i id=\"rdp-we-mwJA\">cthon<\/i> [\u03c7\u03b8\u03ce\u03bd] (= uccidere) e significa quindi \"uccisore di lupi\"; si confronti con il nome di un'altra specie di Aconito, l'Aconitum lupicida, che riprende in latino lo stesso significato.\n<br id=\"rdp-we-mwJQ\"\/>\nIl <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Nomenclatura_binomiale\" title=\"Nomenclatura binomiale\" id=\"rdp-we-mwJg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">binomio scientifico<\/a> accettato (<i id=\"rdp-we-mwJw\">Aconitum lycoctonum<\/i>) \u00e8 stato proposto da <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Carl_von_Linn\u00e9\" title=\"Carl von Linn\u00e9\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwKA\" target=\"_new\">Carl von Linn\u00e9<\/a> (1707 \u2013 1778) biologo e scrittore svedese, considerato il padre della moderna <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Classificazione_scientifica\" title=\"Classificazione scientifica\" id=\"rdp-we-mwKQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">classificazione scientifica<\/a> degli organismi viventi, nella pubblicazione \"<i id=\"rdp-we-mwKg\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Species_Plantarum\" title=\"Species Plantarum\" id=\"rdp-we-mwKw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Species Plantarum<\/a><\/i>\" del 1753.<\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"2\" id=\"rdp-we-mwLA\" aria-labelledby=\"Descrizione\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Descrizione\">Descrizione<\/h2><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwLQ\">La seguente descrizione va riferita alla specie <i id=\"rdp-we-mwLg\">Aconitum lycoctonum<\/i> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stricto_sensu\" title=\"Stricto sensu\" id=\"rdp-we-mwLw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">s.l.<\/a> (per i caratteri peculiari delle sottospecie italiane vedi il paragrafo \"Sistematica\").<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwMA\">Questi aconiti sono piante <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Erba\" title=\"Erba\" id=\"rdp-we-mwMQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">erbacee<\/a>, perenni la cui altezza pu\u00f2 arrivare da 4 a 15 dm. La forma biologica \u00e8 definita come <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sistema_Raunki\u00e6r#Emicriptofite\" title=\"Sistema Raunki\u00e6r\" id=\"rdp-we-mwMg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">emicriptofita scaposa<\/a> (<b id=\"rdp-we-mwMw\">H scap<\/b>), ossia sono piante con <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Gemma_(botanica)\" title=\"Gemma (botanica)\" id=\"rdp-we-mwNA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">gemme<\/a> svernanti al livello del suolo e protette dalla <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#L\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwNQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">lettiera<\/a> o dalla neve, dotate di un asse fiorale eretto e spesso privo di foglie.<\/p>\n\n<section data-mw-section-id=\"3\" id=\"rdp-we-mwNg\" aria-labelledby=\"Radici\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Radici\">Radici<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwNw\">Le radici sono secondarie da <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Rizoma\" title=\"Rizoma\" id=\"rdp-we-mwOA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">rizoma<\/a>.<\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"4\" id=\"rdp-we-mwOQ\" aria-labelledby=\"Fusto\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Fusto\">Fusto<\/h3><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mwOg\"><li id=\"rdp-we-mwOw\">Parte ipogea: la parte sotterranea del fusto \u00e8 un grosso rizoma fibroso.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwPA\">Parte epigea: la parte aerea \u00e8 eretta, mediamente ramosa e sparsamente <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwPQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pubescente<\/a>. La sezione del fusto \u00e8 cilindrica.<\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"5\" id=\"rdp-we-mwPg\" aria-labelledby=\"Foglie\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Foglie\">Foglie<\/h3><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mwPw\"><li id=\"rdp-we-mwQA\">Foglie basali: le <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Foglia\" title=\"Foglia\" id=\"rdp-we-mwQQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">foglie<\/a> basali sono <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Picciolo\" title=\"Picciolo\" id=\"rdp-we-mwQg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">picciolate<\/a>; la lamina \u00e8 pentagonale ed \u00e8 divisa fino a 1\/5 dalla nervatura centrale in 5 (o anche fino a 7-8) segmenti. I segmenti a forma <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwQw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">obcuneata<\/a> o strettamente rombica (larghi \u00bc \u2013 1\/3 rispetto alla lunghezza) sono a loro volta partiti (divisi) o dentati\/lobati. Lunghezza del picciolo: 2 dm. Diametro della lamina: 15<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwRA\">\u00a0<\/span>cm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwRQ\">Foglie cauline: le foglie cauline sono progressivamente pi\u00f9 piccole, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sessilit\u00e0\" title=\"Sessilit\u00e0\" id=\"rdp-we-mwRg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sessili<\/a>, con la lamina pi\u00f9 profondamente incisa e i lobi pi\u00f9 stretti.<\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"6\" id=\"rdp-we-mwRw\" aria-labelledby=\"Infiorescenza\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Infiorescenza\">Infiorescenza<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwSA\">L'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Infiorescenza\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mwSQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">infiorescenza<\/a> \u00e8 una pannocchia terminale simile ad una spiga. Alla diramazione dei rami sono presenti delle foglie di tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Brattea\" title=\"Brattea\" id=\"rdp-we-mwSg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">bratteale<\/a>. I fiori sono <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Peduncolo_(botanica)\" title=\"Peduncolo (botanica)\" id=\"rdp-we-mwSw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">peduncolati<\/a>. Dimensione dell'infiorescenza: 10 \u2013 25<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwTA\">\u00a0<\/span>cm.<\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"7\" id=\"rdp-we-mwTQ\" aria-labelledby=\"Fiore\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Fiore\">Fiore<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwTg\">Questi fiori sono considerati fiori arcaici, o perlomeno derivati da fiori pi\u00f9 arcaici dalla struttura <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#A\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwTw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">aciclica<\/a>. Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Perianzio\" title=\"Perianzio\" id=\"rdp-we-mwUA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">perianzio<\/a> \u00e8 formato da due <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#V\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwUQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">verticilli<\/a>: gli elementi esterni hanno una funzione di protezione e sono chiamati <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tepali\" title=\"Tepali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwUg\" target=\"_new\">tepali<\/a> o <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sepali\" title=\"Sepali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwUw\" target=\"_new\">sepali<\/a> (la distinzione dei due termini in questo caso \u00e8 ambigua e quindi soggettiva); quelli interni sono dei nettari<sup about=\"#mwt9\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-3\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-3\"}}'><a href=\"#cite_note-3\" id=\"rdp-we-mwVA\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwVQ\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwVg\">[<\/span>3<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwVw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> (in questo fiore la corolla \u00e8 praticamente assente). I fiori sono pentameri (a cinque elementi) a simmetria <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#Z\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwWA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">zigomorfa<\/a> (o bilaterale). Il colore del perianzio \u00e8 giallo (pallido quasi biancastro), ma anche blu chiaro (non per le sottospecie italiane). Dimensione dei fiori: 20 \u2013 30<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwWQ\">\u00a0<\/span>mm.<\/p>\n\n<ul id=\"rdp-we-mwWg\"><li id=\"rdp-we-mwWw\">Formula fiorale: per questa pianta viene indicata la seguente <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Formula_fiorale\" title=\"Formula fiorale\" id=\"rdp-we-mwXA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">formula fiorale<\/a>:<\/li><\/ul>\n<dl id=\"rdp-we-mwXQ\"><dd id=\"rdp-we-mwXg\"><dl id=\"rdp-we-mwXw\"><dd id=\"rdp-we-mwYA\"><dl id=\"rdp-we-mwYQ\"><dd id=\"rdp-we-mwYg\"><b id=\"rdp-we-mwYw\">x K 5, C 2, A numerosi, G 5 (supero)<\/b><sup about=\"#mwt11\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-4\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-4\"}}'><a href=\"#cite_note-4\" id=\"rdp-we-mwZA\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwZQ\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwZg\">[<\/span>4<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwZw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl>\n\n<ul id=\"rdp-we-mwaA\"><li id=\"rdp-we-mwaQ\">Calice: il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Calice_(botanica)\" title=\"Calice (botanica)\" id=\"rdp-we-mwag\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">calice<\/a> ha cinque <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sepali\" title=\"Sepali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwaw\" target=\"_new\">sepali<\/a> (o <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tepali\" title=\"Tepali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwbA\" target=\"_new\">tepali<\/a>) di tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwbQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">petaloideo<\/a>, molto diversi fra loro, di cui il superiore ha la forma di elmo o casco a geometria emisferica ma 2 \u2013 3 volte pi\u00f9 alto che largo e con alla base un prolungamento a forma di becco. Degli altri sepali due hanno una disposizione laterale a forma ovale; i due inferiori sono pi\u00f9 lineari\/<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#L\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwbg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">lanceolati<\/a> e canalicolati. I sepali non sono persistenti alla fruttificazione. Dimensioni dell'elmo: altezza 33<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwbw\">\u00a0<\/span>mm; larghezza 8<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwcA\">\u00a0<\/span>mm. Dimensione dei petali laterali: larghezza 9<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwcQ\">\u00a0<\/span>mm; lunghezza 12<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwcg\">\u00a0<\/span>mm. Lunghezza dei petali inferiori: 13<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwcw\">\u00a0<\/span>mm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwdA\">Corolla: la <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corolla\" title=\"Corolla\" id=\"rdp-we-mwdQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">corolla<\/a> \u00e8 praticamente assente; i <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Petali\" title=\"Petali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwdg\" target=\"_new\">petali<\/a> interni 2 (raramente 5) sono delle foglie trasformate in produttori di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Nettare_(botanica)\" title=\"Nettare (botanica)\" id=\"rdp-we-mwdw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">nettare<\/a> ed hanno una forma cilindrica spiraleggiante un po' clavata (a martelletto) e sono incurvati in avanti.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mweA\">Androceo: gli <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stami\" title=\"Stami\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mweQ\" target=\"_new\">stami<\/a> (scuri) sono numerosi a disposizione spiralata.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mweg\">Gineceo: i <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Carpello_(botanica)\" title=\"Carpello (botanica)\" id=\"rdp-we-mwew\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">carpelli<\/a> (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sessilit\u00e0\" title=\"Sessilit\u00e0\" id=\"rdp-we-mwfA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sessili<\/a> e spiralati) sono 5 (raramente di meno). I <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pistillo\" title=\"Pistillo\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwfQ\" target=\"_new\">pistilli<\/a> contengono da 10 a 20 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ovulo_(botanica)\" title=\"Ovulo (botanica)\" id=\"rdp-we-mwfg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ovuli<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwfw\">Fioritura: mediamente tra giugno e agosto.<\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"8\" id=\"rdp-we-mwgA\" aria-labelledby=\"Frutti\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Frutti\">Frutti<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwgQ\">Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Frutto\" title=\"Frutto\" id=\"rdp-we-mwgg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">frutto<\/a> \u00e8 costituito da un aggregato di 3 - 5 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Capsula_(botanica)\" title=\"Capsula (botanica)\" id=\"rdp-we-mwgw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">capsule<\/a> o <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#F\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwhA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">follicoli<\/a> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sessilit\u00e0\" title=\"Sessilit\u00e0\" id=\"rdp-we-mwhQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sessili<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwhg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">polispermi<\/a> (frutto secco sviluppato longitudinalmente con delle fessure per la fuoriuscita dei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Semi\" title=\"Semi\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwhw\" target=\"_new\">semi<\/a>). Ogni follicolo termina con un becco diritto. All'interno del follicolo sono contenuti dei semi piccoli di colore bruno e dalla superficie rugosa.<\/p>\n\n<\/section><\/section><section data-mw-section-id=\"9\" id=\"rdp-we-mwiA\" aria-labelledby=\"Riproduzione\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Riproduzione\">Riproduzione<\/h2><\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" typeof=\"mw:File\/Thumb\" id=\"rdp-we-mwiQ\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_lycoctonum_subsp._vulparia_MHNT.BOT.2004.0.787.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwig\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_lycoctonum_subsp._vulparia_MHNT.BOT.2004.0.787.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b7\/Aconitum_lycoctonum_subsp._vulparia_MHNT.BOT.2004.0.787.jpg\/250px-Aconitum_lycoctonum_subsp._vulparia_MHNT.BOT.2004.0.787.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"246\" width=\"250\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwiw\"\/><\/a><figcaption id=\"rdp-we-mwjA\"><i id=\"rdp-we-mwjQ\"> Aconitum lycoctonum subsp. vulparia<\/i><\/figcaption><\/figure>\n<ul id=\"rdp-we-mwjg\"><li id=\"rdp-we-mwjw\">Impollinazione: l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Impollinazione\" title=\"Impollinazione\" id=\"rdp-we-mwkA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">impollinazione<\/a> \u00e8 garantita soprattutto da diversi insetti, come <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Apis\" title=\"Apis\" id=\"rdp-we-mwkQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">api<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Vespidae\" title=\"Vespidae\" id=\"rdp-we-mwkg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">vespe<\/a> in quanto sono piante nettarifere (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Impollinazione_entomogama\" title=\"Impollinazione entomogama\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwkw\" target=\"_new\">impollinazione entomogama<\/a>). In alcune ricerche<sup about=\"#mwt13\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-5\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-5\"}}'><a href=\"#cite_note-5\" id=\"rdp-we-mwlA\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwlQ\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwlg\">[<\/span>5<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwlw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> sono stati rilevati anche fenomeni di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Autoimpollinazione\" title=\"Autoimpollinazione\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwmA\" target=\"_new\">autoimpollinazione<\/a> (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Proterandria\" title=\"Proterandria\" id=\"rdp-we-mwmQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">proterandria<\/a>) attraverso insetti come i <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Bombus\" title=\"Bombus\" id=\"rdp-we-mwmg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">bombi<\/a>. In questo caso gli insetti visitano porzioni diverse della pianta in tempi successivi: prima la parte alta e poi quella bassa. Dal momento che i fiori maturano prima nella parte bassa (il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Gineceo\" title=\"Gineceo\" id=\"rdp-we-mwmw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">gineceo<\/a> \u00e8 ricettivo solamente a maturazione completa del fiore \u2013 l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Androceo\" title=\"Androceo\" id=\"rdp-we-mwnA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">androceo<\/a> invece matura prima) \u00e8 cos\u00ec possibile l'autoimpollinazione.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwnQ\">Riproduzione: la fecondazione avviene sia tramite l'impollinazione dei fiori (vedi sopra), ma anche per divisione del piede (propagazione tipicamente orticola).<\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"10\" id=\"rdp-we-mwng\" aria-labelledby=\"Tassonomia\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Tassonomia\">Tassonomia<\/h2><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwnw\">Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Genere_(tassonomia)\" title=\"Genere (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwoA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">genere<\/a> <i id=\"rdp-we-mwoQ\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum\" title=\"Aconitum\" id=\"rdp-we-mwog\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Aconitum<\/a><\/i> comprende 250 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwow\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a><sup about=\"#mwt17\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceA_6-0\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceA\"},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-ReferenceA-6\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceA-6\" id=\"rdp-we-mwpA\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwpQ\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwpg\">[<\/span>6<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwpw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> (una dozzina delle quali sono spontanee dei territori italiani) distribuite soprattutto nelle regioni temperate. La <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Famiglia_(tassonomia)\" title=\"Famiglia (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwqA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">famiglia<\/a> delle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" id=\"rdp-we-mwqQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a> invece comprende oltre <span class=\"nowrap\" about=\"#mwt14\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwqg\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"M\",\"href\":\".\/Template:M\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"2000\"}},\"i\":0}}]}'><span data-sort-value=\"7003200000000000000\u2660\"><\/span>2<span style=\"margin-left:.25em;\">000<\/span><\/span> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwqw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> distribuite su circa 47 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Genere_(tassonomia)\" title=\"Genere (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwrA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">generi<\/a><sup about=\"#mwt18\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceA_6-1\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceA\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceA-6\" id=\"rdp-we-mwrQ\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwrg\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwrw\">[<\/span>6<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwsA\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> (<span class=\"nowrap\" about=\"#mwt15\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwsQ\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"M\",\"href\":\".\/Template:M\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"2500\"}},\"i\":0}}]}'><span data-sort-value=\"7003250000000000000\u2660\"><\/span>2<span style=\"margin-left:.25em;\">500<\/span><\/span> specie e 58 generi secondo altre fonti<sup about=\"#mwt20\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-7\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-7\"}}'><a href=\"#cite_note-7\" id=\"rdp-we-mwsg\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwsw\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwtA\">[<\/span>7<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwtQ\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>). \n<br id=\"rdp-we-mwtg\"\/>\nDa un punto di vista sistematico (e pratico) le specie di questo genere vengono classificate in base al colore e alla forma del fiore. In questo caso il fiore \"Aconitum lycoctonum\" appartiene al gruppo delle piante vellutate con cappuccio pi\u00f9 alto che largo.<sup about=\"#mwt22\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-8\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-8\"}}'><a href=\"#cite_note-8\" id=\"rdp-we-mwtw\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwuA\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwuQ\">[<\/span>8<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwug\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>\n<br id=\"rdp-we-mwuw\"\/>\nLa posizione <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tassonomia\" title=\"Tassonomia\" id=\"rdp-we-mwvA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">tassonomica<\/a> (ma anche la <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Nomenclatura_binomiale\" title=\"Nomenclatura binomiale\" id=\"rdp-we-mwvQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">nomenclatura<\/a>) di questo aconito ha subito pi\u00f9 di una revisione e modifica in questi ultimi decenni. Basta far notare che <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sandro_Pignatti\" title=\"Sandro Pignatti\" id=\"rdp-we-mwvg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sandro Pignatti<\/a> nella \"Flora d'Italia\"<sup about=\"#mwt24\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-9\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-9\"}}'><a href=\"#cite_note-9\" id=\"rdp-we-mwvw\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwwA\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwwQ\">[<\/span>9<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwwg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> considera le due sottospecie presenti nella flora italiana come due specie separate con le denominazioni di <i id=\"rdp-we-mwww\">Aconitum vulparia<\/i> <small id=\"rdp-we-mwxA\">Rchb.<\/small> e <i id=\"rdp-we-mwxQ\">Aconitum lamarckii<\/i> <small id=\"rdp-we-mwxg\">Rchb.<\/small> anche se in una nota precisa che per alcuni Autori le due specie andrebbero accomunate in un'unica denominazione. Attualmente i testi pi\u00f9 aggiornati<sup about=\"#mwt26\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-10\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-10\"}}'><a href=\"#cite_note-10\" id=\"rdp-we-mwxw\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwyA\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwyQ\">[<\/span>10<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwyg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> tendono a raccogliere le molte variet\u00e0 individuate per questa pianta in un unico <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Taxon\" title=\"Taxon\" id=\"rdp-we-mwyw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">taxon<\/a> con la seguente denominazione: <i id=\"rdp-we-mwzA\">Aconitum lycoctonum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwzQ\">L. emend. Koelle<\/small>. \n<br id=\"rdp-we-mwzg\"\/>\nIl <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Numero_cromosomico\" title=\"Numero cromosomico\" id=\"rdp-we-mwzw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">numero cromosomico<\/a> di <i id=\"rdp-we-mw0A\">A. lycoctonum<\/i> \u00e8: 2n = 16.<sup about=\"#mwt28\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-11\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-11\"}}'><a href=\"#cite_note-11\" id=\"rdp-we-mw0Q\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mw0g\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mw0w\">[<\/span>11<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mw1A\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/p>\n\n<section data-mw-section-id=\"11\" id=\"rdp-we-mw1Q\" aria-labelledby=\"Variabilit\u00e0\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Variabilit\u00e0\"><span id=\"rdp-we-Variabilit.C3.A0\" typeof=\"mw:FallbackId\"><\/span>Variabilit\u00e0<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mw1g\">Come tutte le specie di <i id=\"rdp-we-mw1w\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum\" title=\"Aconitum\" id=\"rdp-we-mw2A\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Aconitum<\/a><\/i>, anche questa si presenta con grande variabilit\u00e0 facilitata da cause di isolamento e di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ibrido\" title=\"Ibrido\" id=\"rdp-we-mw2Q\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ibridazione<\/a> e di conseguenza con problemi di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Classificazione_scientifica\" title=\"Classificazione scientifica\" id=\"rdp-we-mw2g\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">classificazione<\/a> (vedi sopra). La variabilit\u00e0 di questa specie (e delle sue varie sottospecie) si manifesta in molti caratteri: la lunghezza dei segmenti delle foglie, il tipo di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Infiorescenza\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mw2w\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">infiorescenza<\/a> (lassa o densa), l'altezza del fusto (specialmente negli <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Appennini\" title=\"Appennini\" id=\"rdp-we-mw3A\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Appennini<\/a> si hanno individua mediamente pi\u00f9 alti). In particolare la pelosit\u00e0 dell'infiorescenza pu\u00f2 essere data da peli semplici o ghiandolari, oppure con peli a forma ricurva oppure a disposizione appressata o <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mw3Q\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">patente<\/a>. \n<br id=\"rdp-we-mw3g\"\/>\nNell'elenco che segue sono indicate alcune <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottospecie\" title=\"Sottospecie\" id=\"rdp-we-mw3w\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sottospecie<\/a> non presenti in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mw4A\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a> a parte le due descritte pi\u00f9 avanti (l'elenco pu\u00f2 non essere completo e alcuni nominativi sono considerati da altri autori dei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sinonimo_(botanica)\" title=\"Sinonimo (botanica)\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mw4Q\" target=\"_new\">sinonimi<\/a> della <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mw4g\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> principale o anche di altre <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mw4w\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a>).<\/p>\n\n<dl id=\"rdp-we-mw5A\"><dt id=\"rdp-we-mw5Q\">Variet\u00e0 di <i id=\"rdp-we-mw5g\">Aconitum lycoctonum<\/i><\/dt><dd id=\"rdp-we-mw5w\"><\/dd><\/dl>\n<p id=\"rdp-we-mw6A\"><b id=\"rdp-we-mw6Q\">Sottospecie:<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mw6g\"><li id=\"rdp-we-mw6w\">subsp. <i id=\"rdp-we-mw7A\">carpaticum<\/i> <small id=\"rdp-we-mw7Q\">(DC.) Dost\u00e1l (1950)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mw7g\">subsp. <i id=\"rdp-we-mw7w\">croaticum<\/i> <small id=\"rdp-we-mw8A\">(Degen &amp; G\u00e1yer) Graebner &amp; Graebner fil. (1929)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mw8Q\">subsp. <i id=\"rdp-we-mw8g\">gracilescens<\/i> <small id=\"rdp-we-mw8w\">(G\u00e1yer) Graebner &amp; Graebner fil. (1929)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mw9A\">subsp. <i id=\"rdp-we-mw9Q\">lasianthum<\/i> <small id=\"rdp-we-mw9g\">(Reichenb.) Graebner &amp; Graebner fil. (1929)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mw9w\">subsp. <i id=\"rdp-we-mw-A\">lasiostomum<\/i> <small id=\"rdp-we-mw-Q\">(Rchb. ex Besser) K.Warncke (1825)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mw-g\">subsp. <i id=\"rdp-we-mw-w\">moldavicum<\/i> <small id=\"rdp-we-mw_A\">(Hacq.) Jalas (1985)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mw_Q\">subsp. <i id=\"rdp-we-mw_g\">neapolitanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mw_w\">Nyman<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAQA\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAQE\">orientale<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAQI\">Schmalh. (1895)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAQM\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAQQ\">pantocsekianum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAQU\">(Degen &amp; Baldacci) Graebner &amp; Graebner fil. (1929)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAQY\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAQc\">pauciflorum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAQg\">(Host) Graebner &amp; Graebner fil. (1929)<\/small> (endemica dell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Austria\" title=\"Austria\" id=\"rdp-we-mwAQk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Austria<\/a>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAQo\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAQs\">penninum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAQw\">(Ser.) Graebner &amp; Graebner fil. (1929)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAQ0\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAQ4\">platanifolium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAQ8\">(Degen &amp; G\u00e1yer) Holub (1993)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwARA\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwARE\">puberulum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwARI\">(Ser.) Graebner &amp; Graebner fil. (1929)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwARM\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwARQ\">ranunculifolium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwARU\">(Reichenb.) Schinz &amp; Thell. (1914)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwARY\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwARc\">septentrionale<\/i> <small id=\"rdp-we-mwARg\">Koelle<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwARk\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwARo\">thalianum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwARs\">(Wallr.) Graebner &amp; Graebner fil. (1929)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwARw\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAR0\">vulparium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAR4\">Nyman<\/small><\/li><\/ul>\n\n<p id=\"rdp-we-mwAR8\"><b id=\"rdp-we-mwASA\">Variet\u00e0:<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mwASE\"><li id=\"rdp-we-mwASI\">var. <i id=\"rdp-we-mwASM\">altissimus<\/i> <small id=\"rdp-we-mwASQ\">(Miller) DC. (1817)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwASU\">var. <i id=\"rdp-we-mwASY\">barbatum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwASc\">(Pers.) Finet &amp; Gagnep.(1861)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwASg\">var. <i id=\"rdp-we-mwASk\">brevicalcaratum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwASo\">Finet &amp; Gagnep. (1904)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwASs\">var. <i id=\"rdp-we-mwASw\">caeruleum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAS0\">Wahlenb. (1814)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAS4\">var. <i id=\"rdp-we-mwAS8\">circinatum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwATA\">H. L\u00e9v. (1909)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwATE\">var. <i id=\"rdp-we-mwATI\">cynoctorum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwATM\">Trautv. &amp; C.A. Mey. (1856)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwATQ\">var. <i id=\"rdp-we-mwATU\">efoliatum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwATY\">Rapaics<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwATc\">var. <i id=\"rdp-we-mwATg\">fallax<\/i> <small id=\"rdp-we-mwATk\">Gren. &amp; Godr.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwATo\">var. <i id=\"rdp-we-mwATs\">laxiflorum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwATw\">DC. (1817)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAT0\">var. <i id=\"rdp-we-mwAT4\">micranthum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAT8\">Regel (1884)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAUA\">var. <i id=\"rdp-we-mwAUE\">orientale<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAUI\">Regel (1861)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAUM\">var. <i id=\"rdp-we-mwAUQ\">penninum<\/i>\t <small id=\"rdp-we-mwAUU\">Ser. (1823)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAUY\">var. <i id=\"rdp-we-mwAUc\">puberulum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAUg\">Ser. (1923)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAUk\">var. <i id=\"rdp-we-mwAUo\">ranunculoides<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAUs\">Finet &amp; Gagnep. (1904)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAUw\">var. <i id=\"rdp-we-mwAU0\">thalianum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAU4\">Wallr. (1822)<\/small><\/li><\/ul>\n\n<p id=\"rdp-we-mwAU8\"><b id=\"rdp-we-mwAVA\">Forma:<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mwAVE\"><li id=\"rdp-we-mwAVI\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAVM\">bracteatum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAVQ\">Finet &amp; Gagnep. (1904)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAVU\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAVY\">umbrosum<\/i><small id=\"rdp-we-mwAVc\">Korsh. (1892)<\/small><\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"12\" id=\"rdp-we-mwAVg\" aria-labelledby=\"Descrizione_sottospecie_italiane\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Descrizione_sottospecie_italiane\">Descrizione sottospecie italiane<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAVk\">In <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mwAVo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a> allo stato spontaneo si trovano due sottospecie:<\/p>\n\n<section data-mw-section-id=\"13\" id=\"rdp-we-mwAVs\" aria-labelledby=\"Sottospecie_neapolitanum\"><div class=\"mw-heading mw-heading4\"><h4 id=\"rdp-we-Sottospecie_neapolitanum\">Sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAVw\">neapolitanum<\/i><\/h4><\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" typeof=\"mw:File\/Thumb\" id=\"rdp-we-mwAV0\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:ACONITUM_LYCOCTONUM_neapolitanum_-_Distribuzione.PNG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAV4\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:ACONITUM_LYCOCTONUM_neapolitanum_-_Distribuzione.PNG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/9e\/ACONITUM_LYCOCTONUM_neapolitanum_-_Distribuzione.PNG\/960px-ACONITUM_LYCOCTONUM_neapolitanum_-_Distribuzione.PNG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" class=\"mw-file-element mw-file-upright\" style=\"width: 100%;max-width: 400px;height: auto;\" id=\"rdp-we-mwAV8\"\/><\/a><figcaption id=\"rdp-we-mwAWA\">Distribuzione della pianta<\/figcaption><\/figure>\n<ul id=\"rdp-we-mwAWE\"><li id=\"rdp-we-mwAWI\">Denominazione scientifica: <i id=\"rdp-we-mwAWM\">Aconitum lycoctonum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAWQ\">L.<\/small> subsp. <i id=\"rdp-we-mwAWU\">neapolitanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAWY\">(Ten.) Nyman (1878)<\/small>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAWc\">Basionimo: <i id=\"rdp-we-mwAWg\">Aconitum neapolitanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAWk\">Ten. (1830)<\/small>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAWo\">Nome comune: \"Aconito di Lamarck\". Questo nome comune (derivato da uno dei primi nomi scientifici di questa sottospecie) \u00e8 in onore al botanico francese <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Jean-Baptiste_de_Lamarck\" title=\"Jean-Baptiste de Lamarck\" id=\"rdp-we-mwAWs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Jean-Baptiste de Lamarck<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAWw\">Altezza della pianta: da 5 a 15 dm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAW0\">Foglie: il segmento mediano ha una <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Lacinia_(botanica)\" title=\"Lacinia (botanica)\" id=\"rdp-we-mwAW4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">lacinia<\/a> (o lobo) centrale pi\u00f9 lunga della met\u00e0 della lamina; contrariamente nell'altra sottospecie italiana, <i id=\"rdp-we-mwAW8\">vulparia<\/i> questa lacinia \u00e8 lunga meno della met\u00e0 della lamina; il colore delle foglie di questa sottospecie \u00e8 verde chiaro.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAXA\">Infiorescenza: l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Infiorescenza\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mwAXE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">infiorescenza<\/a> \u00e8 pi\u00f9 compatta (rispetto alla sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAXI\">vulparia<\/i>) senza peli ghiandolari; \u00e8 inoltre semplice e a portamento sempre eretto; la spiga terminale produce da 25 a 40 fiori su <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Peduncolo_(botanica)\" title=\"Peduncolo (botanica)\" id=\"rdp-we-mwAXM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">peduncoli<\/a> la cui lunghezza in genere \u00e8 minore della lunghezza del rispettivo fiore.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAXQ\">Fiorisce da luglio ad agosto inoltrato<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAXU\">Geoelemento: il tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAXY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">corologico<\/a> (area di origine) \u00e8 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia#Corotipi_della_flora_italiana\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAXc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><b id=\"rdp-we-mwAXg\">Orofita \u2013 Sud Europeo<\/b><\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAXk\">Distribuzione: in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mwAXo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a> \u00e8 presente comunemente su tutto il territorio (isole escluse). All'estero (nelle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alpi\" title=\"Alpi\" id=\"rdp-we-mwAXs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Alpi<\/a>) si trova in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Austria\" title=\"Austria\" id=\"rdp-we-mwAXw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Austria<\/a> meridionale, mentre sugli altri rilievi europei si trova nel <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Massiccio_del_Giura\" title=\"Massiccio del Giura\" id=\"rdp-we-mwAX0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Massiccio del Giura<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Massiccio_Centrale\" title=\"Massiccio Centrale\" id=\"rdp-we-mwAX4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Massiccio Centrale<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pirenei\" title=\"Pirenei\" id=\"rdp-we-mwAX8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Pirenei<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alpi_Dinariche\" title=\"Alpi Dinariche\" id=\"rdp-we-mwAYA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Alpi Dinariche<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Monti_Balcani\" title=\"Monti Balcani\" id=\"rdp-we-mwAYE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Monti Balcani<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Carpazi\" title=\"Carpazi\" id=\"rdp-we-mwAYI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Carpazi<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAYM\">Habitat: l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Habitat\" title=\"Habitat\" id=\"rdp-we-mwAYQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">habitat<\/a> tipico di questa pianta sono i boschi di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pinophyta\" title=\"Pinophyta\" id=\"rdp-we-mwAYU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">conifere<\/a>, le forre ombrose e i popolamenti a <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pteridophyta\" title=\"Pteridophyta\" id=\"rdp-we-mwAYY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">felci<\/a>. Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Substrato_(ecologia)\" title=\"Substrato (ecologia)\" id=\"rdp-we-mwAYc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">substrato<\/a> preferito \u00e8 sia <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Calcare\" title=\"Calcare\" id=\"rdp-we-mwAYg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">calcareo<\/a> che <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Silice\" title=\"Silice\" id=\"rdp-we-mwAYk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">siliceo<\/a> con <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/PH\" title=\"PH\" id=\"rdp-we-mwAYo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pH<\/a> basico-neutro, terreno ad alti valori nutrizionali che deve essere umido.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAYs\">Distribuzione altitudinale: sui rilievi queste piante si possono trovare dai 100 fino a <span class=\"nowrap\" about=\"#mwt29\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAYw\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"M\",\"href\":\".\/Template:M\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"2100\"}},\"i\":0}}]}'><span data-sort-value=\"7003210000000000000\u2660\"><\/span>2<span style=\"margin-left:.25em;\">100<\/span><\/span> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Metro\" title=\"Metro\" about=\"#mwt30\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAY0\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"m s.l.m.\",\"href\":\".\/Template:M_s.l.m.\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}' target=\"_new\" class=\"wiki-link\">m<\/a><span typeof=\"mw:Entity\" about=\"#mwt30\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Livello_del_mare\" title=\"Livello del mare\" about=\"#mwt30\" id=\"rdp-we-mwAY4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">s.l.m.<\/a>; frequentano quindi i seguenti piani vegetazionali: <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Flora_alpina\" title=\"Flora alpina\" id=\"rdp-we-mwAY8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">collinare<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Flora_alpina\" title=\"Flora alpina\" id=\"rdp-we-mwAZA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">montano<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Flora_alpina\" title=\"Flora alpina\" id=\"rdp-we-mwAZE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">subalpino<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAZI\">Fitosociologia: dal punto di vista <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Fitosociologia\" title=\"Fitosociologia\" id=\"rdp-we-mwAZM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">fitosociologico<\/a> la <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwAZQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> di questa voce appartiene alla seguente comunit\u00e0 vegetale:<sup about=\"#mwt32\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-12\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-12\"}}'><a href=\"#cite_note-12\" id=\"rdp-we-mwAZU\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAZY\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAZc\">[<\/span>12<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAZg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/li><\/ul>\n<dl id=\"rdp-we-mwAZk\"><dd id=\"rdp-we-mwAZo\"><dl id=\"rdp-we-mwAZs\"><dd id=\"rdp-we-mwAZw\"><b id=\"rdp-we-mwAZ0\">Formazione<\/b>: delle comunit\u00e0 delle macro- e megaforbie terrestri\n<dl id=\"rdp-we-mwAZ4\"><dd id=\"rdp-we-mwAZ8\"><b id=\"rdp-we-mwAaA\">Classe<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAaE\">Mulgedio-Aconitetea<\/i>\n<dl id=\"rdp-we-mwAaI\"><dd id=\"rdp-we-mwAaM\"><b id=\"rdp-we-mwAaQ\">Ordine<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAaU\">Calamagrostietalia villosae<\/i>\n<dl id=\"rdp-we-mwAaY\"><dd id=\"rdp-we-mwAac\"><b id=\"rdp-we-mwAag\">Alleanza<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAak\">Adenostylion<\/i><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl>\n\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\" typeof=\"mw:Extension\/gallery\" about=\"#mwt33\" id=\"rdp-we-mwAao\" data-mw='{\"name\":\"gallery\",\"attrs\":{},\"body\":{}}'>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwAas\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwAaw\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAa0\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA01.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title='Il portamento Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d&apos;Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009' id=\"rdp-we-mwAa4\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA01.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/37\/Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA01.JPG\/120px-Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA01.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt='Il portamento Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d&apos;Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009' data-file-type=\"bitmap\" height=\"80\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAa8\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwAbA\">Il portamento <br id=\"rdp-we-mwAbE\"\/>Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d'Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009 <\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwAbI\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwAbM\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAbQ\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA02.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title='Le foglie Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d&apos;Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009' id=\"rdp-we-mwAbU\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA02.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/91\/Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA02.JPG\/120px-Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA02.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt='Le foglie Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d&apos;Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009' data-file-type=\"bitmap\" height=\"79\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAbY\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwAbc\">Le foglie <br id=\"rdp-we-mwAbg\"\/>Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d'Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009 <\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwAbk\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwAbo\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAbs\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA03.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title='Infiorescenza Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d&apos;Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009' id=\"rdp-we-mwAbw\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA03.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/6b\/Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA03.JPG\/120px-Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA03.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt='Infiorescenza Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d&apos;Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009' data-file-type=\"bitmap\" height=\"120\" width=\"97\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAb0\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwAb4\">Infiorescenza <br id=\"rdp-we-mwAb8\"\/>Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d'Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 16\/07\/2009 <\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwAcA\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwAcE\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAcI\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA04.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title='Fiori e frutti Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d&apos;Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 12\/08\/2009' id=\"rdp-we-mwAcM\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA04.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e8\/Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA04.JPG\/120px-Aconito_lycoctonum_neapolitanum_ENBLA04.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt='Fiori e frutti Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d&apos;Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 12\/08\/2009' data-file-type=\"bitmap\" height=\"90\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAcQ\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwAcU\">Fiori e frutti <br id=\"rdp-we-mwAcY\"\/>Localit\u00e0: Giardino Botanico Alpino \"Giangio Lorenzoni\", Pian Cansiglio, Tambre d'Alpago (BL), 1000 m s.l.m. - 12\/08\/2009 <\/div><\/li>\n<\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"14\" id=\"rdp-we-mwAcc\" aria-labelledby=\"Sottospecie_vulparia\"><div class=\"mw-heading mw-heading4\"><h4 id=\"rdp-we-Sottospecie_vulparia\">Sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAcg\">vulparia<\/i><\/h4><\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" typeof=\"mw:File\/Thumb\" id=\"rdp-we-mwAck\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:ACONITUM_LYCOCTONUM_vulparia_-_Distribuzione.PNG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAco\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:ACONITUM_LYCOCTONUM_vulparia_-_Distribuzione.PNG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/51\/ACONITUM_LYCOCTONUM_vulparia_-_Distribuzione.PNG\/960px-ACONITUM_LYCOCTONUM_vulparia_-_Distribuzione.PNG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" class=\"mw-file-element mw-file-upright\" style=\"width: 100%;max-width: 400px;height: auto;\" id=\"rdp-we-mwAcs\"\/><\/a><figcaption id=\"rdp-we-mwAcw\">Distribuzione della pianta<\/figcaption><\/figure>\n<ul id=\"rdp-we-mwAc0\"><li id=\"rdp-we-mwAc4\">Denominazione scientifica: <i id=\"rdp-we-mwAc8\">Aconitum lycoctonum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAdA\">L.<\/small> subsp. <i id=\"rdp-we-mwAdE\">vulparia<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAdI\">(Rchb.) Nyman (1889)<\/small>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAdM\">Basionimo: <i id=\"rdp-we-mwAdQ\">Aconitum vulparia<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAdU\">Rchb. (1819)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAdY\">Nome comune: \"Aconito vulparia\", \"Aconito strozzalupo\", \"Erba della volpe\". Questi nomi nascono da \"lupata\" o <i id=\"rdp-we-mwAdc\">lupaia<\/i>; tale denominazione pu\u00f2 essere derivata dalla convinzione popolare che questa pianta fosse usata come cibo-esca per catturare i lupi.<sup about=\"#mwt35\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-13\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-13\"}}'><a href=\"#cite_note-13\" id=\"rdp-we-mwAdg\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAdk\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAdo\">[<\/span>13<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAds\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAdw\">Altezza della pianta: da 4 a 12 dm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAd0\">Foglie: il segmento mediano ha una <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#C\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwAd4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">lacinia<\/a> (o lobo) centrale che \u00e8 lunga al massimo come met\u00e0 della lamina; contrariamente nella sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAd8\">neapolitanum<\/i> questa lacinia \u00e8 pi\u00f9 lunga della met\u00e0 della lamina; il colore delle foglie di questa sottospecie \u00e8 verde scuro.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAeA\">Infiorescenza: l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Infiorescenza\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mwAeE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">infiorescenza<\/a> \u00e8 sia ramosa che fogliosa soprattutto alla base (quindi \u00e8 un po' pi\u00f9 \"aperta\" della sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAeI\">neapolitanum<\/i>); si presenta <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwAeM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pubescente<\/a>-ghiandolosa (i peli sono vischiosi al tatto): la spiga terminale produce da 10 a 20 fiori su peduncoli arcuati lunghi 1<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwAeQ\">\u00a0<\/span>cm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAeU\">Fiorisce da giugno ad agosto inoltrato<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAeY\">Geoelemento: il tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAec\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">corologico<\/a> (area di origine) \u00e8 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia#Corotipi_della_flora_italiana\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAeg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><b id=\"rdp-we-mwAek\">Orofita - Eurasiatico<\/b><\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAeo\">Distribuzione: in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mwAes\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a> si trova frequentemente nelle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alpi\" title=\"Alpi\" id=\"rdp-we-mwAew\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Alpi<\/a> (esclusa la zona del <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Trentino\" title=\"Trentino\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAe0\" target=\"_new\">Trentino<\/a>); in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Europa\" title=\"Europa\" id=\"rdp-we-mwAe4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Europa<\/a> \u00e8 presente sui <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Carpazi\" title=\"Carpazi\" id=\"rdp-we-mwAe8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Carpazi<\/a> e in genere nelle zone a media altitudine dell'Europa centro-settentrionale.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAfA\">Habitat: il suo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Habitat\" title=\"Habitat\" id=\"rdp-we-mwAfE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">habitat<\/a> naturale \u00e8 rappresentato dai margini dei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Bosco\" title=\"Bosco\" id=\"rdp-we-mwAfI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">boschi<\/a> (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Populus\" title=\"Populus\" id=\"rdp-we-mwAfM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pioppeti<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alnus\" title=\"Alnus\" id=\"rdp-we-mwAfQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ontaneti<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Fraxinus\" title=\"Fraxinus\" id=\"rdp-we-mwAfU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">frassineti<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Betula\" title=\"Betula\" id=\"rdp-we-mwAfY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">betuleti<\/a>) in luoghi erbosi ma anche sassosi (forre montane); lungo sentieri e mulattiere. Non \u00e8 presente nelle zone marine e pianeggianti. L'ambiente caratteristico \u00e8 quello delle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Faggeta\" title=\"Faggeta\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAfc\" target=\"_new\">faggete<\/a>, una delle formazioni forestali pi\u00f9 stabili e diffuse sul territorio italiano miste in prevalenza di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Fagus\" title=\"Fagus\" id=\"rdp-we-mwAfg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Faggio<\/a> con <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Acero_di_monte\" title=\"Acero di monte\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAfk\" target=\"_new\">Acero di monte<\/a> e altre latifoglie del piano montano. Il substrato preferito \u00e8 sia <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Calcare\" title=\"Calcare\" id=\"rdp-we-mwAfo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">calcareo<\/a> che <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Silice\" title=\"Silice\" id=\"rdp-we-mwAfs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">siliceo<\/a> con <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/PH\" title=\"PH\" id=\"rdp-we-mwAfw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pH<\/a> basico-neutro, terreno a valori medi nutrizionali che deve essere umido.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAf0\">Distribuzione altitudinale: sui rilievi queste piante si possono trovare dai 300 fino a <span class=\"nowrap\" about=\"#mwt36\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAf4\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"M\",\"href\":\".\/Template:M\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"2100\"}},\"i\":0}}]}'><span data-sort-value=\"7003210000000000000\u2660\"><\/span>2<span style=\"margin-left:.25em;\">100<\/span><\/span> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Metro\" title=\"Metro\" about=\"#mwt37\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAf8\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"m s.l.m.\",\"href\":\".\/Template:M_s.l.m.\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}' target=\"_new\" class=\"wiki-link\">m<\/a><span typeof=\"mw:Entity\" about=\"#mwt37\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Livello_del_mare\" title=\"Livello del mare\" about=\"#mwt37\" id=\"rdp-we-mwAgA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">s.l.m.<\/a>; frequentano quindi i seguenti piani vegetazionali: <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Flora_alpina\" title=\"Flora alpina\" id=\"rdp-we-mwAgE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">montano<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Flora_alpina\" title=\"Flora alpina\" id=\"rdp-we-mwAgI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">subalpino<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAgM\">Fitosociologia: dal punto di vista <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Fitosociologia\" title=\"Fitosociologia\" id=\"rdp-we-mwAgQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">fitosociologico<\/a> la <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwAgU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> di questa voce appartiene alla seguente comunit\u00e0 vegetale:<sup about=\"#mwt39\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-14\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-14\"}}'><a href=\"#cite_note-14\" id=\"rdp-we-mwAgY\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAgc\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAgg\">[<\/span>14<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAgk\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/li><\/ul>\n<dl id=\"rdp-we-mwAgo\"><dd id=\"rdp-we-mwAgs\"><dl id=\"rdp-we-mwAgw\"><dd id=\"rdp-we-mwAg0\"><b id=\"rdp-we-mwAg4\">Formazione<\/b>: delle comunit\u00e0 forestali\n<dl id=\"rdp-we-mwAg8\"><dd id=\"rdp-we-mwAhA\"><b id=\"rdp-we-mwAhE\">Classe<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAhI\">Carpino-Fagetea<\/i>\n<dl id=\"rdp-we-mwAhM\"><dd id=\"rdp-we-mwAhQ\"><b id=\"rdp-we-mwAhU\">Ordine<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAhY\">Fagetalia sylvaticae<\/i><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl>\n\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\" typeof=\"mw:Extension\/gallery\" about=\"#mwt40\" id=\"rdp-we-mwAhc\" data-mw='{\"name\":\"gallery\",\"attrs\":{},\"body\":{}}'>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwAhg\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwAhk\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAho\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_vulparia_ENBLA05.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title='Il portamento Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007' id=\"rdp-we-mwAhs\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_vulparia_ENBLA05.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/7c\/Aconitum_vulparia_ENBLA05.jpg\/120px-Aconitum_vulparia_ENBLA05.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt='Il portamento Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007' data-file-type=\"bitmap\" height=\"120\" width=\"79\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAhw\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwAh0\">Il portamento <br id=\"rdp-we-mwAh4\"\/>Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007 <\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwAh8\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwAiA\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAiE\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_vulparia_ENBLA02.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title='Le foglie Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007' id=\"rdp-we-mwAiI\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_vulparia_ENBLA02.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5c\/Aconitum_vulparia_ENBLA02.jpg\/120px-Aconitum_vulparia_ENBLA02.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt='Le foglie Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007' data-file-type=\"bitmap\" height=\"91\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAiM\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwAiQ\">Le foglie <br id=\"rdp-we-mwAiU\"\/>Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007 <\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwAiY\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwAic\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAig\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_lycoctonum_vulparia01.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mwAik\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_lycoctonum_vulparia01.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/3e\/Aconitum_lycoctonum_vulparia01.jpg\/120px-Aconitum_lycoctonum_vulparia01.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Infiorescenza\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"120\" width=\"90\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAio\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwAis\">Infiorescenza<\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwAiw\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwAi0\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAi4\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_vulparia_ENBLA04.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title='Il fiore Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007' id=\"rdp-we-mwAi8\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_vulparia_ENBLA04.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/9c\/Aconitum_vulparia_ENBLA04.jpg\/120px-Aconitum_vulparia_ENBLA04.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt='Il fiore Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007' data-file-type=\"bitmap\" height=\"104\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAjA\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwAjE\">Il fiore <br id=\"rdp-we-mwAjI\"\/>Localit\u00e0: \"Giardino Botanico delle Alpi Orientali\", Monte Faverghera (BL), 1500 m s.l.m. - 23\/06\/2007 <\/div><\/li>\n<\/ul>\n\n<\/section><\/section><section data-mw-section-id=\"15\" id=\"rdp-we-mwAjM\" aria-labelledby=\"Ibridi\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Ibridi\">Ibridi<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAjQ\">Con la specie <i id=\"rdp-we-mwAjU\">Aconitum lupicida<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAjY\">Rchb.<\/small> la pianta di questa voce forma il seguente <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ibrido\" title=\"Ibrido\" id=\"rdp-we-mwAjc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ibrido<\/a> interspecifico<\/p>\n<dl id=\"rdp-we-mwAjg\"><dd id=\"rdp-we-mwAjk\"><ul id=\"rdp-we-mwAjo\"><li id=\"rdp-we-mwAjs\"><i id=\"rdp-we-mwAjw\">Aconitum<\/i> \u00d7 <i id=\"rdp-we-mwAj0\">wraberi<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAj4\">Starm.<\/small><\/li><\/ul><\/dd><\/dl>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"16\" id=\"rdp-we-mwAj8\" aria-labelledby=\"Sinonimi\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Sinonimi\">Sinonimi<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAkA\">Questa entit\u00e0 ha avuto nel tempo diverse <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Nomenclatura_binomiale\" title=\"Nomenclatura binomiale\" id=\"rdp-we-mwAkE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">nomenclature<\/a>. L'elenco che segue indica alcuni tra i <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sinonimo_(tassonomia)\" title=\"Sinonimo (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwAkI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sinonimi<\/a> pi\u00f9 frequenti:<\/p>\n\n<dl id=\"rdp-we-mwAkM\"><dt id=\"rdp-we-mwAkQ\">Sinonimi di <i id=\"rdp-we-mwAkU\">Aconitum lycoctonum<\/i><\/dt><dd id=\"rdp-we-mwAkY\"><\/dd><\/dl>\n<p id=\"rdp-we-mwAkc\"><b id=\"rdp-we-mwAkg\">Sinonimi della sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAkk\">neapolitanum<\/i>;<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mwAko\"><li id=\"rdp-we-mwAks\"><i id=\"rdp-we-mwAkw\">Aconitum fallax<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAk0\">(Gren. &amp; Godr.) G\u00e1yer (1910)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAk4\"><i id=\"rdp-we-mwAk8\">Aconitum lamarckii<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAlA\">Rchb. (1825)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAlE\"><i id=\"rdp-we-mwAlI\">Aconitum lycoctonum<\/i> subsp. <i id=\"rdp-we-mwAlM\">ranunculifolium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAlQ\">(Rchb.) Schinz. &amp; K.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAlU\"><i id=\"rdp-we-mwAlY\">Aconitum lycoctonum<\/i> var. <i id=\"rdp-we-mwAlc\">theriophonum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAlg\">Fiori &amp; Richb.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAlk\"><i id=\"rdp-we-mwAlo\">Aconitum neapolitanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAls\">Ten.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAlw\"><i id=\"rdp-we-mwAl0\">Aconitum pantocsekianum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAl4\">Degen &amp; Bald. (1900)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAl8\"><i id=\"rdp-we-mwAmA\">Aconitum platanifolium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAmE\">Degen &amp; G\u00e0yer<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAmI\"><i id=\"rdp-we-mwAmM\">Aconitum pyrenaicum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAmQ\">L<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAmU\"><i id=\"rdp-we-mwAmY\">Aconitum ranunculifolium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAmc\">Rchb. (1840)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAmg\"><i id=\"rdp-we-mwAmk\">Aconitum stenotomum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAmo\">Borb\u00e1s (1893)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAms\"><i id=\"rdp-we-mwAmw\">Aconitum vulparia<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAm0\">Rchb.<\/small> subsp.<i id=\"rdp-we-mwAm4\">neapolitanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAm8\">Mu\u00f1oz Garm.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAnA\"><i id=\"rdp-we-mwAnE\">Aconitum wagneri<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAnI\">Degen (1800)<\/small><\/li><\/ul>\n\n<p id=\"rdp-we-mwAnM\"><b id=\"rdp-we-mwAnQ\">Sinonimi della sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAnU\">vulparia<\/i>;<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mwAnY\"><li id=\"rdp-we-mwAnc\"><i id=\"rdp-we-mwAng\">Aconitum altissimum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAnk\">Miller (1768)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAno\"><i id=\"rdp-we-mwAns\">Aconitum croaticum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAnw\">Degen &amp; G\u00e1yer (1906)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAn0\"><i id=\"rdp-we-mwAn4\">Aconitum gracilescens<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAn8\">G\u00e1yer (1910)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAoA\"><i id=\"rdp-we-mwAoE\">Aconitum lasianthum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAoI\">(Rchb.) Simonk. (1886)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAoM\"><i id=\"rdp-we-mwAoQ\">Aconitum laxiflorum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAoU\">(DC.) Rchb. (1820)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAoY\"><i id=\"rdp-we-mwAoc\">Aconitum lycoctonum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAog\">Auct. Fl. Ital.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAok\"><i id=\"rdp-we-mwAoo\">Aconitum pauciflorum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAos\">Host (1831)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAow\"><i id=\"rdp-we-mwAo0\">Aconitum penninum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAo4\">(Ser.) G\u00e1yer (1910)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAo8\"><i id=\"rdp-we-mwApA\">Aconitum puberulum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwApE\">(Ser.) Grint. (1910)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwApI\"><i id=\"rdp-we-mwApM\">Aconitum thalianum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwApQ\">(Wallr.) G\u00e1yer (1910)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwApU\"><i id=\"rdp-we-mwApY\">Aconitum thelyphonum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwApc\">Reichenb. (1819)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwApg\"><i id=\"rdp-we-mwApk\">Aconitum velebiticum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwApo\">Degen (1906)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAps\"><i id=\"rdp-we-mwApw\">Aconitum velutinum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAp0\">(Rchb.) Grint. (1953)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAp4\"><i id=\"rdp-we-mwAp8\">Aconitum vulparia<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAqA\">Rchcb.<\/small><\/li><\/ul>\n\n<p id=\"rdp-we-mwAqE\"><b id=\"rdp-we-mwAqI\">Altri sinonimi:<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mwAqM\"><li id=\"rdp-we-mwAqQ\"><i id=\"rdp-we-mwAqU\">Aconitum besseranum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAqY\">Andrz. ex Trautv.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAqc\"><i id=\"rdp-we-mwAqg\">Aconitum besserianum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAqk\">Andrz. ex Trautv.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAqo\"><i id=\"rdp-we-mwAqs\">Aconitum excelsior<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAqw\">Rchb.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAq0\"><i id=\"rdp-we-mwAq4\">Aconitum hosteanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAq8\">Schur<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwArA\"><i id=\"rdp-we-mwArE\">Aconitum lasiostomum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwArI\">Rchb. ex Besser<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwArM\"><i id=\"rdp-we-mwArQ\">Aconitum lupicida<\/i> <small id=\"rdp-we-mwArU\">Rchb.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwArY\"><i id=\"rdp-we-mwArc\">Aconitum moldavicum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwArg\">Hacq.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwArk\"><i id=\"rdp-we-mwAro\">Aconitum rogowiczii<\/i> <small id=\"rdp-we-mwArs\">E.D.Wissjul.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwArw\"><i id=\"rdp-we-mwAr0\">Aconitum septentrionale<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAr4\">Koelle<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAr8\"><i id=\"rdp-we-mwAsA\">Aconitum toxicarium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAsE\">Salisb. (1796)<\/small><\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"17\" id=\"rdp-we-mwAsI\" aria-labelledby=\"Specie_simili\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Specie_simili\">Specie simili<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAsM\">Gli aconiti sono fiori di facile identificazione, e quelli gialli (almeno in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mwAsQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a>) sono praticamente di due <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwAsU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> (a parte le variet\u00e0): <i id=\"rdp-we-mwAsY\">anthora<\/i> e <i id=\"rdp-we-mwAsc\">lycoctonum<\/i>. Si distinguono soprattutto per le dimensioni dell'elmo: in <i id=\"rdp-we-mwAsg\">lycoctonum<\/i> (comprese variet\u00e0 come <i id=\"rdp-we-mwAsk\">vulparia<\/i>, <i id=\"rdp-we-mwAso\">neapolitanum<\/i> e <i id=\"rdp-we-mwAss\">lamarckii<\/i> ormai inclusa in <i id=\"rdp-we-mwAsw\">lycoctonum<\/i>) l'elmo \u00e8 2<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwAs0\">\u00a0<\/span>\u2013 3 volte pi\u00f9 alto che largo; mentre in <i id=\"rdp-we-mwAs4\">anthora<\/i> l'elmo \u00e8 alto quanto largo.<\/p>\n\n<\/section><\/section><section data-mw-section-id=\"18\" id=\"rdp-we-mwAs8\" aria-labelledby=\"Usi\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Usi\">Usi<\/h2><\/div>\n<span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt41\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAtA\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Disclaimer\",\"href\":\".\/Template:Disclaimer\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"medico\"}},\"i\":0}}]}'><\/span><div class=\"hatnote noprint disclaimer\" about=\"#mwt41\">\n<div class=\"hatnote-content\"><span class=\"noviewer hatnote-icon\" typeof=\"mw:File\"><span><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Nuvola_apps_important.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f7\/Nuvola_apps_important.svg\/20px-Nuvola_apps_important.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"drawing\" height=\"15\" width=\"18\" class=\"mw-file-element\"\/><\/span><\/span> <span class=\"hatnote-text\">Le informazioni riportate non sono consigli medici e potrebbero non essere accurate. I contenuti hanno solo fine illustrativo e non sostituiscono il parere medico: <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Wikipedia:Disclaimer_medico\" title=\"Wikipedia:Disclaimer medico\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">leggi le avvertenze<\/a>.<\/span><\/div>\n<\/div><span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt41\"><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Voci_con_disclaimer_medico\"\/><\/span>\n<section data-mw-section-id=\"19\" id=\"rdp-we-mwAtE\" aria-labelledby=\"Farmacia\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Farmacia\">Farmacia<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAtI\">\u00c8 una pianta velenosa (contiene <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alcaloidi\" title=\"Alcaloidi\" id=\"rdp-we-mwAtM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">alcaloidi<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glucosidi\" title=\"Glucosidi\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAtQ\" target=\"_new\">glucosidi<\/a> \u2013 e in parte anche l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitina\" title=\"Aconitina\" id=\"rdp-we-mwAtU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">aconitina<\/a>). I suoi fiori sono tra i pi\u00f9 tossici della flora spontanea italiana. I sintomi per avvelenamento di questa pianta sono nausea, vomito, diarrea, bradicardia, aritmia e infine arresto cardiaco e morte. Anche il semplice contatto con le mani pu\u00f2 essere pericoloso. Nella medicina popolare, anticamente, veniva usata per i suoi effetti antidolorifici, sedativi e calmanti. Altre propriet\u00e0 delle radici opportunamente essiccate sono: antinfiammatorie (attenua uno stato infiammatorio), antireumatiche (attenua i dolori dovuti all'infiammazione delle articolazioni), vermifuga (elimina i vermi intestinali), diaforetica (agevola la traspirazione cutanea) e analgesica (attenua il dolore in generale).<sup about=\"#mwt44\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-15\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-15\"}}'><a href=\"#cite_note-15\" id=\"rdp-we-mwAtY\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAtc\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAtg\">[<\/span>15<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAtk\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> Si possono preparare anche prodotti <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Farmaco_galenico\" title=\"Farmaco galenico\" id=\"rdp-we-mwAto\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">galenici<\/a> (per altri usi) come tintura e vari estratti <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Idroalcoolici?action=edit&redlink=1\" title=\"Idroalcoolici (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" id=\"rdp-we-mwAts\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Idroalcoolici\"]}}' target=\"_new\">idroalcoolici<\/a>.<\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"20\" id=\"rdp-we-mwAtw\" aria-labelledby=\"Giardinaggio\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Giardinaggio\">Giardinaggio<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAt0\">Queste piante vengono soprattutto coltivate come fiori ornamentali grazie all'elegante contrasto tra i fiori e il ricco e decorativo fogliame. Sono piante rustiche (di facile impianto e mantenimento) e si adattano a qualsiasi tipo di terreno. Superano facilmente i rigori dell'inverno.<\/p>\n\n<\/section><\/section><section data-mw-section-id=\"21\" id=\"rdp-we-mwAt4\" aria-labelledby=\"Note\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Note\">Note<\/h2><\/div>\n<div class=\"mw-references-wrap mw-references-columns\" typeof=\"mw:Extension\/references\" about=\"#mwt45\" id=\"rdp-we-mwAt8\" data-mw='{\"name\":\"references\",\"attrs\":{}}'><ol class=\"mw-references references\" id=\"rdp-we-mwAuA\"><li about=\"#cite_note-1\" id=\"cite_note-1\" data-mw-footnote-number=\"1\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAuE\"><a href=\"#cite_ref-1\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAuI\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAuM\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-1\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" id=\"rdp-we-mwAuQ\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwAuU\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwAuY\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.iucnredlist.org\/species\/202912\/2757973\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwAuc\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAug\">Aconitum lycoctonum<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAuk\">IUCN Red List<\/span>, 1\u00ba giugno 2014. <small id=\"rdp-we-mwAuo\">URL consultato il 15 dicembre 2025<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-2\" id=\"cite_note-2\" data-mw-footnote-number=\"2\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAus\"><a href=\"#cite_ref-2\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAuw\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAu0\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-2\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt6\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAu4\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/powo.science.kew.org\/taxon\/urn:lsid:ipni.org:names:707564-1\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Aconitum lycoctonum L.\"},\"sito\":{\"wt\":\"Plants of the World Online\"},\"editore\":{\"wt\":\"[[Royal Botanic Gardens, Kew]]\"},\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"accesso\":{\"wt\":\"4 febbraio 2021\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwAu8\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwAvA\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/powo.science.kew.org\/taxon\/urn:lsid:ipni.org:names:707564-1\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwAvE\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAvI\">Aconitum lycoctonum L.<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAvM\">Plants of the World Online<\/span>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Royal_Botanic_Gardens,_Kew\" title=\"Royal Botanic Gardens, Kew\" id=\"rdp-we-mwAvQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Royal Botanic Gardens, Kew<\/a>. <small id=\"rdp-we-mwAvU\">URL consultato il 4 febbraio 2021<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-3\" id=\"cite_note-3\" data-mw-footnote-number=\"3\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAvY\"><a href=\"#cite_ref-3\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAvc\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAvg\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-3\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt8\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAvk\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Pignatti\"},\"2\":{\"wt\":\"vol. 1, pag. 277\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFPignatti\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwAvo\">Pignatti<\/a>, vol. 1, pag. 277<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-4\" id=\"cite_note-4\" data-mw-footnote-number=\"4\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAvs\"><a href=\"#cite_ref-4\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAvw\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAv0\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-4\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt10\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAv4\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.dipbot.unict.it\/sistematica\/Index.html\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Tavole di Botanica sistematica\"},\"accesso\":{\"wt\":\"14 settembre 2010\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20110514052149\/http:\/\/www.dipbot.unict.it\/sistematica\/Index.html\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"s\u00ec\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20110514052149\/http:\/\/www.dipbot.unict.it\/sistematica\/Index.html\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwAv8\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAwA\">Tavole di Botanica sistematica<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAwE\">dipbot.unict.it<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwAwI\">URL consultato il 14 settembre 2010<\/small> <small id=\"rdp-we-mwAwM\">(archiviato dall'<abbr title=\"http:\/\/www.dipbot.unict.it\/sistematica\/Index.html\" id=\"rdp-we-mwAwQ\">url originale<\/abbr> il 14 maggio 2011)<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-5\" id=\"cite_note-5\" data-mw-footnote-number=\"5\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAwU\"><a href=\"#cite_ref-5\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAwY\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAwc\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-5\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation pubblicazione\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt12\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAwg\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita pubblicazione\",\"href\":\".\/Template:Cita_pubblicazione\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/evolution.uoregon.edu\/archive\/Papers\/23.pdf\"},\"autore\":{\"wt\":\"Anna-Barbara Utelli and Barbara A. Roy\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Pollinator abundance and behavior on Aconitum lycoctonum (Ranunculaceae): an analysis of the quantity and quality components of pollination\"},\"rivista\":{\"wt\":\"OIKOS 89: 461\u2013470. Copenhagen 2000\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"s\u00ec\"},\"accesso\":{\"wt\":\"21 settembre 2010\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20100616082619\/http:\/\/evolution.uoregon.edu\/archive\/Papers\/23.pdf\"}},\"i\":0}}]}'>Anna-Barbara Utelli and Barbara A. Roy, <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20100616082619\/http:\/\/evolution.uoregon.edu\/archive\/Papers\/23.pdf\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwAwk\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAwo\">Pollinator abundance and behavior on Aconitum lycoctonum (Ranunculaceae): an analysis of the quantity and quality components of pollination<\/span><\/a> (<span style=\"font-weight: bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwAws\"><abbr title=\"documento in formato PDF\" id=\"rdp-we-mwAww\">PDF<\/abbr><\/span>), in <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAw0\">OIKOS 89: 461\u2013470. Copenhagen 2000<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwAw4\">URL consultato il 21 settembre 2010<\/small> <small id=\"rdp-we-mwAw8\">(archiviato dall'<abbr title=\"http:\/\/evolution.uoregon.edu\/archive\/Papers\/23.pdf\" id=\"rdp-we-mwAxA\">url originale<\/abbr> il 16 giugno 2010)<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-ReferenceA-6\" id=\"cite_note-ReferenceA-6\" data-mw-footnote-number=\"6\"><span rel=\"mw:referencedBy\" class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAxE\"><a href=\"#cite_ref-ReferenceA_6-0\" id=\"rdp-we-mwAxI\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAxM\">1<\/span><\/a> <a href=\"#cite_ref-ReferenceA_6-1\" id=\"rdp-we-mwAxQ\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAxU\">2<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-ReferenceA-6\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt16\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAxY\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Botanica Sistematica\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 327\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFBotanica_Sistematica\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwAxc\">Botanica Sistematica<\/a>, pag. 327<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-7\" id=\"cite_note-7\" data-mw-footnote-number=\"7\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAxg\"><a href=\"#cite_ref-7\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAxk\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAxo\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-7\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt19\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAxs\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Strasburger\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 817\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFStrasburger\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwAxw\">Strasburger<\/a>, pag. 817<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-8\" id=\"cite_note-8\" data-mw-footnote-number=\"8\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAx0\"><a href=\"#cite_ref-8\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAx4\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAx8\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-8\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt21\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAyA\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Motta\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 28\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFMotta\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwAyE\">Motta<\/a>, pag. 28<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-9\" id=\"cite_note-9\" data-mw-footnote-number=\"9\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAyI\"><a href=\"#cite_ref-9\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAyM\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAyQ\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-9\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt23\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAyU\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Pignatti\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 286\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFPignatti\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwAyY\">Pignatti<\/a>, pag. 286<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-10\" id=\"cite_note-10\" data-mw-footnote-number=\"10\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAyc\"><a href=\"#cite_ref-10\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAyg\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAyk\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-10\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt25\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAyo\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Checklist Italian Vascular Flora\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 46\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFChecklist_Italian_Vascular_Flora\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwAys\">Checklist Italian Vascular Flora<\/a>, pag. 46<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-11\" id=\"cite_note-11\" data-mw-footnote-number=\"11\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAyw\"><a href=\"#cite_ref-11\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAy0\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAy4\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-11\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt27\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAy8\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www2.dijon.inra.fr\/flore-france\/aa-ae.htm\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Index synonymique de la flore de France\"},\"accesso\":{\"wt\":\"20 settembre 2010\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www2.dijon.inra.fr\/flore-france\/aa-ae.htm\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwAzA\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAzE\">Index synonymique de la flore de France<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwAzI\">www2.dijon.inra.fr<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwAzM\">URL consultato il 20 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-12\" id=\"cite_note-12\" data-mw-footnote-number=\"12\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAzQ\"><a href=\"#cite_ref-12\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAzU\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAzY\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-12\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt31\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAzc\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Flora Alpina\"},\"2\":{\"wt\":\"vol. 1, pag. 130\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFFlora_Alpina\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwAzg\">Flora Alpina<\/a>, vol. 1, pag. 130<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-13\" id=\"cite_note-13\" data-mw-footnote-number=\"13\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAzk\"><a href=\"#cite_ref-13\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAzo\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwAzs\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-13\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt34\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAzw\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Motta\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 327\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFMotta\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwAz0\">Motta<\/a>, pag. 327<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-14\" id=\"cite_note-14\" data-mw-footnote-number=\"14\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwAz4\"><a href=\"#cite_ref-14\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwAz8\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA0A\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-14\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt38\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA0E\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Flora Alpina\"},\"2\":{\"wt\":\"vol. 1, pag. 128\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFFlora_Alpina\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA0I\">Flora Alpina<\/a>, vol. 1, pag. 128<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-15\" id=\"cite_note-15\" data-mw-footnote-number=\"15\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA0M\"><a href=\"#cite_ref-15\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA0Q\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA0U\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-15\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt43\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA0Y\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.pfaf.org\/user\/Plant.aspx?LatinName=Aconitum%20lycoctonum\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Plants For A Future\"},\"accesso\":{\"wt\":\"20 settembre 2010\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.pfaf.org\/user\/Plant.aspx?LatinName=Aconitum%20lycoctonum\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwA0c\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA0g\">Plants For A Future<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA0k\">pfaf.org<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwA0o\">URL consultato il 20 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<\/ol><\/div>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"22\" id=\"rdp-we-mwA0s\" aria-labelledby=\"Bibliografia\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Bibliografia\">Bibliografia<\/h2><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mwA0w\"><li id=\"rdp-we-mwA00\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFMotta\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt46\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Giacomo \"},\"2\":{\"wt\":\" Nicolini \"},\"3\":{\"wt\":\" Enciclopedia Botanica Motta. Volume primo\"},\"4\":{\"wt\":\" 1960\"},\"5\":{\"wt\":\" Federico Motta Editore \"},\"6\":{\"wt\":\" Milano \"},\"p\":{\"wt\":\"28\"},\"cid\":{\"wt\":\"Motta\"}},\"i\":0}}]}'>Giacomo Nicolini, <span style=\"font-style:italic;\">Enciclopedia Botanica Motta. Volume primo<\/span>, Milano, Federico Motta Editore, 1960,  p.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span>28.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA04\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFPignatti\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt47\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"Sandro Pignatti\"},\"wkautore\":{\"wt\":\"Sandro Pignatti\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Flora d&apos;Italia. Volume primo\"},\"anno\":{\"wt\":\"1982\"},\"editore\":{\"wt\":\"Edagricole\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Bologna\"},\"isbn\":{\"wt\":\"88-506-2449-2\"},\"p\":{\"wt\":\"286\"},\"cid\":{\"wt\":\"Pignatti\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sandro_Pignatti\" title=\"Sandro Pignatti\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sandro Pignatti<\/a>, <span style=\"font-style:italic;\">Flora d'Italia. Volume primo<\/span>, Bologna, Edagricole, 1982,  p.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span>286, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/88-506-2449-2\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/88-506-2449-2\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">88-506-2449-2<\/a>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA08\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFFlora_Alpina\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt48\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"D.Aeschimann, K.Lauber, D.M.Moser, J-P. Theurillat\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Flora Alpina. Volume primo\"},\"anno\":{\"wt\":\"2004\"},\"editore\":{\"wt\":\"Zanichelli\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Bologna\"},\"pp\":{\"wt\":\"128-130\"},\"cid\":{\"wt\":\"Flora Alpina\"}},\"i\":0}}]}'>D.Aeschimann, K.Lauber, D.M.Moser, J-P. Theurillat, <span style=\"font-style:italic;\">Flora Alpina. Volume primo<\/span>, Bologna, Zanichelli, 2004,  pp.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span>128-130.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA1A\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt49\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA1E\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"Alfio Musmarra\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Dizionario di botanica\"},\"1\":{\"wt\":\" 1996 \"},\"editore\":{\"wt\":\"Edagricole\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Bologna\"}},\"i\":0}}]}'>1996 Alfio Musmarra, <span style=\"font-style:italic;\">Dizionario di botanica<\/span>, Bologna, Edagricole.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA1I\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFStrasburger\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt50\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"Eduard Strasburger\"},\"wkautore\":{\"wt\":\"Eduard Strasburger\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Trattato di Botanica. Volume 2\"},\"anno\":{\"wt\":\"2007\"},\"editore\":{\"wt\":\"Antonio Delfino Editore\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Roma\"},\"isbn\":{\"wt\":\"88-7287-344-4\"},\"p\":{\"wt\":\"817\"},\"cid\":{\"wt\":\"Strasburger\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eduard_Strasburger\" title=\"Eduard Strasburger\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eduard Strasburger<\/a>, <span style=\"font-style:italic;\">Trattato di Botanica. Volume 2<\/span>, Roma, Antonio Delfino Editore, 2007,  p.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span>817, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/88-7287-344-4\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/88-7287-344-4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">88-7287-344-4<\/a>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA1M\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFBotanica_Sistematica\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt51\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"Judd-Campbell-Kellogg-Stevens-Donoghue\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Botanica Sistematica - Un approccio filogenetico\"},\"anno\":{\"wt\":\"2007\"},\"editore\":{\"wt\":\"Piccin Nuova Libraria\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Padova\"},\"isbn\":{\"wt\":\"978-88-299-1824-9\"},\"p\":{\"wt\":\"327\"},\"cid\":{\"wt\":\"Botanica Sistematica\"}},\"i\":0}}]}'>Judd-Campbell-Kellogg-Stevens-Donoghue, <span style=\"font-style:italic;\">Botanica Sistematica - Un approccio filogenetico<\/span>, Padova, Piccin Nuova Libraria, 2007,  p.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span>327, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/978-88-299-1824-9\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/978-88-299-1824-9\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">978-88-299-1824-9<\/a>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA1Q\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFChecklist_Italian_Vascular_Flora\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt52\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"EN\"},\"autore\":{\"wt\":\"F. Conti, G. Abbate, A. Alessandrini e C.Blasi\"},\"titolo\":{\"wt\":\"An annotated checklist of the Italian Vascular Flora\"},\"anno\":{\"wt\":\"2005\"},\"editore\":{\"wt\":\"Palombi Editore\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Roma\"},\"isbn\":{\"wt\":\"88-7621-458-5\"},\"p\":{\"wt\":\"46\"},\"cid\":{\"wt\":\"Checklist Italian Vascular Flora\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) F. Conti, G. Abbate, A. Alessandrini e C.Blasi, <span style=\"font-style:italic;\">An annotated checklist of the Italian Vascular Flora<\/span>, Roma, Palombi Editore, 2005,  p.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span>46, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/88-7621-458-5\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/88-7621-458-5\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">88-7621-458-5<\/a>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA1U\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt53\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA1Y\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"EN\"},\"cognome\":{\"wt\":\"Tutin\"},\"nome\":{\"wt\":\"T.G.\"},\"coautori\":{\"wt\":\"V. H. Heywood; N. A. Burges; D. H. Valentine\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Flora Europaea\"},\"anno\":{\"wt\":\"1976\"},\"editore\":{\"wt\":\"[[Cambridge University Press]]\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Cambridge\"},\"isbn\":{\"wt\":\"978-0-521-08717-9\"},\"doi\":{\"wt\":\"10.2277\/0521087171\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) T.G. Tutin, V. H. Heywood; N. A. Burges; D. H. Valentine, <span style=\"font-style:italic;\">Flora Europaea<\/span>, Cambridge, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Cambridge_University_Press\" title=\"Cambridge University Press\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Cambridge University Press<\/a>, 1976, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Digital_object_identifier\" title=\"Digital object identifier\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">DOI<\/a>:<a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/dx.doi.org\/10.2277%2F0521087171\" class=\"external text\" target=\"_new\">10.2277\/0521087171<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/978-0-521-08717-9\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/978-0-521-08717-9\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">978-0-521-08717-9<\/a>.<\/cite><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Voci_con_modulo_citazione_e_parametro_coautori\" about=\"#mwt53\" id=\"rdp-we-mwA1c\"\/><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA1g\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt54\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA1k\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"cognome\":{\"wt\":\"Moggi\"},\"nome\":{\"wt\":\"Guido\"},\"altri\":{\"wt\":\"fotografie di Giuseppe Mazza\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Fiori di montagna\"},\"anno\":{\"wt\":\"1984\"},\"editore\":{\"wt\":\"Arnoldo Mondadori Editore\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Milano\"}},\"i\":0}}]}'>Guido Moggi, <span style=\"font-style:italic;\">Fiori di montagna<\/span>, fotografie di Giuseppe Mazza, Milano, Arnoldo Mondadori Editore, 1984.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA1o\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt55\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA1s\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"cognome\":{\"wt\":\"Della Beffa\"},\"nome\":{\"wt\":\"Maria Teresa\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Fiori di montagna: conoscere, riconoscere e osservare tutte le specie di fiori alpini pi\u00f9 diffuse\"},\"anno\":{\"wt\":\"1998\"},\"editore\":{\"wt\":\"[[Istituto geografico De Agostini]]\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Novara\"},\"isbn\":{\"wt\":\"88-415-5116-X\"}},\"i\":0}}]}'>Maria Teresa Della Beffa, <span style=\"font-style:italic;\">Fiori di montagna: conoscere, riconoscere e osservare tutte le specie di fiori alpini pi\u00f9 diffuse<\/span>, Novara, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Istituto_geografico_De_Agostini\" title=\"Istituto geografico De Agostini\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">Istituto geografico De Agostini<\/a>, 1998, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/88-415-5116-X\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/88-415-5116-X\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">88-415-5116-X<\/a>.<\/cite><\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"23\" id=\"rdp-we-mwA1w\" aria-labelledby=\"Altri_progetti\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Altri_progetti\">Altri progetti<\/h2><\/div>\n<div id=\"rdp-we-interProject\" style=\"border: 1px solid var(--border-color-base, #a2a9b1); display: none; clear: both; padding: .5em\" about=\"#mwt56\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"interprogetto\",\"href\":\".\/Template:Interprogetto\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'><p id=\"rdp-we-sisterProjects\"><span>Altri progetti<\/span><\/p><ul title=\"Collegamenti verso gli altri progetti Wikimedia\">\n<li class=\"\" title=\"\"><span class=\"plainlinks\" title=\"commons:Category:Aconitum lycoctonum\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/Category:Aconitum_lycoctonum?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Wikimedia Commons<\/a><\/span><\/li>\n<li class=\"\" title=\"\"><span class=\"plainlinks\" title=\"wikispecies:Aconitum lycoctonum\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/species.wikimedia.org\/wiki\/Aconitum_lycoctonum?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Wikispecies<\/a><\/span><\/li><\/ul><\/div><ul about=\"#mwt56\"><li><span typeof=\"mw:File\" data-mw='{\"caption\":\"Collabora a Wikimedia Commons\"}'><a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/?uselang=it\" title=\"Collabora a Wikimedia Commons\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Commons-logo.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/4a\/Commons-logo.svg\/20px-Commons-logo.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Collabora a Wikimedia Commons\" data-file-type=\"drawing\" height=\"24\" width=\"18\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span> <span class=\"plainlinks\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Wikimedia Commons<\/a><\/span> contiene immagini o altri file su <b><span class=\"plainlinks\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/Category:Aconitum_lycoctonum?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Aconitum lycoctonum<\/a><\/span><\/b><\/li>\n<li><span typeof=\"mw:File\" data-mw='{\"caption\":\"Collabora a Wikispecies\"}'><a href=\"https:\/\/species.wikimedia.org\/wiki\/?uselang=it\" title=\"Collabora a Wikispecies\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:WikiSpecies_notext.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2e\/WikiSpecies_notext.svg\/20px-WikiSpecies_notext.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Collabora a Wikispecies\" data-file-type=\"drawing\" height=\"22\" width=\"18\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span> <span class=\"plainlinks\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/species.wikimedia.org\/wiki\/?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Wikispecies<\/a><\/span> contiene informazioni su <b><span class=\"plainlinks\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/species.wikimedia.org\/wiki\/Aconitum_lycoctonum?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Aconitum lycoctonum<\/a><\/span><\/b><\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"24\" id=\"rdp-we-mwA10\" aria-labelledby=\"Collegamenti_esterni\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Collegamenti_esterni\">Collegamenti esterni<\/h2><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mwA14\"><li id=\"rdp-we-mwA18\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt57\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA2A\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www2.dijon.inra.fr\/flore-france\/aa-ae.htm\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Index synonymique de la flore de France\"},\"accesso\":{\"wt\":\"20 settembre 2010\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www2.dijon.inra.fr\/flore-france\/aa-ae.htm\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Index synonymique de la flore de France<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">www2.dijon.inra.fr<\/span>. <small>URL consultato il 20 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA2E\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt58\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA2I\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.floramarittime.it\/\/immagine.php?id=2489&amp;ricerca=2\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.floramarittime.it\/\/immagine.php?id=2489&ricerca=2\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a>.<\/cite> Flora delle Alpi Marittime Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA2M\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt59\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA2Q\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/luirig.altervista.org\/schedeit2\/ae\/aconitum_vulparia.htm\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/luirig.altervista.org\/schedeit2\/ae\/aconitum_vulparia.htm\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a>.<\/cite> Flora Italiana - Schede di botanica<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA2U\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt60\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA2Y\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.fungoceva.it\/erbe_ceb\/aconitum_vulparia.htm\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.fungoceva.it\/erbe_ceb\/aconitum_vulparia.htm\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a>.<\/cite> Erbe e fiori del Cuneese<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA2c\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt61\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA2g\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&amp;GENUS_XREF=Aconitum&amp;SPECIES_XREF=lycoctonum\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"s\u00ec\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Aconitum&SPECIES_XREF=lycoctonum\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a><span class=\"chiarimento\" title=\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template {{Collegamento interrotto}}\" about=\"#mwt63\" typeof=\"mw:ExpandedAttrs\" data-mw='{\"attribs\":[[{\"txt\":\"title\"},{\"html\":\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template &lt;span typeof=\\\"mw:Nowiki\\\" id=\\\"mwA2k\\\">{{Collegamento interrotto}}&lt;\/span>\"}]]}'><\/span><sup class=\"noprint chiarimento-apice\" title=\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template {{Collegamento interrotto}}\" about=\"#mwt64\" typeof=\"mw:ExpandedAttrs\" data-mw='{\"attribs\":[[{\"txt\":\"title\"},{\"html\":\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template &lt;span typeof=\\\"mw:Nowiki\\\" id=\\\"mwA2o\\\">{{Collegamento interrotto}}&lt;\/span>\"}]]}'><span typeof=\"mw:Entity\">[<\/span><i><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aiuto:Collegamenti_interrotti\" title=\"Aiuto:Collegamenti interrotti\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">collegamento interrotto<\/a><\/i><span typeof=\"mw:Entity\">]<\/span><\/sup><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Pagine_con_collegamenti_non_funzionanti\"\/>.<\/cite> Flora Europaea (Royal Botanic Garden Edinburgh) Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA2s\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt65\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA2w\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.ars-grin.gov\/cgi-bin\/npgs\/html\/taxon.pl?401434\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20110605102350\/http:\/\/www.ars-grin.gov\/cgi-bin\/npgs\/html\/taxon.pl?401434\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20110605102350\/http:\/\/www.ars-grin.gov\/cgi-bin\/npgs\/html\/taxon.pl?401434\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a> <small>(archiviato dall'<abbr title=\"http:\/\/www.ars-grin.gov\/cgi-bin\/npgs\/html\/taxon.pl?401434\">url originale<\/abbr> il 5 giugno 2011)<\/small>.<\/cite> GRIN Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA20\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt66\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA24\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.ipni.org\/ipni\/idPlantNameSearch.do;jsessionid=9C79CEFCA7DE1BE35BC3F5ADDCBE445E?id=707564-1\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.ipni.org\/ipni\/idPlantNameSearch.do;jsessionid=9C79CEFCA7DE1BE35BC3F5ADDCBE445E?id=707564-1\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a>.<\/cite> IPNI Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA28\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt67\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA3A\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.tropicos.org\/Name\/27103747\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.tropicos.org\/Name\/27103747\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a>.<\/cite> Tropicos Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA3E\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt68\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA3I\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.pfaf.org\/user\/Plant.aspx?LatinName=Aconitum%20lycoctonum\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.pfaf.org\/user\/Plant.aspx?LatinName=Aconitum%20lycoctonum\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a>.<\/cite> Plants For A Future Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA3M\"><cite class=\"citation testo\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt69\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA3Q\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita testo\",\"href\":\".\/Template:Cita_testo\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/flora.uniud.it\/scheda.php?id=1503\"},\"titolo\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum lycoctonum&apos;&apos;\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/flora.uniud.it\/scheda.php?id=1503\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\"><span><\/span><i>Aconitum lycoctonum<\/i><span><\/span><\/span><\/a>.<\/cite> Catalogazione floristica - Universit\u00e0 di Udine<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwA3U\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt70\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA3Y\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/zipcodezoo.com\/Plants\/A\/Aconitum_lycoctonum\/\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Aconitum lycoctonum\"},\"sito\":{\"wt\":\"ZipcodeZoo Database\"},\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"accesso\":{\"wt\":\"23 ottobre 2020\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/archive.is\/20130412055552\/http:\/\/zipcodezoo.com\/Plants\/A\/Aconitum_lycoctonum\/\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/archive.is\/20130412055552\/http:\/\/zipcodezoo.com\/Plants\/A\/Aconitum_lycoctonum\/\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum lycoctonum<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">ZipcodeZoo Database<\/span>. <small>URL consultato il 23 ottobre 2020<\/small> <small>(archiviato dall'<abbr title=\"http:\/\/zipcodezoo.com\/Plants\/A\/Aconitum_lycoctonum\/\">url originale<\/abbr> il 12 aprile 2013)<\/small>.<\/cite><\/li><\/ul>\n\n<div class=\"noprint\" style=\"width:100%; padding: 3px 0; display: flex; flex-wrap: wrap; row-gap: 4px; column-gap: 8px; box-sizing: border-box;\" about=\"#mwt71\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA3c\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"portale\",\"href\":\".\/Template:Portale\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"botanica\"}},\"i\":0}}]}'><div style=\"flex-grow: 1\"><span class=\"mw-empty-elt\"><\/span><div class=\"itwiki-template-occhiello\"><span class=\"noviewer\" typeof=\"mw:File mw:ExpandedAttrs\" about=\"#mwt73\" data-mw='{\"attribs\":[[\"alt\",{\"html\":\"alt=&lt;span typeof=\\\"mw:Entity\\\" id=\\\"mwA3g\\\">\u00a0&lt;\/span>\",\"txt\":\"\u00a0\"}]],\"caption\":\"Botanica\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Nuvola_apps_khangman.svg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Botanica\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Nuvola_apps_khangman.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e7\/Nuvola_apps_khangman.svg\/40px-Nuvola_apps_khangman.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"\u00a0\" data-file-type=\"drawing\" height=\"25\" width=\"25\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><span typeof=\"mw:Entity\"> <\/span><b><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Portale:Botanica\" title=\"Portale:Botanica\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Portale Botanica<\/a><\/b><span typeof=\"mw:Entity\">:<\/span> accedi alle voci di Wikipedia che trattano di botanica<\/div><\/div><\/div>\n\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Ranunculaceae\" id=\"rdp-we-mwA3k\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Piante_medicinali_e_officinali\" id=\"rdp-we-mwA3o\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Piante_velenose\" id=\"rdp-we-mwA3s\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Taxa_classificati_da_Linneo\" id=\"rdp-we-mwA3w\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Taxa_descritti_nel_1753\" id=\"rdp-we-mwA30\"\/><\/section>\n<!-- \nNewPP limit report\nParsed by mw\u2010web.codfw.canary\u20105bf8dd9dd\u2010n2x7q\nCached time: 20261030135852\nCache expiry: 2592000\nCache expiry source: Modulo:Citazione (os.date(%Y))\nReduced expiry: false\nComplications: [vary\u2010revision, show\u2010toc, use\u2010parsoid]\nCPU time usage: 1.007 seconds\nReal time usage: 1.210 seconds\nPreprocessor visited node count: 2216\/1000000\nRevision size: 30277\/2097152 bytes\nPost\u2010expand include size: 45828\/2097152 bytes\nTemplate argument size: 2566\/2097152 bytes\nHighest expansion depth: 9\/100\nExpensive parser function count: 2\/500\nUnstrip recursion depth: 0\/20\nUnstrip post\u2010expand size: 5030\/5000000 bytes\nLua time usage: 0.177\/10.000 seconds\nLua memory usage: 6461890\/52428800 bytes\nNumber of Wikibase entities loaded: 1\/500\n-->\n<!--\nTransclusion expansion time report (%,ms,calls,template)\n100.00%  805.425      1 -total\n 11.54%   92.980      2 Template:M_s.l.m.\n 10.65%   85.811      1 Template:Tassobox\n  9.70%   78.107      1 Template:Infobox\n  5.80%   46.687      1 Template:Portale\n  4.53%   36.447      1 Template:Icona_argomento\n  4.47%   36.024      7 Template:Cita_web\n  4.32%   34.810      1 Template:Interprogetto\n  3.82%   30.762      4 Template:M\n  3.35%   26.951      1 Template:Immagine_sinottico\n-->\n\n<!-- Render ID 09ba0070-d46a-11f1-8ba4-e7afe3534951 -->\n\n<!-- Saved in parser cache with key itwiki:parsoid-pcache:3135940:|#|:idhash:useParsoid=1 and timestamp 20261030135852 and revision id 153016454. Rendering was triggered because: page_view\n -->\n\n<!-- Parsoid 0.24.0.0-alpha27 -->\n<\/div><!--\nPost\u2010processing cache key itwiki:postproc\u2010parsoid\u2010pcache:3135940:|#|:idhash:injectTOC=0!postproc=1!skin=vector\u20102022!useParsoid=1, generated at 20261030135852\n--><noscript><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Special:CentralAutoLogin\/start?useformat=desktop&amp;type=1x1&amp;usesul3=1\" alt=\"\" width=\"1\" height=\"1\" style=\"border: none; position: absolute;\"><\/noscript>\n<\/div>\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/main>\n\t\t\t\n\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"mw-footer-container\">\n\t\t\t\n\t\t<\/div>\n\t<\/div> \n<\/div> \n\n<div class=\"mw-portlet mw-portlet-dock-bottom emptyPortlet\" id=\"rdp-we-p-dock-bottom\">\n\t<ul>\n\t\t\n\t<\/ul>\n<\/div>\n\n\n<\/div><!-- #rdp-we-main -->[\/vc_column_text]<div class=\"grve-element grve-hr grve-dashed-line-divider\" style=\"\"><\/div>[\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column][vc_column_text]<\/p>\n<h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-double-line\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-7787\" src=\"http:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2016\/05\/images.jpg\" alt=\"Logo Actaplantarum\" width=\"152\" height=\"70\" srcset=\"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2016\/05\/images.jpg 152w, https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2016\/05\/images-150x70.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 152px) 100vw, 152px\" \/>Link da Actaplantarum: <a href=\"http:\/\/www.actaplantarum.org\/flora\/flora_info.php?id=288\" target=\"_blank\"><b><i>Aconitum\u00a0napellus<\/i><\/b><\/a><\/h5>\n<h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-double-line\"><\/h5>\n<p>[\/vc_column_text]<div class=\"grve-element grve-hr grve-dashed-line-divider\" style=\"\"><\/div>[vc_column_text]<\/p>\n<h5 class=\"grve-element grve-align-left grve-title-double-line\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-7834\" src=\"http:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2016\/05\/imgres.jpg\" alt=\"Wikipedia\" width=\"152\" height=\"175\" \/><\/h5>\n<p>[\/vc_column_text][vc_column_text]<div id=\"rdp-we-main\" data-resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum_napellus\">\n<div id=\"rdp-we-mw-aria-live-region\" class=\"mw-aria-live-region\" aria-live=\"polite\"><\/div>\n\n<div class=\"mw-page-container\">\n\t<div class=\"mw-page-container-inner\">\n\t\t<div class=\"vector-sitenotice-container\">\n\t\t\t<div id=\"rdp-we-siteNotice\"><!-- CentralNotice --><\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"vector-column-start\">\n\t\t\t\n\t\n\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"mw-content-container\">\n\t\t\t<main id=\"rdp-we-content\" class=\"mw-body\">\n\t\t\t\t<header class=\"mw-body-header vector-page-titlebar no-font-mode-scale\">\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\n\n<\/header>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t<div id=\"rdp-we-bodyContent\" class=\"vector-body\" aria-labelledby=\"firstHeading\" data-mw-ve-target-container>\n\t\t\t\t\t<div class=\"vector-body-before-content\">\n\t\t\t\t\t\t\t\n\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t<div id=\"rdp-we-mw-content-text\" class=\"mw-body-content\"><div class=\"mw-content-ltr mw-parser-output\" lang=\"it\" dir=\"ltr\" data-mw-parsoid-version=\"0.24.0.0-alpha27\" data-mw-html-version=\"2.8.0\"><section data-mw-section-id=\"0\" id=\"rdp-we-mwAQ\"><span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt1\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAg\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Tassobox\\n\",\"href\":\".\/Template:Tassobox\"},\"params\":{\"nome\":{\"wt\":\"Aconito napello\"},\"statocons\":{\"wt\":\"LC\"},\"statocons_versione\":{\"wt\":\"statocons_versione=iucn3.1\"},\"statocons_ref\":{\"wt\":\"&lt;ref>{{Cita web|url=https:\/\/www.iucnredlist.org\/species\/165155\/57117867|titolo=Aconite, Aconitum napellus|sito= La Lista Rossa IUCN|data=16 aprile 2014|accesso=18 novembre 2025}}&lt;\/ref>\"},\"immagine\":{\"wt\":\"Aconitum napellus Grigna.JPG\"},\"didascalia\":{\"wt\":\"&apos;&apos;Aconitum napellus&apos;&apos;\"},\"dominio\":{\"wt\":\"[[Eukaryota]]\"},\"regno\":{\"wt\":\"[[Plantae]]\"},\"sottoregno\":{\"wt\":\"[[Tracheobionta]]\"},\"superdivisione\":{\"wt\":\"[[Spermatophyta]]\"},\"divisione\":{\"wt\":\"[[Magnoliophyta]]\"},\"classe\":{\"wt\":\"[[Magnoliopsida]]\"},\"sottoclasse\":{\"wt\":\"[[Magnoliidae]]\"},\"ordine\":{\"wt\":\"[[Ranunculales]]\"},\"famiglia\":{\"wt\":\"[[Ranunculaceae]]\"},\"sottofamiglia\":{\"wt\":\"[[Ranunculoideae]]\"},\"trib\u00f9\":{\"wt\":\"[[Delphinieae]]\"},\"genere\":{\"wt\":\"[[Aconitum]]\"},\"specie\":{\"wt\":\"&apos;&apos;&apos;A. napellus&apos;&apos;&apos;\"},\"FIL?\":{\"wt\":\"si\"},\"regnoFIL\":{\"wt\":\"[[Plantae]]\"},\"clade1\":{\"wt\":\"[[Angiosperme]]\"},\"clade2\":{\"wt\":\"[[Mesangiosperme]]\"},\"clade3\":{\"wt\":\"[[Eudicotiledoni]]\"},\"ordineFIL\":{\"wt\":\"[[Ranunculales]]\"},\"famigliaFIL\":{\"wt\":\"[[Ranunculaceae]]\"},\"trib\u00f9FIL\":{\"wt\":\"[[Delphinieae]]\"},\"genereFIL\":{\"wt\":\"[[Aconitum]]\"},\"specieFIL\":{\"wt\":\"&apos;&apos;&apos;A. napellus&apos;&apos;&apos;\"},\"biautore\":{\"wt\":\"[[Linneo|L.]]\"},\"binome\":{\"wt\":\"Aconitum napellus\"},\"bidata\":{\"wt\":\"[[1753]]\"},\"sinonimi\":{\"wt\":\"\"},\"nomicomuni\":{\"wt\":\"Strozzalupo, Erba tora, Risigallo, &lt;br \/>\\nErba riga, Radice del diavolo&lt;br \/>\\n{{de}} &apos;&apos;Blauer Eisenhut&apos;&apos;&lt;br \/>\\n{{fr}} &apos;&apos;Casque de Jupiter&apos;&apos;&lt;br \/>\\n{{en}} &apos;&apos;Monk&apos;s-hood&apos;&apos;, &apos;&apos;Aconite&apos;&apos;\"},\"suddivisione\":{\"wt\":\"\"},\"suddivisione_testo\":{\"wt\":\"\"}},\"i\":0}}]}'><\/span><table class=\"infobox sinottico\" summary=\"Tabella sinottica che riassume i principali dati del soggetto\" style=\"width:230px\" about=\"#mwt1\"><tbody><tr class=\"sinottico_testata\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><div class=\"noprint\" style=\"position:relative; float:right; font-size:70%;\"><span typeof=\"mw:File\" data-mw='{\"caption\":\"Come leggere il tassobox\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Progetto:Forme_di_vita\/Come_leggere_il_tassobox\" title=\"Come leggere il tassobox\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Information-silk.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/51\/Information-silk.svg\/20px-Information-silk.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Come leggere il tassobox\" data-file-type=\"drawing\" height=\"20\" width=\"20\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span>\n<\/div>Aconito napello<\/th><\/tr><tr><td class=\"sinottico_testo_centrale\" colspan=\"2\"><figure class=\"mw-halign-center\" typeof=\"mw:File\/Frameless\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_Grigna.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_Grigna.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/53\/Aconitum_napellus_Grigna.JPG\/250px-Aconitum_napellus_Grigna.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"293\" width=\"220\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><figcaption><\/figcaption><\/figure><i>Aconitum napellus<\/i><\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stato_di_conservazione_(biologia)\" title=\"Stato di conservazione (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Stato di conservazione<\/a><\/th><\/tr><tr><td class=\"sinottico_testo_centrale\" colspan=\"2\"><div style=\"margin:0 auto; text-align:center;background:white;\" class=\"skin-invert itwiki-preserve-color\"><div><span typeof=\"mw:File\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Status_iucn3.1_LC_it.svg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Status_iucn3.1_LC_it.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/32\/Status_iucn3.1_LC_it.svg\/250px-Status_iucn3.1_LC_it.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"drawing\" height=\"53\" width=\"200\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><\/div><div style=\"color:teal;font-weight:bold;\">Rischio minimo<span style=\"font-size:80%\"><sup about=\"#mwt4\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-1\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-1\"}}'><a href=\"#cite_note-1\" id=\"rdp-we-mwAw\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwBA\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwBQ\">[<\/span>1<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwBg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/span><\/div><\/div>\n<\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Classificazione_APG_IV\" title=\"Classificazione APG IV\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Classificazione APG IV<\/a><\/th><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dominio_(biologia)\" title=\"Dominio (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Dominio<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eukaryota\" title=\"Eukaryota\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eukaryota<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Regno_(biologia)\" title=\"Regno (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Regno<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Plantae\" title=\"Plantae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Plantae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><small>(<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Clade\" title=\"Clade\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">clade<\/a>)<\/small><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Angiosperme\" title=\"Angiosperme\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Angiosperme<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><small>(<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Clade\" title=\"Clade\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">clade<\/a>)<\/small><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Mesangiosperme\" title=\"Mesangiosperme\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Mesangiosperme<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><small>(<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Clade\" title=\"Clade\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">clade<\/a>)<\/small><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eudicotiledoni\" title=\"Eudicotiledoni\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eudicotiledoni<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ordine_(tassonomia)\" title=\"Ordine (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ordine<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculales\" title=\"Ranunculales\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculales<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Famiglia_(tassonomia)\" title=\"Famiglia (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Famiglia<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Trib\u00f9_(tassonomia)\" title=\"Trib\u00f9 (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Trib\u00f9<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Delphinieae?action=edit&redlink=1\" title=\"Delphinieae (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Delphinieae\"]}}' target=\"_new\">Delphinieae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Genere_(tassonomia)\" title=\"Genere (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Genere<\/a><\/th><td><i><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum\" title=\"Aconitum\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Aconitum<\/a><\/i>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Specie<\/a><\/th><td><i><b>A. napellus<\/b><\/i>\n<\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sistema_Cronquist\" title=\"Sistema Cronquist\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Classificazione Cronquist<\/a><\/th><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dominio_(biologia)\" title=\"Dominio (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Dominio<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eukaryota\" title=\"Eukaryota\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eukaryota<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal; width:50%\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Regno_(biologia)\" title=\"Regno (biologia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Regno<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Plantae\" title=\"Plantae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Plantae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottoregno\" title=\"Sottoregno\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">Sottoregno<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tracheobionta\" title=\"Tracheobionta\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">Tracheobionta<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Superphylum\" title=\"Superphylum\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Superdivisione<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Spermatophyta\" title=\"Spermatophyta\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Spermatophyta<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Phylum\" title=\"Phylum\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Divisione<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Magnoliophyta\" title=\"Magnoliophyta\" class=\"mw-redirect wiki-link\" target=\"_new\">Magnoliophyta<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Classe_(tassonomia)\" title=\"Classe (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Classe<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Magnoliopsida\" title=\"Magnoliopsida\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Magnoliopsida<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottoclasse_(tassonomia)\" title=\"Sottoclasse (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sottoclasse<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Magnoliidae\" title=\"Magnoliidae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Magnoliidae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ordine_(tassonomia)\" title=\"Ordine (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ordine<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculales\" title=\"Ranunculales\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculales<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Famiglia_(tassonomia)\" title=\"Famiglia (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Famiglia<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottofamiglia\" title=\"Sottofamiglia\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sottofamiglia<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculoideae?action=edit&redlink=1\" title=\"Ranunculoideae (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Ranunculoideae\"]}}' target=\"_new\">Ranunculoideae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Trib\u00f9_(tassonomia)\" title=\"Trib\u00f9 (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Trib\u00f9<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Delphinieae?action=edit&redlink=1\" title=\"Delphinieae (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Delphinieae\"]}}' target=\"_new\">Delphinieae<\/a>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Genere_(tassonomia)\" title=\"Genere (tassonomia)\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Genere<\/a><\/th><td><i><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum\" title=\"Aconitum\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Aconitum<\/a><\/i>\n<\/td><\/tr><tr><th style=\"font-weight:normal\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Specie<\/a><\/th><td><i><b>A. napellus<\/b><\/i>\n<\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Nomenclatura_binomiale\" title=\"Nomenclatura binomiale\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Nomenclatura binomiale<\/a><\/th><\/tr><tr><td class=\"sinottico_testo_centrale\" colspan=\"2\"><i><b>Aconitum napellus<\/b><\/i><br\/><small><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Linneo\" title=\"Linneo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">L.<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/1753\" title=\"1753\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">1753<\/a><\/small>\n<\/td><\/tr><tr class=\"sinottico_divisione\"><th colspan=\"2\" style=\"background-color: lightgreen; color: black;\">Nomi comuni<\/th><\/tr><tr><td class=\"sinottico_testo_centrale\" colspan=\"2\"><span typeof=\"mw:Entity\"> <\/span>\n<p>Strozzalupo, Erba tora, Risigallo, <br\/>\nErba riga, Radice del diavolo<br\/>\n(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"tedesco\">DE<\/abbr><\/span>)  <i>Blauer Eisenhut<\/i><br\/>\n(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"francese\">FR<\/abbr><\/span>)  <i>Casque de Jupiter<\/i><br\/>\n(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>)  <i>Monk's-hood<\/i>, <i>Aconite<\/i><\/p>\n<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt1\"><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Voci_con_Tassobox_-_Regno_Plant\u00e6\"\/><\/span>\n\n<p id=\"rdp-we-mwBw\"><i id=\"rdp-we-mwCA\"><b id=\"rdp-we-mwCQ\">Aconitum napellus<\/b><\/i> <small id=\"rdp-we-mwCg\">(<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Linneo\" title=\"Linneo\" id=\"rdp-we-mwCw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">L.<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/1753\" title=\"1753\" id=\"rdp-we-mwDA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">1753<\/a>)<\/small>, comunemente noto come <b id=\"rdp-we-mwDQ\">aconito napello<\/b>, \u00e8 una <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Plantae\" title=\"Plantae\" id=\"rdp-we-mwDg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pianta<\/a> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Erba\" title=\"Erba\" id=\"rdp-we-mwDw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">erbacea<\/a> appartenente alla <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Famiglia_(tassonomia)\" title=\"Famiglia (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwEA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">famiglia<\/a> delle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" id=\"rdp-we-mwEQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a>, originaria dell'Europa centrale e occidentale, anche se le varie <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottospecie\" title=\"Sottospecie\" id=\"rdp-we-mwEg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sottospecie<\/a> presentano areali differenti.<sup about=\"#mwt7\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-2\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-2\"}}'><a href=\"#cite_note-2\" id=\"rdp-we-mwEw\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwFA\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwFQ\">[<\/span>2<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwFg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> \u00c8 una delle piante pi\u00f9 tossiche della flora italiana diffusa nelle zone montagnose delle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alpi\" title=\"Alpi\" id=\"rdp-we-mwFw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Alpi<\/a>.<\/p>\n\n<meta property=\"mw:PageProp\/toc\" id=\"rdp-we-mwGA\" data-mw='{\"autoGenerated\":true}'\/><\/section><section data-mw-section-id=\"1\" id=\"rdp-we-mwGQ\" aria-labelledby=\"Etimologia\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Etimologia\">Etimologia<\/h2><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwGg\">Il nome del genere (\"Aconitum\") deriva dal <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Greco_antico\" title=\"Greco antico\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwGw\" target=\"_new\">greco<\/a> <i id=\"rdp-we-mwHA\">ak\u00f2niton<\/i> (= pianta velenosa). La pianta infatti risulta conosciuta per la sua alta tossicit\u00e0 fin dai tempi dell'antichit\u00e0 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Omero\" title=\"Omero\" id=\"rdp-we-mwHQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">omerica<\/a>. Con questo nome probabilmente veniva indicata una pianta velenosa endemica il cui <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Habitat\" title=\"Habitat\" id=\"rdp-we-mwHg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">habitat<\/a> frequente era tra le rocce ripide di alcune zone della <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Grecia\" title=\"Grecia\" id=\"rdp-we-mwHw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Grecia<\/a>. Due sono le radici linguistiche che vengono attribuite al nome: (1) <i id=\"rdp-we-mwIA\">ak\u00f2ne<\/i> (= pietra) in riferimento al suo habitat; (2) <i id=\"rdp-we-mwIQ\">kon\u00e9<\/i> (= uccidere), facendo ovviamente riferimento alla sua tossicit\u00e0. Questo nome veniva anche usato come simbolo negativo (maleficio o di vendetta) nella mitologia dei popoli mediterranei.<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwIg\">Il nome del genere sembra derivare anche dall'uso che se ne faceva in guerra: dardi e giavellotti con punte avvelenate.<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwIw\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Gaio_Plinio_Secondo\" title=\"Gaio Plinio Secondo\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwJA\" target=\"_new\">Plinio<\/a> ci dice invece che il nome deriva da \"Aconae\", una localit\u00e0 legata alla discesa di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ercole\" title=\"Ercole\" id=\"rdp-we-mwJQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ercole<\/a> agli inferi (probabilmente vicino a <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eraclea\" title=\"Eraclea\" id=\"rdp-we-mwJg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eraclea<\/a>).<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwJw\">Nel Libro VII delle Metamorfosi, Ovidio racconta della nascita di questa pianta dalla saliva del mitologico cane Cerbero. Dopo essere stato trascinato all'aperto da Ercole, Cerbero, dimenandosi, lasci\u00f2 cadere la sua bava che si coagul\u00f2 poi in un'erba velenosa, resistente anche ai terreni rocciosi. Ovidio dice fosse chiamata \"aconito\" dai contadini, ad indicarne una tradizione agreste antecedente al periodo di stesura dell'opera stessa.<sup about=\"#mwt9\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-3\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-3\"}}'><a href=\"#cite_note-3\" id=\"rdp-we-mwKA\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwKQ\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwKg\">[<\/span>3<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwKw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwLA\">La pronuncia di questo nome dovrebbe essere (sulle orme di quella latina) <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aiuto:IPA\" title=\"Aiuto:IPA\" about=\"#mwt10\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwLQ\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"IPA\",\"href\":\".\/Template:IPA\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"\/ako\u02c8nito\/\"}},\"i\":0}}]}' target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><span title=\"Questa \u00e8 una trascrizione IPA della pronuncia. Vedere l'alfabeto fonetico internazionale.\" class=\"IPA\">\/ako\u02c8nito\/<\/span><\/a>, ma si trova spesso adoperata la pronuncia \"alla greca\" <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aiuto:IPA\" title=\"Aiuto:IPA\" about=\"#mwt11\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwLg\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"IPA\",\"href\":\".\/Template:IPA\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"\/a\u02c8k\u0254nito\/\"}},\"i\":0}}]}' target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><span title=\"Questa \u00e8 una trascrizione IPA della pronuncia. Vedere l'alfabeto fonetico internazionale.\" class=\"IPA\">\/a\u02c8k\u0254nito\/<\/span><\/a> (confronta, per esempio, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/D'Annunzio\" title=\"D'Annunzio\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwLw\" target=\"_new\">D'Annunzio<\/a>, <i id=\"rdp-we-mwMA\">Undulna<\/i> (vv.125-128): \u00ab<i id=\"rdp-we-mwMQ\">Azzurre son l'ombre sul mare\/come sparti fiori d'ac\u00f2nito.\/Il lor tremolio fa tremare\/l'Infinito al mio sguardo attonito<\/i>\u00bb).<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwMg\">La pericolosit\u00e0 della pianta era ben presente agli antichi se ancora Plinio la cita come \"arsenico vegetale\". Si racconta anche che nell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Isola_di_Ceo\" title=\"Isola di Ceo\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwMw\" target=\"_new\">isola di Ceo<\/a>, gli anziani ormai inutili venivano soppressi con tale veleno. Nel <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Medioevo\" title=\"Medioevo\" id=\"rdp-we-mwNA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Medioevo<\/a> l'aconito venne chiamato con diversi nomi: <i id=\"rdp-we-mwNQ\">Cappuccio di monaco<\/i> o <i id=\"rdp-we-mwNg\">Elmo di Giove<\/i> o <i id=\"rdp-we-mwNw\">Elmo blu<\/i>, sempre in riferimento alla sommit\u00e0 del fiore. Nel Cinquecento era conosciuto per la sua presunta efficacia contro la puntura di scorpione (<i id=\"rdp-we-mwOA\">Herbal or General History of Plants<\/i> - Londra 1597).<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwOQ\">Il nome della specie (<i id=\"rdp-we-mwOg\">napellus<\/i>) deriva dal <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Lingua_latina\" title=\"Lingua latina\" id=\"rdp-we-mwOw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">latino<\/a> per <i id=\"rdp-we-mwPA\">rapa<\/i> in riferimento alla particolare forma del <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Rizoma\" title=\"Rizoma\" id=\"rdp-we-mwPQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">rizoma<\/a>.<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwPg\">Il nome comune <i id=\"rdp-we-mwPw\">Strozzalupo<\/i> deriva dal fatto che alcuni popoli antichi la usavano per avvelenare i lupi e le volpi.<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwQA\">Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Nomenclatura_binomiale\" title=\"Nomenclatura binomiale\" id=\"rdp-we-mwQQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">binomio scientifico<\/a> attualmente accettato (<i id=\"rdp-we-mwQg\">Aconitum napellus<\/i>) \u00e8 stato proposto da <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Carl_von_Linn\u00e9\" title=\"Carl von Linn\u00e9\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwQw\" target=\"_new\">Carl von Linn\u00e9<\/a> (1707 \u2013 1778) biologo e scrittore svedese, considerato il padre della moderna <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Classificazione_scientifica\" title=\"Classificazione scientifica\" id=\"rdp-we-mwRA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">classificazione scientifica<\/a> degli organismi viventi, nella pubblicazione \"<i id=\"rdp-we-mwRQ\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Species_Plantarum\" title=\"Species Plantarum\" id=\"rdp-we-mwRg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Species Plantarum<\/a><\/i>\" del 1753.<\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"2\" id=\"rdp-we-mwRw\" aria-labelledby=\"Descrizione\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Descrizione\">Descrizione<\/h2><\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" typeof=\"mw:File\/Thumb\" id=\"rdp-we-mwSA\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Koehler's_Medizinal-Pflanzen_-_DESC.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwSQ\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Koehler's_Medizinal-Pflanzen_-_DESC.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/6\/62\/Koehler%27s_Medizinal-Pflanzen_-_DESC.jpg\/500px-Koehler%27s_Medizinal-Pflanzen_-_DESC.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"285\" width=\"350\" class=\"mw-file-element mw-file-upright\" style=\"--mw-file-upright: 1.4\" id=\"rdp-we-mwSg\"\/><\/a><figcaption id=\"rdp-we-mwSw\">Le parti della pianta con descrizioni<\/figcaption><\/figure>\n<p id=\"rdp-we-mwTA\"><small id=\"rdp-we-mwTQ\">La seguente descrizione va riferita alla specie <i id=\"rdp-we-mwTg\">Aconitum napellus<\/i> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stricto_sensu\" title=\"Stricto sensu\" id=\"rdp-we-mwTw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">s.l.<\/a> (per i caratteri peculiari delle sottospecie italiane vedi il paragrafo \"Sistematica\").<\/small><br id=\"rdp-we-mwUA\"\/>\nSono piante <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Erba\" title=\"Erba\" id=\"rdp-we-mwUQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">erbacee<\/a>, perenni la cui altezza pu\u00f2 arrivare da 50 fino a 200<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwUg\">\u00a0<\/span>cm. La forma biologica \u00e8 definita come <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sistema_Raunki\u00e6r#Geofite\" title=\"Sistema Raunki\u00e6r\" id=\"rdp-we-mwUw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">geofita rizomatosa<\/a> (<b id=\"rdp-we-mwVA\">G rhiz<\/b>), ossia sono piante che portano le <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Gemma_(botanica)\" title=\"Gemma (botanica)\" id=\"rdp-we-mwVQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">gemme<\/a> in posizione sotterranea. Durante la stagione avversa non presentano organi aerei e le gemme si trovano in organi sotterranei come <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Rizoma\" title=\"Rizoma\" id=\"rdp-we-mwVg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">rizomi<\/a>, un fusto sotterraneo dal quale, ogni anno, si dipartono radici e fusti aerei. La pianta nella parte alta \u00e8 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#G\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwVw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">glandulosa<\/a>.<\/p>\n<section data-mw-section-id=\"3\" id=\"rdp-we-mwWA\" aria-labelledby=\"Radici\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Radici\">Radici<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwWQ\">Le radici sono secondarie da <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Rizoma\" title=\"Rizoma\" id=\"rdp-we-mwWg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">rizoma<\/a>.<\/p>\n<\/section><section data-mw-section-id=\"4\" id=\"rdp-we-mwWw\" aria-labelledby=\"Fusto\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Fusto\">Fusto<\/h3><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mwXA\"><li id=\"rdp-we-mwXQ\">Parte ipogea: la parte sotterranea del fusto consiste in un rizoma <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tubero\" title=\"Tubero\" id=\"rdp-we-mwXg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">tuberoso<\/a> a forma conica tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#F\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwXw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">fittone<\/a>. Inizialmente di colore pallido quindi col tempo acquista una pellicola marrone e si ramifica in molte radichette laterali. Questa parte del fusto \u00e8 connessa direttamente allo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#S\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwYA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">scapo<\/a> fiorifero tramite la parte epigea.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwYQ\">Parte epigea: la parte aerea \u00e8 eretta, robusta, verde e poco ramosa (normalmente indivisa). \u00c8 una pianta molto alta per cui il fusto pu\u00f2 oltrepassare il metro e mezzo, mentre l'ingombro pu\u00f2 arrivare a 50 \u2013 60<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwYg\">\u00a0<\/span>cm.<\/li><\/ul>\n<\/section><section data-mw-section-id=\"5\" id=\"rdp-we-mwYw\" aria-labelledby=\"Foglie\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Foglie\">Foglie<\/h3><\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" typeof=\"mw:File\/Thumb\" id=\"rdp-we-mwZA\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus8_ies.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwZQ\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus8_ies.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/4c\/Aconitum_napellus8_ies.jpg\/250px-Aconitum_napellus8_ies.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"219\" width=\"250\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwZg\"\/><\/a><figcaption id=\"rdp-we-mwZw\">La foglia<\/figcaption><\/figure>\n<ul id=\"rdp-we-mwaA\"><li id=\"rdp-we-mwaQ\">Foglie basali: le <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Foglia\" title=\"Foglia\" id=\"rdp-we-mwag\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">foglie<\/a> basali, di colore verde scuro (lievemente brillante) nella pagina superiore e biancastre in quella inferiore, e con evidenti nervature, sono <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Picciolo\" title=\"Picciolo\" id=\"rdp-we-mwaw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">picciolate<\/a>. La lamina (foglie 2 \u2013 3 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwbA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">palmato-partite<\/a> o anche palmatosette), in genere <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#G\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwbQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">glabra<\/a>, \u00e8 pentagonale ed \u00e8 divisa in 5 (o pi\u00f9 \u2013 fino a 7) segmenti a forma <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#L\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwbg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">lanceolata<\/a> ma a volte sono anche strettamente lineare. Questi segmenti possono essere anche dentati. Lunghezza dei segmenti finali: 10<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwbw\">\u00a0<\/span>mm. Dimensioni delle foglie maggiori: larghezza 8<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwcA\">\u00a0<\/span>cm; lunghezza 12<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwcQ\">\u00a0<\/span>cm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwcg\">Foglie cauline: le foglie <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#C\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwcw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">cauline<\/a> sono progressivamente pi\u00f9 piccole, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sessilit\u00e0\" title=\"Sessilit\u00e0\" id=\"rdp-we-mwdA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sessili<\/a>, con la lamina pi\u00f9 profondamente incisa e i lobi pi\u00f9 stretti. La disposizione delle foglie lungo il fusto \u00e8 alterna e spesso in prossimit\u00e0 dell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Infiorescenza\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mwdQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">infiorescenza<\/a> sono <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwdg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pubescenti<\/a>.<\/li><\/ul>\n<\/section><section data-mw-section-id=\"6\" id=\"rdp-we-mwdw\" aria-labelledby=\"Infiorescenza\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Infiorescenza\">Infiorescenza<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mweA\">L'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Infiorescenza\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mweQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">infiorescenza<\/a> \u00e8 un racemo terminale simile ad una spiga; alla base \u00e8 pi\u00f9 densa. Alla diramazione dei rami sono presenti delle foglie di tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Brattea\" title=\"Brattea\" id=\"rdp-we-mweg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">bratteale<\/a>. I fiori sono <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Peduncolo_(botanica)\" title=\"Peduncolo (botanica)\" id=\"rdp-we-mwew\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">peduncolati<\/a> e il peduncolo \u00e8 pi\u00f9 lungo dell'elmo, mentre le brattee sono minori del peduncolo. L'asse dell'infiorescenza si presenta con peli semplici lievemente ricurvi, ma a volte pu\u00f2 essere anche glabro. Altezza dell'infiorescenza: 10 \u2013 30<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwfA\">\u00a0<\/span>cm.<\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"7\" id=\"rdp-we-mwfQ\" aria-labelledby=\"Fiore\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Fiore\">Fiore<\/h3><\/div>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\" typeof=\"mw:Extension\/gallery\" about=\"#mwt12\" id=\"rdp-we-mwfg\" data-mw='{\"name\":\"gallery\",\"attrs\":{},\"body\":{}}'>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwfw\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwgA\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwgQ\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_flower.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"I fiori\" id=\"rdp-we-mwgg\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_flower.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/5\/5b\/Aconitum_napellus_flower.jpg\/120px-Aconitum_napellus_flower.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"I fiori\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"120\" width=\"95\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwgw\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwhA\">I fiori<\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwhQ\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwhg\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwhw\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus3_ies.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Fiore visto in sezione\" id=\"rdp-we-mwiA\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus3_ies.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bb\/Aconitum_napellus3_ies.jpg\/120px-Aconitum_napellus3_ies.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Fiore visto in sezione\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"105\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwiQ\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwig\">Fiore visto in sezione<\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwiw\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwjA\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwjQ\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_08_ies.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Gli stami\" id=\"rdp-we-mwjg\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_08_ies.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/bf\/Aconitum_napellus_08_ies.jpg\/120px-Aconitum_napellus_08_ies.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Gli stami\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"105\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwjw\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwkA\">Gli stami<\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwkQ\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwkg\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwkw\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_10_ies.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Parte terminale di un petalo nettarifero\" id=\"rdp-we-mwlA\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_10_ies.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/41\/Aconitum_napellus_10_ies.jpg\/120px-Aconitum_napellus_10_ies.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Parte terminale di un petalo nettarifero\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"105\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwlQ\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwlg\">Parte terminale di un petalo nettarifero<\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwlw\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwmA\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwmQ\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_MHNT.BOT.2007.52.9.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Frutti essiccati e semi\" id=\"rdp-we-mwmg\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_MHNT.BOT.2007.52.9.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/3\/38\/Aconitum_napellus_MHNT.BOT.2007.52.9.jpg\/120px-Aconitum_napellus_MHNT.BOT.2007.52.9.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Frutti essiccati e semi\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"75\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwmw\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwnA\">Frutti essiccati e semi<\/div><\/li>\n<\/ul>\n<p id=\"rdp-we-mwnQ\">Questi fiori sono considerati fiori arcaici, o perlomeno derivati da fiori pi\u00f9 arcaici dalla struttura <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#A\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwng\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">aciclica<\/a>. Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Perianzio\" title=\"Perianzio\" id=\"rdp-we-mwnw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">perianzio<\/a> \u00e8 formato da due <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#V\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwoA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">verticilli<\/a>: gli elementi esterni hanno una funzione di protezione e sono chiamati <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tepali\" title=\"Tepali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwoQ\" target=\"_new\">tepali<\/a> o <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sepali\" title=\"Sepali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwog\" target=\"_new\">sepali<\/a> (la distinzione dei due termini in questo caso \u00e8 ambigua e quindi soggettiva); quelli interni sono dei nettari<sup about=\"#mwt14\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-4\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-4\"}}'><a href=\"#cite_note-4\" id=\"rdp-we-mwow\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwpA\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwpQ\">[<\/span>4<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwpg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> (in questo fiore la corolla \u00e8 praticamente assente). I fiori sono pentameri (a cinque elementi) a simmetria <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#Z\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwpw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">zigomorfa<\/a> (o bilaterale). Il colore del perianzio \u00e8 blu intenso \u2013 violetto cupo. La forma complessiva \u00e8 quella di un fiore protetto e chiuso, ma adatto ad attirare le api. I fiori non sono profumati come del resto la maggioranza dei fiori delle specie della famiglia delle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" id=\"rdp-we-mwqA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a>. Dimensione dei fiori: 20 \u2013 30<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwqQ\">\u00a0<\/span>mm.<\/p>\n\n<ul id=\"rdp-we-mwqg\"><li id=\"rdp-we-mwqw\">Formula fiorale: per questa pianta viene indicata la seguente <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Formula_fiorale\" title=\"Formula fiorale\" id=\"rdp-we-mwrA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">formula fiorale<\/a>:<\/li><\/ul>\n<dl id=\"rdp-we-mwrQ\"><dd id=\"rdp-we-mwrg\"><dl id=\"rdp-we-mwrw\"><dd id=\"rdp-we-mwsA\"><dl id=\"rdp-we-mwsQ\"><dd id=\"rdp-we-mwsg\"><b id=\"rdp-we-mwsw\">x K 5, C 2, A numerosi, G 5 (supero)<\/b><sup about=\"#mwt16\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-5\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-5\"}}'><a href=\"#cite_note-5\" id=\"rdp-we-mwtA\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwtQ\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwtg\">[<\/span>5<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwtw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl>\n\n<ul id=\"rdp-we-mwuA\"><li id=\"rdp-we-mwuQ\">Calice: il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Calice_(botanica)\" title=\"Calice (botanica)\" id=\"rdp-we-mwug\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">calice<\/a> ha cinque <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sepali\" title=\"Sepali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwuw\" target=\"_new\">sepali<\/a> (o <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tepali\" title=\"Tepali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwvA\" target=\"_new\">tepali<\/a>) di tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwvQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">petaloideo<\/a>, molto diversi fra loro, di cui il superiore ha la forma di elmo o casco a geometria emisferica con alla base un prolungamento a forma di becco; la superficie dell'elmo pu\u00f2 essere pubescente. Degli altri sepali due hanno una disposizione laterale a forma ovale; i due inferiori sono pi\u00f9 lineari\/<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#L\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwvg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">lanceolati<\/a> e canalicolati. I sepali non sono persistenti alla fruttificazione. Dimensioni dell'elmo: altezza 6 \u2013 10<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwvw\">\u00a0<\/span>mm; larghezza 15 \u2013 20<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwwA\">\u00a0<\/span>mm. Dimensione dei petali laterali: larghezza 9 \u2013 15<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwwQ\">\u00a0<\/span>mm; lunghezza 10 \u2013 20<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwwg\">\u00a0<\/span>mm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwww\">Corolla: la <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corolla\" title=\"Corolla\" id=\"rdp-we-mwxA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">corolla<\/a> \u00e8 praticamente assente; i <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Petali\" title=\"Petali\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwxQ\" target=\"_new\">petali<\/a> (parte interna del fiore) sono 8 di cui due trasformati in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#N\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwxg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">nettari<\/a> di forma cilindrica incurvati in avanti e terminanti con un uncino per meglio trattenere i vari insetti <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwxw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pronubi<\/a>; gli altri sono ridotti a delle semplici linguette.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwyA\">Androceo: gli <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stami\" title=\"Stami\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwyQ\" target=\"_new\">stami<\/a> (scuri) sono numerosi a disposizione spiralata, raccolti nella parte inferiore del fiore. Lunghezza dei nettari: 9 \u2013 10<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwyg\">\u00a0<\/span>mm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwyw\">Gineceo: i <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Carpello_(botanica)\" title=\"Carpello (botanica)\" id=\"rdp-we-mwzA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">carpelli<\/a> (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sessilit\u00e0\" title=\"Sessilit\u00e0\" id=\"rdp-we-mwzQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sessili<\/a> e spiralati) sono 5 (raramente di meno). I <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pistillo\" title=\"Pistillo\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwzg\" target=\"_new\">pistilli<\/a>, posizionati al centro degli stami, contengono da 10 a 20 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ovulo_(botanica)\" title=\"Ovulo (botanica)\" id=\"rdp-we-mwzw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ovuli<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mw0A\">Fioritura: da giugno \u2013 agosto. Della famiglia delle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" id=\"rdp-we-mw0Q\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a> l<span typeof=\"mw:Transclusion mw:Entity\" about=\"#mwt17\" id=\"rdp-we-mw0g\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"&apos;\",\"href\":\".\/Template:&apos;\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>'<\/span><i id=\"rdp-we-mw0w\">Aconitum napellus<\/i> \u00e8 fra le ultime specie a fiorire in piena Estate.<\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"8\" id=\"rdp-we-mw1A\" aria-labelledby=\"Frutti\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Frutti\">Frutti<\/h3><\/div>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\" typeof=\"mw:Extension\/gallery\" about=\"#mwt18\" id=\"rdp-we-mw1Q\" data-mw='{\"name\":\"gallery\",\"attrs\":{},\"body\":{}}'>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mw1g\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mw1w\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mw2A\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:2006-11-28Aconitum04.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"I frutti\" id=\"rdp-we-mw2Q\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:2006-11-28Aconitum04.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/43\/2006-11-28Aconitum04.jpg\/120px-2006-11-28Aconitum04.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"I frutti\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"120\" width=\"66\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mw2g\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mw2w\">I frutti<\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mw3A\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mw3Q\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mw3g\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_11_ies.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"La deiscenza del frutto\" id=\"rdp-we-mw3w\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_11_ies.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/90\/Aconitum_napellus_11_ies.jpg\/120px-Aconitum_napellus_11_ies.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"La deiscenza del frutto\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"105\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mw4A\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mw4Q\">La deiscenza del frutto<\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mw4g\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mw4w\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mw5A\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_13_ies.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Il frutto con i semi\" id=\"rdp-we-mw5Q\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_13_ies.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/ae\/Aconitum_napellus_13_ies.jpg\/120px-Aconitum_napellus_13_ies.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Il frutto con i semi\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"105\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mw5g\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mw5w\">Il frutto con i semi<\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mw6A\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mw6Q\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mw6g\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_14_ies.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"I semi\" id=\"rdp-we-mw6w\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_14_ies.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f2\/Aconitum_napellus_14_ies.jpg\/120px-Aconitum_napellus_14_ies.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"I semi\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"105\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mw7A\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mw7Q\">I semi<\/div><\/li>\n<\/ul>\n<p id=\"rdp-we-mw7g\">Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Frutto\" title=\"Frutto\" id=\"rdp-we-mw7w\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">frutto<\/a> \u00e8 costituito da un aggregato di 3 (raramente 5) <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Capsula_(botanica)\" title=\"Capsula (botanica)\" id=\"rdp-we-mw8A\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">capsule<\/a> o <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#F\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mw8Q\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">follicoli<\/a> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#G\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mw8g\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">glabri<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sessilit\u00e0\" title=\"Sessilit\u00e0\" id=\"rdp-we-mw8w\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sessili<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#P\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mw9A\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">polispermi<\/a> (frutto secco sviluppato longitudinalmente con delle fessure per la fuoriuscita dei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Semi\" title=\"Semi\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mw9Q\" target=\"_new\">semi<\/a>). Ogni follicolo termina con un becco diritto. All'interno del follicolo sono contenuti dei piccoli semi tetraedrici, ma piatti di colore bruno lucido e dalla superficie rugosa. Dimensione dei follicoli: larghezza 5<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mw9g\">\u00a0<\/span>mm: lunghezza 15 \u2013 20<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mw9w\">\u00a0<\/span>mm. Dimensione dei semi: 4<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mw-A\">\u00a0<\/span>mm.<\/p>\n\n<\/section><\/section><section data-mw-section-id=\"9\" id=\"rdp-we-mw-Q\" aria-labelledby=\"Riproduzione\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Riproduzione\">Riproduzione<\/h2><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mw-g\"><li id=\"rdp-we-mw-w\">Impollinazione: l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Impollinazione\" title=\"Impollinazione\" id=\"rdp-we-mw_A\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">impollinazione<\/a> \u00e8 garantita soprattutto da diversi insetti, come <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Apis\" title=\"Apis\" id=\"rdp-we-mw_Q\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">api<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Vespidae\" title=\"Vespidae\" id=\"rdp-we-mw_g\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">vespe<\/a> in quanto sono piante nettarifere (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Impollinazione_entomogama\" title=\"Impollinazione entomogama\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mw_w\" target=\"_new\">impollinazione entomogama<\/a>).<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAQA\">Riproduzione: la fecondazione avviene sia tramite l'impollinazione dei fiori (vedi sopra), ma anche per divisione del piede (propagazione tipicamente orticola). In particolare la prima riproduzione avviene in primavera tramite i semi (ci vogliono fino a tre anni perch\u00e9 dal seme una pianta incominci a fiorire); successivamente attraverso la divisione dei tuberi durante la fioritura. Spesso vicino al vecchio tubero si formano dei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tubercoli?action=edit&redlink=1\" title=\"Tubercoli (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" id=\"rdp-we-mwAQE\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"Tubercoli\"]}}' target=\"_new\">tubercoli<\/a> con gemme predisposte a produrre nuove piante l'anno successivo. Ogni anno il tubero principale, che ha dato origine al nuovo fusto, muore.<\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"10\" id=\"rdp-we-mwAQI\" aria-labelledby=\"Distribuzione_e_habitat\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Distribuzione_e_habitat\">Distribuzione e habitat<\/h2><\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" typeof=\"mw:File\/Thumb\" id=\"rdp-we-mwAQM\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:2280-Eisenhut.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAQQ\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:2280-Eisenhut.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/92\/2280-Eisenhut.jpg\/250px-2280-Eisenhut.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"375\" width=\"250\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAQU\"\/><\/a><figcaption id=\"rdp-we-mwAQY\">La pianta nel suo ambiente naturale<\/figcaption><\/figure>\n<ul id=\"rdp-we-mwAQc\"><li id=\"rdp-we-mwAQg\">Geoelemento: il tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAQk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">corologico<\/a> (area di origine) \u00e8 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia#Corotipi_della_flora_italiana\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAQo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><b id=\"rdp-we-mwAQs\">Europeo<\/b><\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAQw\">Distribuzione: oltre che in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mwAQ0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a> (nelle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alpi\" title=\"Alpi\" id=\"rdp-we-mwAQ4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Alpi<\/a> \u00e8 comune) \u00e8 presente nelle zone montagnose dell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Europa_centrale\" title=\"Europa centrale\" id=\"rdp-we-mwAQ8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Europa centrale<\/a>: <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Carpazi\" title=\"Carpazi\" id=\"rdp-we-mwARA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Carpazi<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Monti_Balcani\" title=\"Monti Balcani\" id=\"rdp-we-mwARE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">monti Balcani<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corsica\" title=\"Corsica\" id=\"rdp-we-mwARI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Corsica<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pirenei\" title=\"Pirenei\" id=\"rdp-we-mwARM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Pirenei<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Gran_Bretagna\" title=\"Gran Bretagna\" id=\"rdp-we-mwARQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Gran Bretagna<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Scandinavia\" title=\"Scandinavia\" id=\"rdp-we-mwARU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Scandinavia<\/a>, ecc. Alcune variet\u00e0 sono state segnalate negli <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Urali\" title=\"Urali\" id=\"rdp-we-mwARY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Urali<\/a> e nel <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Caucaso\" title=\"Caucaso\" id=\"rdp-we-mwARc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Caucaso<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwARg\">Habitat: in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mwARk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a> l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Habitat\" title=\"Habitat\" id=\"rdp-we-mwARo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">habitat<\/a> tipico di queste piante sono le zone a mezz'ombra nei pascoli alpini e sulle sponde dei torrenti. Frequente \u00e8 la presenza vicino alle malghe a causa della concimazione naturale del bestiame (questa pianta pu\u00f2 essere considerata <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#S\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwARs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sinantropa<\/a>). Sono piante che crescono quasi sempre in gruppi numerosi e preferiscono terreni argillosi \u2013 silicei. Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Substrato_(ecologia)\" title=\"Substrato (ecologia)\" id=\"rdp-we-mwARw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">substrato<\/a> preferito \u00e8 sia <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Calcare\" title=\"Calcare\" id=\"rdp-we-mwAR0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">calcareo<\/a> che <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Silice\" title=\"Silice\" id=\"rdp-we-mwAR4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">siliceo<\/a> con <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/PH\" title=\"PH\" id=\"rdp-we-mwAR8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">pH<\/a> neutro, alti valori nutrizionali del terreno che deve essere umido.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwASA\">Distribuzione altitudinale: sui rilievi queste piante si possono trovare dai 500 fino a <span class=\"nowrap\" about=\"#mwt19\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwASE\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"M\",\"href\":\".\/Template:M\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"2600\"}},\"i\":0}}]}'><span data-sort-value=\"7003260000000000000\u2660\"><\/span>2<span style=\"margin-left:.25em;\">600<\/span><\/span> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Metro\" title=\"Metro\" about=\"#mwt20\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwASI\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"m s.l.m.\",\"href\":\".\/Template:M_s.l.m.\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}' target=\"_new\" class=\"wiki-link\">m<\/a><span typeof=\"mw:Entity\" about=\"#mwt20\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Livello_del_mare\" title=\"Livello del mare\" about=\"#mwt20\" id=\"rdp-we-mwASM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">s.l.m.<\/a>; frequentano quindi i seguenti piani vegetazionali: <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Flora_alpina\" title=\"Flora alpina\" id=\"rdp-we-mwASQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">collinare<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Flora_alpina\" title=\"Flora alpina\" id=\"rdp-we-mwASU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">montano<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Flora_alpina\" title=\"Flora alpina\" id=\"rdp-we-mwASY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">subalpino<\/a>.<\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"11\" id=\"rdp-we-mwASc\" aria-labelledby=\"Tassonomia\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Tassonomia\">Tassonomia<\/h2><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwASg\">Il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Genere_(tassonomia)\" title=\"Genere (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwASk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">genere<\/a> <i id=\"rdp-we-mwASo\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitum\" title=\"Aconitum\" id=\"rdp-we-mwASs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Aconitum<\/a><\/i> comprende 250 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwASw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a><sup about=\"#mwt22\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceA_6-0\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceA\"},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-ReferenceA-6\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceA-6\" id=\"rdp-we-mwAS0\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAS4\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAS8\">[<\/span>6<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwATA\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> (una dozzina delle quali sono spontanee dei territori italiani) distribuite soprattutto nelle regioni temperate. La <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Famiglia_(tassonomia)\" title=\"Famiglia (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwATE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">famiglia<\/a> delle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ranunculaceae\" title=\"Ranunculaceae\" id=\"rdp-we-mwATI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ranunculaceae<\/a> invece comprende oltre 2000 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwATM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> distribuite su circa 47 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Genere_(tassonomia)\" title=\"Genere (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwATQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">generi<\/a><sup about=\"#mwt23\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceA_6-1\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceA\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceA-6\" id=\"rdp-we-mwATU\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwATY\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwATc\">[<\/span>6<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwATg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> (2500 specie e 58 generi secondo altre fonti<sup about=\"#mwt25\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-7\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-7\"}}'><a href=\"#cite_note-7\" id=\"rdp-we-mwATk\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwATo\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwATs\">[<\/span>7<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwATw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>).\n<br id=\"rdp-we-mwAT0\"\/>\nDa un punto di vista sistematico (e pratico) le specie di questo genere vengono classificate in base al colore e alla forma del fiore. In questo caso il fiore \"Aconitum napellus\" appartiene al gruppo delle piante vellutate con cappuccio pi\u00f9 o meno largo quanto alto e fiori blu.<sup about=\"#mwt27\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-8\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-8\"}}'><a href=\"#cite_note-8\" id=\"rdp-we-mwAT4\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAT8\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAUA\">[<\/span>8<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAUE\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>\n<br id=\"rdp-we-mwAUI\"\/>\nL'assetto <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tassonomia\" title=\"Tassonomia\" id=\"rdp-we-mwAUM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">tassonomico<\/a> di questo aconito ha subito pi\u00f9 di una revisione e modifica in questi ultimi decenni. <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sandro_Pignatti\" title=\"Sandro Pignatti\" id=\"rdp-we-mwAUQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sandro Pignatti<\/a> nella \"Flora d'Italia\"<sup about=\"#mwt29\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-9\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-9\"}}'><a href=\"#cite_note-9\" id=\"rdp-we-mwAUU\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAUY\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAUc\">[<\/span>9<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAUg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> descrive ad esempio quattro sottospecie (<i id=\"rdp-we-mwAUk\">vulgare<\/i> \u2013 <i id=\"rdp-we-mwAUo\">neomontanum<\/i> \u2013 <i id=\"rdp-we-mwAUs\">corsicum<\/i> \u2013 <i id=\"rdp-we-mwAUw\">tauricum<\/i>). Attualmente i testi pi\u00f9 aggiornati<sup about=\"#mwt31\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceB_10-0\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceB\"},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-ReferenceB-10\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceB-10\" id=\"rdp-we-mwAU0\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAU4\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAU8\">[<\/span>10<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAVA\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> tendono a raccogliere le molte variet\u00e0 individuate per questa pianta in un unico <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Taxon\" title=\"Taxon\" id=\"rdp-we-mwAVE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">taxon<\/a> con la seguente denominazione: <i id=\"rdp-we-mwAVI\">Aconitum napellus<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAVM\">L. emend. Skalicky<\/small> (mentre assegnano ad una specie autonoma la subsp. <i id=\"rdp-we-mwAVQ\">tauricum<\/i>).\n<br id=\"rdp-we-mwAVU\"\/>\nL<span typeof=\"mw:Transclusion mw:Entity\" about=\"#mwt32\" id=\"rdp-we-mwAVY\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"&apos;\",\"href\":\".\/Template:&apos;\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>'<\/span><i id=\"rdp-we-mwAVc\">Aconitum napellus<\/i> inoltre \u00e8 a capo del <i id=\"rdp-we-mwAVg\"><b id=\"rdp-we-mwAVk\">Gruppo di A. napellus<\/b><\/i><sup about=\"#mwt34\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-11\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-11\"}}'><a href=\"#cite_note-11\" id=\"rdp-we-mwAVo\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAVs\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAVw\">[<\/span>11<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAV0\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> la cui descrizione generale (<i id=\"rdp-we-mwAV4\">Aconitum napellus<\/i> s.l.) \u00e8 data nel paragrafo \"Descrizione\". Si tratta di un gruppo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Polimorfismo_(biologia)\" title=\"Polimorfismo (biologia)\" id=\"rdp-we-mwAV8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">polimorfo<\/a> con un assetto <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Poliploidia\" title=\"Poliploidia\" id=\"rdp-we-mwAWA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">tetraploide<\/a> dei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Cromosoma\" title=\"Cromosoma\" id=\"rdp-we-mwAWE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">cromosomi<\/a> e quindi variabile. La <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Variet\u00e0_(biologia)\" title=\"Variet\u00e0 (biologia)\" id=\"rdp-we-mwAWI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">variabilit\u00e0<\/a> di questa specie si manifesta soprattutto nella forma delle foglie e nelle dimensioni e forma dell'elmo (elementi comunque che non permettono l'individuazione sicura dei vari <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Taxa\" title=\"Taxa\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAWM\" target=\"_new\">taxa<\/a>). Frequentemente si formano gruppi con caratteri intermedi probabilmente di origine <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ibrido\" title=\"Ibrido\" id=\"rdp-we-mwAWQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ibridogena<\/a>, ma possono presentarsi anche forme strettamente localizzate geograficamente. La difficolt\u00e0 maggiore da un punto di vista sistematico si ha in quanto i limiti tra specie e specie (o anche tra sottospecie e sottospecie) sono a volte molto esigui e comunque variabili.<sup about=\"#mwt36\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-cita-Pignatti-p288_12-0\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"cita-Pignatti-p288\"},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-cita-Pignatti-p288-12\"}}'><a href=\"#cite_note-cita-Pignatti-p288-12\" id=\"rdp-we-mwAWU\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAWY\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAWc\">[<\/span>12<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAWg\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>\n<br id=\"rdp-we-mwAWk\"\/>\nIl <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Numero_cromosomico\" title=\"Numero cromosomico\" id=\"rdp-we-mwAWo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">numero cromosomico<\/a> di <i id=\"rdp-we-mwAWs\">A. napellus<\/i> \u00e8: 2n = 24, 32.<sup about=\"#mwt38\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-13\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-13\"}}'><a href=\"#cite_note-13\" id=\"rdp-we-mwAWw\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAW0\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAW4\">[<\/span>13<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAW8\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/p>\n\n<section data-mw-section-id=\"12\" id=\"rdp-we-mwAXA\" aria-labelledby=\"Variabilit\u00e0\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Variabilit\u00e0\"><span id=\"rdp-we-Variabilit.C3.A0\" typeof=\"mw:FallbackId\"><\/span>Variabilit\u00e0<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAXE\">Nell'elenco che segue sono indicate alcune <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sottospecie\" title=\"Sottospecie\" id=\"rdp-we-mwAXI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sottospecie<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Variet\u00e0_(biologia)\" title=\"Variet\u00e0 (biologia)\" id=\"rdp-we-mwAXM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">variet\u00e0<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Glossario_botanico#F\" title=\"Glossario botanico\" id=\"rdp-we-mwAXQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">forme<\/a> (quelle presenti nella flora spontanea italiana sono descritte pi\u00f9 avanti). L'elenco pu\u00f2 non essere completo e alcuni nominativi sono considerati da altri autori dei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sinonimo_(botanica)\" title=\"Sinonimo (botanica)\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAXU\" target=\"_new\">sinonimi<\/a> della <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwAXY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> principale o anche di altre <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwAXc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a>:<\/p>\n<div style=\"height:100px; overflow:auto; border:thin grey solid; padding:4px;\" id=\"rdp-we-mwAXg\">\n<p id=\"rdp-we-mwAXk\"><b id=\"rdp-we-mwAXo\">Sottospecie:<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mwAXs\"><li id=\"rdp-we-mwAXw\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAX0\">castellanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAX4\">Molero &amp; C. Blanche (1984)<\/small> (sinonimo della subsp. <i id=\"rdp-we-mwAX8\">lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAYA\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAYE\">compactum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAYI\">(Rchb.) G\u00e0yer (1912)<\/small> (sinonimo della subsp. <i id=\"rdp-we-mwAYM\">vulgare<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAYQ\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAYU\">corsicum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAYY\">W. Seitz (1969)<\/small> (endemico della Corsica)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAYc\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAYg\">erminens<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAYk\">(Koch) J. Murr<\/small> (sinonimo della subsp. <i id=\"rdp-we-mwAYo\">lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAYs\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAYw\">firmum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAY0\">(Rchb.) G\u00e0yer (1912)<\/small> (sinonimo della subsp. <i id=\"rdp-we-mwAY4\">hianus<\/i> \u2013 Distribuzione: Europa centrale e orientale)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAY8\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAZA\">fissurae<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAZE\">(Ny\u00e1r.) W. Seitz (1969)<\/small> (Distribuzione: Balcani a sud-ovest della Russia)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAZI\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAZM\">formosum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAZQ\">(Rchb.) G\u00e1yer (1912)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAZU\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAZY\">hianus<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAZc\">(Rchb.) G\u00e0yer (1912)<\/small> (forse presente in Valtellina \u2013 Originario dell'Europa centrale)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAZg\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAZk\">koelleanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAZo\">(Rchb.) Mucher (1991)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAZs\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAZw\">lobelianum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAZ0\">(Rchb.) G\u00e0yer<\/small> (inclusa nella subsp. <i id=\"rdp-we-mwAZ4\">neomontanum<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAZ8\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAaA\">lobelii<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAaE\">Mucher (1991)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAaI\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAaM\">linnaeanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAaQ\">(G\u00e1yer) Dost\u00e1l (1950)<\/small> (sinonimo della subsp. <i id=\"rdp-we-mwAaU\">lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAaY\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAac\">napellus<\/i><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAag\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAak\">pyramidale<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAao\">(Miller.) Rouy &amp; Fouc. (1839)<\/small> (sinonimo della subsp. <i id=\"rdp-we-mwAas\">lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAaw\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAa0\">skerisorae<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAa4\">W. Seitz<\/small> (sinonimo della subsp. <i id=\"rdp-we-mwAa8\">firmum<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAbA\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAbE\">superbum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAbI\">(Fritsch) W. Seitz (1969)<\/small> (Distribuzione: Balcani occidentali)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAbM\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAbQ\">tauricum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAbU\">(Wulfen) Gayer (1912)<\/small> (Sinonimo di <i id=\"rdp-we-mwAbY\">Aconitum tauricum<\/i> - Distribuzione: Alpi orientali, Carpazi meridionali)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAbc\">subsp. <i id=\"rdp-we-mwAbg\">splendens<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAbk\">(Font Quer) Rivas Mart. (2002)<\/small><\/li><\/ul>\n<p id=\"rdp-we-mwAbo\"><b id=\"rdp-we-mwAbs\">Variet\u00e0:<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mwAbw\"><li id=\"rdp-we-mwAb0\">var. <i id=\"rdp-we-mwAb4\">acaule<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAb8\">Finet &amp; Gagnep. (1904)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAcA\">var. <i id=\"rdp-we-mwAcE\">alpinum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAcI\">Regel<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAcM\">var. <i id=\"rdp-we-mwAcQ\">giganteum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAcU\">(Dumort. ex Thi\u00e9lens) J. Duvigneaud (1991)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAcY\">var. <i id=\"rdp-we-mwAcc\">grignae<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAcg\">G\u00e0yer<\/small> (inclusa nella subsp. <i id=\"rdp-we-mwAck\">vulgare<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAco\">var. <i id=\"rdp-we-mwAcs\">bauhini<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAcw\">Rchb.<\/small> (inclusa nella subsp. <i id=\"rdp-we-mwAc0\">neomontanum<\/i>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAc4\">var. <i id=\"rdp-we-mwAc8\">babiogorense<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAdA\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAdE\">var. <i id=\"rdp-we-mwAdI\">baicalense<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAdM\">Regel<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAdQ\">var. <i id=\"rdp-we-mwAdU\">carpaticum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAdY\">Maloch (1932)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAdc\">var. <i id=\"rdp-we-mwAdg\">curvirostre<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAdk\">Krylov<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAdo\">var. <i id=\"rdp-we-mwAds\">cymbulatum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAdw\">Schmalh. (1892)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAd0\">var. <i id=\"rdp-we-mwAd4\">delphinifolium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAd8\">Ser.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAeA\">var. <i id=\"rdp-we-mwAeE\">flagellare<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAeI\">F. Schmidt (1868)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAeM\">var. <i id=\"rdp-we-mwAeQ\">nanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAeU\">Baumg. (1816)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAeY\">var. <i id=\"rdp-we-mwAec\">polyanthum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAeg\">Finet &amp; Gagnep.\t(1904)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAek\">var. <i id=\"rdp-we-mwAeo\">refractum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAes\">Finet &amp; Gagnep. (1904)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAew\">var. <i id=\"rdp-we-mwAe0\">rotundifolium<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAe4\">(Kar. &amp; Kir.) Hook. f. &amp; Thomson (1855)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAe8\">var. <i id=\"rdp-we-mwAfA\">semigaleatum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAfE\">(Pall. ex Rchb.) Ser. (1823)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAfI\">var. <i id=\"rdp-we-mwAfM\">sessiliflorum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAfQ\">Finet &amp; Gagnep. (1904)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAfU\">var. <i id=\"rdp-we-mwAfY\">silesiacum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAfc\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAfg\">var. <i id=\"rdp-we-mwAfk\">tatrense<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAfo\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAfs\">var. <i id=\"rdp-we-mwAfw\">turkestanicum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAf0\">B. Fedtsch. (1904)<\/small><\/li><\/ul>\n<p id=\"rdp-we-mwAf4\"><b id=\"rdp-we-mwAf8\">Forme:<\/b><\/p>\n<ul id=\"rdp-we-mwAgA\"><li id=\"rdp-we-mwAgE\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAgI\">abnorme<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAgM\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAgQ\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAgU\">albidum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAgY\">(Bernh. ex Rchb.) G\u00e1yer<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAgc\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAgg\">amoenum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAgk\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAgo\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAgs\">babiogorense<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAgw\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAg0\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAg4\">carpaticum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAg8\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAhA\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAhE\">czarnohorense<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAhI\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAhM\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAhQ\">glabratum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAhU\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAhY\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAhc\">hoverlanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAhg\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAhk\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAho\">latisectum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAhs\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAhw\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAh0\">puberulum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAh4\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAh8\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAiA\">rodnense<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAiE\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAiI\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAiM\">subfissum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAiQ\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAiU\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAiY\">subtatrense<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAic\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAig\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAik\">taurericum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAio\">(Rchb.) G\u00e1yer<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAis\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAiw\">tenuisectum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAi0\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAi4\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAi8\">turkulense<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAjA\">Zapal. (1908)<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAjE\">fo. <i id=\"rdp-we-mwAjI\">vestitum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAjM\">Zapal. (1908)<\/small><\/li><\/ul>\n<\/div>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"13\" id=\"rdp-we-mwAjQ\" aria-labelledby=\"Descrizione_sottospecie_italiane\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Descrizione_sottospecie_italiane\">Descrizione sottospecie italiane<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAjU\">Tenendo presente le osservazioni esposte sopra (nel paragrafo \"Sistematica\"), qui vengono descritte sommariamente le due sottospecie presenti in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mwAjY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a> allo stato spontaneo:<\/p>\n<section data-mw-section-id=\"14\" id=\"rdp-we-mwAjc\" aria-labelledby=\"Sottospecie_vulgare\"><div class=\"mw-heading mw-heading4\"><h4 id=\"rdp-we-Sottospecie_vulgare\">Sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAjg\">vulgare<\/i><\/h4><\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" typeof=\"mw:File\/Thumb\" id=\"rdp-we-mwAjk\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:ACONITUM_NAPELLUS_vulgare_-_Distribuzione.PNG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAjo\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:ACONITUM_NAPELLUS_vulgare_-_Distribuzione.PNG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/1f\/ACONITUM_NAPELLUS_vulgare_-_Distribuzione.PNG\/960px-ACONITUM_NAPELLUS_vulgare_-_Distribuzione.PNG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" class=\"mw-file-element mw-file-upright\" style=\"width: 100%;max-width: 400px;height: auto;\" id=\"rdp-we-mwAjs\"\/><\/a><figcaption id=\"rdp-we-mwAjw\"><i id=\"rdp-we-mwAj0\">Aconitum napellus<\/i> subsp. <i id=\"rdp-we-mwAj4\">vulgare<\/i> - Distribuzione della pianta<\/figcaption><\/figure>\n<ul id=\"rdp-we-mwAj8\"><li id=\"rdp-we-mwAkA\">Denominazione scientifica: <i id=\"rdp-we-mwAkE\">Aconitum napellus<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAkI\">L.<\/small> subsp. <i id=\"rdp-we-mwAkM\">vulgare<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAkQ\">Rouy &amp; Fouc.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAkU\">Dimensioni: le dimensioni di questo aconito variano da 20 a 170<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwAkY\">\u00a0<\/span>cm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAkc\">Foglie: i segmenti delle foglie sono a forma lineare larghi 1 \u2013 2<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwAkg\">\u00a0<\/span>mm. Il segmento di mezzo \u00e8 inciso a sua volta fino a 5\/7 della lunghezza.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAkk\">Infiorescenza: l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Infiorescenza\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mwAko\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">infiorescenza<\/a> normalmente \u00e8 semplice, tuttalpi\u00f9 sono presenti alcuni brevi rami nella parte basale.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAks\">Geoelemento: il tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAkw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">corologico<\/a> (area di origine) \u00e8 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia#Corotipi_della_flora_italiana\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAk0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><b id=\"rdp-we-mwAk4\">Orofita - Sud Est Europeo\/Caucasico<\/b><\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAk8\">Distribuzione: \u00e8 comune nelle <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alpi\" title=\"Alpi\" id=\"rdp-we-mwAlA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Alpi<\/a> dalla <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Valle_d'Aosta\" title=\"Valle d'Aosta\" id=\"rdp-we-mwAlE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Valle d'Aosta<\/a> fino al <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Trentino-Alto_Adige\" title=\"Trentino-Alto Adige\" id=\"rdp-we-mwAlI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Trentino-Alto Adige<\/a> e in qualche areale degli <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Appennini\" title=\"Appennini\" id=\"rdp-we-mwAlM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Appennini<\/a>. Sempre sulle Alpi ma fuori dall'Italia si trova in alcune zone delle Alpi francesi (dipartimenti di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alpes-Maritimes\" title=\"Alpes-Maritimes\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAlQ\" target=\"_new\">Alpes-Maritimes<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dr\u00f4me\" title=\"Dr\u00f4me\" id=\"rdp-we-mwAlU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Dr\u00f4me<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Is\u00e8re\" title=\"Is\u00e8re\" id=\"rdp-we-mwAlY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Is\u00e8re<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Savoia_(dipartimento)\" title=\"Savoia (dipartimento)\" id=\"rdp-we-mwAlc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Savoia<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Alta_Savoia\" title=\"Alta Savoia\" id=\"rdp-we-mwAlg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Alta Savoia<\/a>), della <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Svizzera\" title=\"Svizzera\" id=\"rdp-we-mwAlk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Svizzera<\/a> (cantoni <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Berna\" title=\"Berna\" id=\"rdp-we-mwAlo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Berna<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Vallese\" title=\"Vallese\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAls\" target=\"_new\">Vallese<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Canton_Ticino\" title=\"Canton Ticino\" id=\"rdp-we-mwAlw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Ticino<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Grigioni\" title=\"Grigioni\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAl0\" target=\"_new\">Grigioni<\/a>), dell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Austria\" title=\"Austria\" id=\"rdp-we-mwAl4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Austria<\/a> (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stati_federati_dell'Austria\" title=\"Stati federati dell'Austria\" id=\"rdp-we-mwAl8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">L\u00e4nder<\/a> del <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Vorarlberg\" title=\"Vorarlberg\" id=\"rdp-we-mwAmA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Vorarlberg<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tirolo_Settentrionale\" title=\"Tirolo Settentrionale\" id=\"rdp-we-mwAmE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Tirolo Settentrionale<\/a> e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tirolo_Orientale\" title=\"Tirolo Orientale\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAmI\" target=\"_new\">Tirolo Orientale<\/a>). Sugli altri rilievi europei si trova nei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Vosgi\" title=\"Vosgi\" id=\"rdp-we-mwAmM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Vosgi<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Massiccio_del_Giura\" title=\"Massiccio del Giura\" id=\"rdp-we-mwAmQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Massiccio del Giura<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Massiccio_Centrale\" title=\"Massiccio Centrale\" id=\"rdp-we-mwAmU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Massiccio Centrale<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Pirenei\" title=\"Pirenei\" id=\"rdp-we-mwAmY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Pirenei<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAmc\">Distribuzione altitudinale: il \"napello volgare\" vegeta a quote leggermente pi\u00f9 alte rispetto al <i id=\"rdp-we-mwAmg\">neomontanum<\/i>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAmk\">Fitosociologia: dal punto di vista <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Fitosociologia\" title=\"Fitosociologia\" id=\"rdp-we-mwAmo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">fitosociologico<\/a> la <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwAms\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> di questa voce appartiene alla seguente comunit\u00e0 vegetale:<sup about=\"#mwt40\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceC_14-0\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceC\"},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-ReferenceC-14\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceC-14\" id=\"rdp-we-mwAmw\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAm0\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAm4\">[<\/span>14<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAm8\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/li><\/ul>\n<dl id=\"rdp-we-mwAnA\"><dd id=\"rdp-we-mwAnE\"><dl id=\"rdp-we-mwAnI\"><dd id=\"rdp-we-mwAnM\"><b id=\"rdp-we-mwAnQ\">Formazione<\/b>: delle comunit\u00e0 perenni nitrofile\n<dl id=\"rdp-we-mwAnU\"><dd id=\"rdp-we-mwAnY\"><b id=\"rdp-we-mwAnc\">Classe<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAng\">Artemisietea vulgaris<\/i>\n<dl id=\"rdp-we-mwAnk\"><dd id=\"rdp-we-mwAno\"><b id=\"rdp-we-mwAns\">Ordine<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAnw\">Rumicetalia alpini<\/i>\n<dl id=\"rdp-we-mwAn0\"><dd id=\"rdp-we-mwAn4\"><b id=\"rdp-we-mwAn8\">Alleanza<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAoA\">Rumicion alpini<\/i><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"15\" id=\"rdp-we-mwAoE\" aria-labelledby=\"Sottospecie_neomontanum\"><div class=\"mw-heading mw-heading4\"><h4 id=\"rdp-we-Sottospecie_neomontanum\">Sottospecie <i id=\"rdp-we-mwAoI\">neomontanum<\/i><\/h4><\/div>\n<figure class=\"mw-default-size\" typeof=\"mw:File\/Thumb\" id=\"rdp-we-mwAoM\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:ACONITUM_NAPELLUS_neomontanum_-_Distribuzione.PNG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAoQ\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:ACONITUM_NAPELLUS_neomontanum_-_Distribuzione.PNG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/29\/ACONITUM_NAPELLUS_neomontanum_-_Distribuzione.PNG\/960px-ACONITUM_NAPELLUS_neomontanum_-_Distribuzione.PNG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" class=\"mw-file-element mw-file-upright\" style=\"width: 100%;max-width: 400px;height: auto;\" id=\"rdp-we-mwAoU\"\/><\/a><figcaption id=\"rdp-we-mwAoY\"><i id=\"rdp-we-mwAoc\">Aconitum napellus<\/i> subsp. <i id=\"rdp-we-mwAog\">neomontanum<\/i> - Distribuzione della pianta<\/figcaption><\/figure>\n<ul id=\"rdp-we-mwAok\"><li id=\"rdp-we-mwAoo\">Denominazione scientifica: <i id=\"rdp-we-mwAos\">Aconitum napellus<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAow\">L.<\/small> subsp. <i id=\"rdp-we-mwAo0\">neomontanum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAo4\">(Wulfen) G\u00e0yer<\/small> (in Pignatti<sup about=\"#mwt41\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-cita-Pignatti-p288_12-1\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"cita-Pignatti-p288\"}}'><a href=\"#cite_note-cita-Pignatti-p288-12\" id=\"rdp-we-mwAo8\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwApA\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwApE\">[<\/span>12<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwApI\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>) - <i id=\"rdp-we-mwApM\">Aconitum napellus<\/i> <small id=\"rdp-we-mwApQ\">L.<\/small> subsp. <i id=\"rdp-we-mwApU\">lusitanicum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwApY\">Rouy (1884)<\/small> (in Flora Alpina<sup about=\"#mwt42\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceC_14-1\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceC\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceC-14\" id=\"rdp-we-mwApc\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwApg\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwApk\">[<\/span>14<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwApo\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> e accettato nella <i id=\"rdp-we-mwAps\">Checklist<\/i> dei <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Royal_Botanic_Garden_Edinburgh\" title=\"Royal Botanic Garden Edinburgh\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwApw\" target=\"_new\">Royal Botanic Garden Edinburgh<\/a><sup about=\"#mwt47\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-15\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-15\"}}'><a href=\"#cite_note-15\" id=\"rdp-we-mwAp0\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAp4\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAp8\">[<\/span>15<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAqA\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>)<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAqE\">Dimensioni: in <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Italia\" title=\"Italia\" id=\"rdp-we-mwAqI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Italia<\/a> \u00e8 l'aconito pi\u00f9 alto e arriva fino a 200<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwAqM\">\u00a0<\/span>cm.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAqQ\">Foglie: i segmenti delle foglie sono a forma lineare larghi oltre a 3<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwAqU\">\u00a0<\/span>mm. Il segmento di mezzo \u00e8 inciso a sua volta fino a 2\/3 della lunghezza.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAqY\">Infiorescenza: l'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Infiorescenza\" title=\"Infiorescenza\" id=\"rdp-we-mwAqc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">infiorescenza<\/a> \u00e8 ramosa.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAqg\">Geoelemento: il tipo <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAqk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">corologico<\/a> (area di origine) \u00e8 <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Corologia#Corotipi_della_flora_italiana\" title=\"Corologia\" id=\"rdp-we-mwAqo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><b id=\"rdp-we-mwAqs\">Orofita - Europeo<\/b><\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAqw\">Distribuzione: \u00e8 una pianta rara e si trova dal <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Piemonte\" title=\"Piemonte\" id=\"rdp-we-mwAq0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Piemonte<\/a> (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Biella\" title=\"Biella\" id=\"rdp-we-mwAq4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Biella<\/a>) fino al <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Trentino\" title=\"Trentino\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAq8\" target=\"_new\">Trentino<\/a> (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Val_di_Rabbi\" title=\"Val di Rabbi\" id=\"rdp-we-mwArA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Val di Rabbi<\/a>). Sempre sulle Alpi ma fuori dall'Italia si trova in alcune zone delle Alpi francesi (dipartimento di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Is\u00e8re\" title=\"Is\u00e8re\" id=\"rdp-we-mwArE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Is\u00e8re<\/a>), della <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Svizzera\" title=\"Svizzera\" id=\"rdp-we-mwArI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Svizzera<\/a> (cantone <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Berna\" title=\"Berna\" id=\"rdp-we-mwArM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Berna<\/a>), dell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Austria\" title=\"Austria\" id=\"rdp-we-mwArQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Austria<\/a> (<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stati_federati_dell'Austria\" title=\"Stati federati dell'Austria\" id=\"rdp-we-mwArU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">L\u00e4nder<\/a> del <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Tirolo_Settentrionale\" title=\"Tirolo Settentrionale\" id=\"rdp-we-mwArY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Tirolo Settentrionale<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Salisburgo\" title=\"Salisburgo\" id=\"rdp-we-mwArc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Salisburgo<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Stiria\" title=\"Stiria\" id=\"rdp-we-mwArg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Stiria<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Austria_Superiore\" title=\"Austria Superiore\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwArk\" target=\"_new\">Austria Superiore<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Austria_Inferiore\" title=\"Austria Inferiore\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwAro\" target=\"_new\">Austria Inferiore<\/a>) e <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Slovenia\" title=\"Slovenia\" id=\"rdp-we-mwArs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Slovenia<\/a>. Sugli altri rilievi europei si trova nella <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Foresta_Nera\" title=\"Foresta Nera\" id=\"rdp-we-mwArw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Foresta Nera<\/a> e nel <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Massiccio_del_Giura\" title=\"Massiccio del Giura\" id=\"rdp-we-mwAr0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Massiccio del Giura<\/a>.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAr4\">Fitosociologia: dal punto di vista <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Fitosociologia\" title=\"Fitosociologia\" id=\"rdp-we-mwAr8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">fitosociologico<\/a> la <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Specie\" title=\"Specie\" id=\"rdp-we-mwAsA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">specie<\/a> di questa voce appartiene alla seguente comunit\u00e0 vegetale<sup about=\"#mwt48\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceC_14-2\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceC\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceC-14\" id=\"rdp-we-mwAsE\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAsI\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAsM\">[<\/span>14<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAsQ\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>:<\/li><\/ul>\n<dl id=\"rdp-we-mwAsU\"><dd id=\"rdp-we-mwAsY\"><dl id=\"rdp-we-mwAsc\"><dd id=\"rdp-we-mwAsg\"><b id=\"rdp-we-mwAsk\">Formazione<\/b>: delle comunit\u00e0 delle macro- e megaforbie terrestri\n<dl id=\"rdp-we-mwAso\"><dd id=\"rdp-we-mwAss\"><b id=\"rdp-we-mwAsw\">Classe<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAs0\">Mulgedio-Aconitetea<\/i>\n<dl id=\"rdp-we-mwAs4\"><dd id=\"rdp-we-mwAs8\"><b id=\"rdp-we-mwAtA\">Ordine<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAtE\">Calamagrostietalia villosae<\/i>\n<dl id=\"rdp-we-mwAtI\"><dd id=\"rdp-we-mwAtM\"><b id=\"rdp-we-mwAtQ\">Alleanza<\/b>: <i id=\"rdp-we-mwAtU\">Adenostylion<\/i><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl><\/dd><\/dl>\n\n<\/section><\/section><section data-mw-section-id=\"16\" id=\"rdp-we-mwAtY\" aria-labelledby=\"Ibridi\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Ibridi\">Ibridi<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAtc\">La pianta di questa voce pu\u00f2 facilmente ibridarsi con altri aconiti. Nell'elenco seguente sono indicati alcuni <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Ibrido\" title=\"Ibrido\" id=\"rdp-we-mwAtg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ibridi<\/a> interspecifici:<sup about=\"#mwt53\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-16\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-16\"}}'><a href=\"#cite_note-16\" id=\"rdp-we-mwAtk\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAto\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAts\">[<\/span>16<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAtw\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><sup about=\"#mwt55\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-17\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-17\"}}'><a href=\"#cite_note-17\" id=\"rdp-we-mwAt0\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAt4\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAt8\">[<\/span>17<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAuA\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/p>\n\n<dl id=\"rdp-we-mwAuE\"><dd id=\"rdp-we-mwAuI\"><ul id=\"rdp-we-mwAuM\"><li id=\"rdp-we-mwAuQ\"><i id=\"rdp-we-mwAuU\">Aconitum \u00d7 bavaricum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAuY\">Starm. (2001)<\/small> - Ibrido con <i id=\"rdp-we-mwAuc\">Aconitum plicatum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAug\">Koehler ex Rchb.<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAuk\"><i id=\"rdp-we-mwAuo\">Aconitum \u00d7 cammarum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAus\">L. (1762)<\/small> \u2013 Ibrido con <i id=\"rdp-we-mwAuw\">Aconitum variegatum<\/i><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAu0\"><i id=\"rdp-we-mwAu4\">Aconitum \u00d7 teppneri<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAu8\">Mucher ex Starm. (2001)<\/small> - Ibrido con <i id=\"rdp-we-mwAvA\">Aconitum tauricum<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAvE\">Wulfen<\/small><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwAvI\"><i id=\"rdp-we-mwAvM\">Aconitum \u00d7 zahlbruckneri<\/i> <small id=\"rdp-we-mwAvQ\">G\u00e1yer (1909)<\/small> - Ibrido tra <i id=\"rdp-we-mwAvU\">A. napellus<\/i> subsp. <i id=\"rdp-we-mwAvY\">vulgare<\/i> e <i id=\"rdp-we-mwAvc\">Aconitum variegatum<\/i><\/li><\/ul><\/dd><\/dl>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"17\" id=\"rdp-we-mwAvg\" aria-labelledby=\"Sinonimi\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Sinonimi\">Sinonimi<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAvk\">Questa entit\u00e0 ha avuto nel tempo diverse <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Nomenclatura_binomiale\" title=\"Nomenclatura binomiale\" id=\"rdp-we-mwAvo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">nomenclature<\/a>. L'elenco seguente indica alcuni tra i <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sinonimo_(tassonomia)\" title=\"Sinonimo (tassonomia)\" id=\"rdp-we-mwAvs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sinonimi<\/a> pi\u00f9 frequenti:<\/p>\n<span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt56\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAvw\" data-mw=\"{&quot;parts&quot;:[{&quot;template&quot;:{&quot;target&quot;:{&quot;wt&quot;:&quot;div col&quot;,&quot;href&quot;:&quot;.\/Template:Div_col&quot;},&quot;params&quot;:{},&quot;i&quot;:0}},&quot;\\n*''Aconitum anglicum'' &lt;small>Stapf (1926)&lt;\/small>\\n*''Aconitum angustifolium'' &lt;small>Bernh. ex Rchb.&lt;\/small> (attualmente \u00e8 considerata una specie autonoma&lt;ref name=\\&quot;ReferenceB\\&quot;\/>)\\n*''Aconitum bauhinii'' &lt;small>(Reichenb.) G\u00e1yer (1909)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''lusitanicum'')\\n*''Aconitum callibotryon'' &lt;small>Rchb.&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''hianus'')\\n*''Aconitum capciriense'' &lt;small>(Jeanb. &amp; Timb.-Lagr.) G\u00e1yer (1909)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''vulgare'')\\n*''Aconitum coeruleum'' &lt;small>Moris&lt;\/small>\\n*''Aconitum compactum'' &lt;small>(Reichenb.) G\u00e1yer (1909)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''vulgare'')\\n*''Aconitum corsicum'' &lt;small>Gayer (1909)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''corsicum'')\\n*''Aconitum elatum'' &lt;small>Salisb. (1796)&lt;\/small>\\n*''Aconitum eustachyum'' &lt;small>Rchb.&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''tauricum'')\\n*''Aconitum firmum'' &lt;small>Rchb.&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''firmum'')\\n*''Aconitum flerovii'' &lt;small>Steinb.&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''fissurae'')\\n*''Aconitum formosum'' &lt;small>Rchb.&lt;\/small>\\n*''Aconitum humile'' &lt;small>Delarbre (1800), non Salisb.&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''vulgare'')\\n*''Aconitum latemarense'' &lt;small>Degen &amp; G\u00e1yer &lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''tauricum'')\\n*''Aconitum linnaeanum'' &lt;small>Gayer (1909)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''lusitanicum'')\\n*''Aconitum lobelianum'' &lt;small>Rchb.&lt;\/small>\\n*''Aconitum meyeri'' &lt;small>Reichenb. (1819)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''lusitanicum'')\\n*''Aconitum neomontanum'' &lt;small>Koelle&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''lusitanicum'')\\n*''Aconitum neuburgense'' &lt;small>DC. (1817)&lt;\/small>\\n*''Aconitum occidentale'' &lt;small>Timb.-Lagr. Fil. (1880)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''vulgare'')\\n*''Aconitum pyramidale'' &lt;small>Mill.&lt;\/small>\\n*''Aconitum pyramidatum'' &lt;small>Wenderoth (1831)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''lusitanicum'')\\n*''Aconitum romanicum'' &lt;small>Wol.&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''fissurae'')\\n*''Aconitum skerisorae'' &lt;small>Gayer&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''firmum'')\\n*''Aconitum strictum'' &lt;small>Bernh. ex DC.&lt;\/small>\\n*''Aconitum superbum'' &lt;small>Fritsch&lt;\/small>\\n*''Aconitum tauricum'' &lt;small>Wulfen s. l.&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''tauricum'', ma attualmente considerata una specie autonoma&lt;ref name=\\&quot;ReferenceB\\&quot;\/>)\\n*''Aconitum vulgare'' &lt;small>DC. (1817)&lt;\/small>\\n*''Aconitum willemetianum'' &lt;small>Delarbre (1800)&lt;\/small> (sinonimo della subsp. ''vulgare'')\\n*''Napellus vulgaris'' &lt;small>Clus.&lt;\/small>\\n&quot;,{&quot;template&quot;:{&quot;target&quot;:{&quot;wt&quot;:&quot;div col end&quot;,&quot;href&quot;:&quot;.\/Template:Div_col_end&quot;},&quot;params&quot;:{},&quot;i&quot;:1}}]}\"><\/span><div class=\"colonne\" about=\"#mwt56\" id=\"rdp-we-mwAv0\">\n<ul><li><i>Aconitum anglicum<\/i> <small>Stapf (1926)<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum angustifolium<\/i> <small>Bernh. ex Rchb.<\/small> (attualmente \u00e8 considerata una specie autonoma<sup about=\"#mwt58\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceB_10-1\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceB\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceB-10\" id=\"rdp-we-mwAv4\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAv8\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAwA\">[<\/span>10<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAwE\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>)<\/li>\n<li><i>Aconitum bauhinii<\/i> <small>(Reichenb.) G\u00e1yer (1909)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum callibotryon<\/i> <small>Rchb.<\/small> (sinonimo della subsp. <i>hianus<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum capciriense<\/i> <small>(Jeanb. &amp; Timb.-Lagr.) G\u00e1yer (1909)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>vulgare<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum coeruleum<\/i> <small>Moris<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum compactum<\/i> <small>(Reichenb.) G\u00e1yer (1909)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>vulgare<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum corsicum<\/i> <small>Gayer (1909)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>corsicum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum elatum<\/i> <small>Salisb. (1796)<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum eustachyum<\/i> <small>Rchb.<\/small> (sinonimo della subsp. <i>tauricum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum firmum<\/i> <small>Rchb.<\/small> (sinonimo della subsp. <i>firmum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum flerovii<\/i> <small>Steinb.<\/small> (sinonimo della subsp. <i>fissurae<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum formosum<\/i> <small>Rchb.<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum humile<\/i> <small>Delarbre (1800), non Salisb.<\/small> (sinonimo della subsp. <i>vulgare<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum latemarense<\/i> <small>Degen &amp; G\u00e1yer <\/small> (sinonimo della subsp. <i>tauricum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum linnaeanum<\/i> <small>Gayer (1909)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum lobelianum<\/i> <small>Rchb.<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum meyeri<\/i> <small>Reichenb. (1819)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum neomontanum<\/i> <small>Koelle<\/small> (sinonimo della subsp. <i>lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum neuburgense<\/i> <small>DC. (1817)<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum occidentale<\/i> <small>Timb.-Lagr. Fil. (1880)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>vulgare<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum pyramidale<\/i> <small>Mill.<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum pyramidatum<\/i> <small>Wenderoth (1831)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>lusitanicum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum romanicum<\/i> <small>Wol.<\/small> (sinonimo della subsp. <i>fissurae<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum skerisorae<\/i> <small>Gayer<\/small> (sinonimo della subsp. <i>firmum<\/i>)<\/li>\n<li><i>Aconitum strictum<\/i> <small>Bernh. ex DC.<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum superbum<\/i> <small>Fritsch<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum tauricum<\/i> <small>Wulfen s. l.<\/small> (sinonimo della subsp. <i>tauricum<\/i>, ma attualmente considerata una specie autonoma<sup about=\"#mwt59\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-ReferenceB_10-2\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{\"name\":\"ReferenceB\"}}'><a href=\"#cite_note-ReferenceB-10\" id=\"rdp-we-mwAwI\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAwM\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAwQ\">[<\/span>10<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAwU\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup>)<\/li>\n<li><i>Aconitum vulgare<\/i> <small>DC. (1817)<\/small><\/li>\n<li><i>Aconitum willemetianum<\/i> <small>Delarbre (1800)<\/small> (sinonimo della subsp. <i>vulgare<\/i>)<\/li>\n<li><i>Napellus vulgaris<\/i> <small>Clus.<\/small><\/li><\/ul>\n<\/div>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"18\" id=\"rdp-we-mwAwY\" aria-labelledby=\"Specie_simili\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Specie_simili\">Specie simili<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAwc\">Gli aconiti sono fiori di facile identificazione rispetto ad altri generi; pi\u00f9 difficile \u00e8 distinguere tra di loro le varie specie di aconito specialmente quelle di colore blu-violetto. Il casco (o elmo) insieme all'infiorescenza sono le parti pi\u00f9 utili per distinguere le varie specie.<\/p>\n<table class=\"wikitable sortable\" id=\"rdp-we-mwAwg\" style=\"\">\n<tbody id=\"rdp-we-mwAwk\"><tr id=\"rdp-we-mwAwo\"><th id=\"rdp-we-mwAws\">Specie<\/th><th id=\"rdp-we-mwAww\">Elmo<\/th><th id=\"rdp-we-mwAw0\">Infiorescenza<\/th><\/tr>\n<tr id=\"rdp-we-mwAw4\">\n<td id=\"rdp-we-mwAw8\"><i id=\"rdp-we-mwAxA\">Aconitum degeni<\/i><\/td><td id=\"rdp-we-mwAxE\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAxI\" data-mw='{\"caption\":\"16 x 15 mm\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_degeni_Elmo.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"16 x 15 mm\" id=\"rdp-we-mwAxM\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_degeni_Elmo.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/c\/cb\/Aconitum_degeni_Elmo.JPG\/60px-Aconitum_degeni_Elmo.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"16 x 15 mm\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"98\" width=\"50\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAxQ\"\/><\/a><\/span><\/td><td id=\"rdp-we-mwAxU\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAxY\" data-mw='{\"caption\":\"Pannocchia lassa\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_degeni_Infiorescenza.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Pannocchia lassa\" id=\"rdp-we-mwAxc\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_degeni_Infiorescenza.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/b3\/Aconitum_degeni_Infiorescenza.JPG\/120px-Aconitum_degeni_Infiorescenza.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Pannocchia lassa\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"92\" width=\"80\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAxg\"\/><\/a><\/span><\/td><\/tr>\n<tr id=\"rdp-we-mwAxk\">\n<td id=\"rdp-we-mwAxo\"><i id=\"rdp-we-mwAxs\">Aconitum napellus<\/i><\/td><td id=\"rdp-we-mwAxw\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAx0\" data-mw='{\"caption\":\"8 x 18 mm\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_Elmo.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"8 x 18 mm\" id=\"rdp-we-mwAx4\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_Elmo.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/7e\/Aconitum_napellus_Elmo.JPG\/60px-Aconitum_napellus_Elmo.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"8 x 18 mm\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"94\" width=\"50\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAx8\"\/><\/a><\/span><\/td><td id=\"rdp-we-mwAyA\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAyE\" data-mw='{\"caption\":\"Spiga\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_Infiorescenza.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Spiga\" id=\"rdp-we-mwAyI\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_Infiorescenza.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/1d\/Aconitum_napellus_Infiorescenza.JPG\/60px-Aconitum_napellus_Infiorescenza.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Spiga\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"117\" width=\"50\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAyM\"\/><\/a><\/span><\/td><\/tr>\n<tr id=\"rdp-we-mwAyQ\">\n<td id=\"rdp-we-mwAyU\"><i id=\"rdp-we-mwAyY\">Aconitum variegatum<\/i><\/td><td id=\"rdp-we-mwAyc\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAyg\" data-mw='{\"caption\":\"20 x 15 mm\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_variegatum_Elmo.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"20 x 15 mm\" id=\"rdp-we-mwAyk\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_variegatum_Elmo.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f7\/Aconitum_variegatum_Elmo.JPG\/60px-Aconitum_variegatum_Elmo.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"20 x 15 mm\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"94\" width=\"50\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAyo\"\/><\/a><\/span><\/td><td id=\"rdp-we-mwAys\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwAyw\" data-mw='{\"caption\":\"Pannocchia densa\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_variegatum_Infiorescenza.JPG\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Pannocchia densa\" id=\"rdp-we-mwAy0\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_variegatum_Infiorescenza.JPG\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/a\/af\/Aconitum_variegatum_Infiorescenza.JPG\/120px-Aconitum_variegatum_Infiorescenza.JPG?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Pannocchia densa\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"90\" width=\"80\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwAy4\"\/><\/a><\/span><\/td><\/tr>\n<tr class=\"mw-empty-elt\" id=\"rdp-we-mwAy8\"><\/tr>\n<\/tbody><\/table>\n\n<\/section><\/section><section data-mw-section-id=\"19\" id=\"rdp-we-mwAzA\" aria-labelledby=\"Usi\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Usi\">Usi<\/h2><\/div>\n<span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt61\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwAzE\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Disclaimer\",\"href\":\".\/Template:Disclaimer\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"medico\"}},\"i\":0}}]}'><\/span><div class=\"hatnote noprint disclaimer\" about=\"#mwt61\">\n<div class=\"hatnote-content\"><span class=\"noviewer hatnote-icon\" typeof=\"mw:File\"><span><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Nuvola_apps_important.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f7\/Nuvola_apps_important.svg\/20px-Nuvola_apps_important.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"drawing\" height=\"15\" width=\"18\" class=\"mw-file-element\"\/><\/span><\/span> <span class=\"hatnote-text\">Le informazioni riportate non sono consigli medici e potrebbero non essere accurate. I contenuti hanno solo fine illustrativo e non sostituiscono il parere medico: <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Wikipedia:Disclaimer_medico\" title=\"Wikipedia:Disclaimer medico\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">leggi le avvertenze<\/a>.<\/span><\/div>\n<\/div><span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt61\"><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Voci_con_disclaimer_medico\"\/><\/span>\n<section data-mw-section-id=\"20\" id=\"rdp-we-mwAzI\" aria-labelledby=\"Farmacia\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Farmacia\">Farmacia<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAzM\">L'intera pianta (foglia, pianta erbacea, radice e tubero) \u00e8 nell'elenco degli ingredienti vietati negli integratori alimentari del Ministero della Salute<sup about=\"#mwt64\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-18\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-18\"}}'><a href=\"#cite_note-18\" id=\"rdp-we-mwAzQ\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAzU\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAzY\">[<\/span>18<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAzc\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> e non deve pertanto essere utilizzata. Si consiglia di non toccare la pianta a mani nude in quanto \u00e8 tossica anche per contatto con la pelle e sono stati segnalati casi mortali.<sup about=\"#mwt66\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-19\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-19\"}}'><a href=\"#cite_note-19\" id=\"rdp-we-mwAzg\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwAzk\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAzo\">[<\/span>19<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwAzs\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"21\" id=\"rdp-we-mwAzw\" aria-labelledby=\"Tossicit\u00e0\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Tossicit\u00e0\"><span id=\"rdp-we-Tossicit.C3.A0\" typeof=\"mw:FallbackId\"><\/span>Tossicit\u00e0<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwAz0\">L'ingestione accidentale di aconito provoca numerosi disturbi anche gravi: senso di angoscia, perdita di sensibilit\u00e0, rallentamento della respirazione, indebolimento cardiaco, formicol\u00eco al viso, sensazione che la pelle del viso si ritiri, ronzio alle orecchie, disturbi della vista, contrazione della gola che pu\u00f2 provocare la morte per asfissia. Sono sufficienti quantit\u00e0 di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aconitina\" title=\"Aconitina\" id=\"rdp-we-mwAz4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">aconitina<\/a> anche inferiori a 6<span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwAz8\">\u00a0<\/span>mg per causare la morte di un uomo adulto.<sup about=\"#mwt68\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-20\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-20\"}}'><a href=\"#cite_note-20\" id=\"rdp-we-mwA0A\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwA0E\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA0I\">[<\/span>20<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA0M\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> L'azione dell'aconitina si localizza immediatamente al midollo, aumentando in un primo momento la motilit\u00e0 ma determinando, in maniera improvvisa e spesso letale, la paralisi dei nervi motori, sensitivi e secretori. Per questo motivo questa pianta era spesso usata, specialmente dai <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Galli\" title=\"Galli\" id=\"rdp-we-mwA0Q\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Galli<\/a> e dai <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Germani\" title=\"Germani\" id=\"rdp-we-mwA0U\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Germani<\/a>, per motivi militari. Infatti avvelenavano con essa le punte di frecce e lance prima del combattimento.<\/p>\n\n<p id=\"rdp-we-mwA0Y\">Sono stati segnalati fenomeni irritativi locali (con principio di intossicazione) solo tenendo un mazzo di questa pianta nelle mani in quanto attraverso la pelle possono essere assorbiti i principi attivi velenosi della aconitina. \u00c8 comunque da rilevare che la velenosit\u00e0 delle foglie \u00e8 inferiore a quella dei tubercoli.<\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"22\" id=\"rdp-we-mwA0c\" aria-labelledby=\"Giardinaggio\"><div class=\"mw-heading mw-heading3\"><h3 id=\"rdp-we-Giardinaggio\">Giardinaggio<\/h3><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwA0g\">Queste piante vengono soprattutto coltivate come fiori ornamentali grazie all'elegante contrasto tra i fiori e il ricco e decorativo fogliame. Sono piante rustiche (di facile impianto e mantenimento) e si adattano a qualsiasi tipo di terreno. Superano facilmente i rigori dell'inverno.<\/p>\n\n<\/section><\/section><section data-mw-section-id=\"23\" id=\"rdp-we-mwA0k\" aria-labelledby=\"Nel_folclore_e_nella_cultura_di_massa\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Nel_folclore_e_nella_cultura_di_massa\">Nel folclore e nella cultura di massa<\/h2><\/div>\n<p id=\"rdp-we-mwA0o\">L'aconito \u00e8 noto anche come \"strozza <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Canis_lupus\" title=\"Canis lupus\" id=\"rdp-we-mwA0s\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">lupi<\/a>\", perch\u00e9 un tempo utilizzato per l'uccisione di tali animali. E, forse, proprio questo suo particolare impiego ha influenzato il <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Folclore\" title=\"Folclore\" id=\"rdp-we-mwA0w\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">folclore<\/a> prima e la <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Orrore_(genere)\" title=\"Orrore (genere)\" id=\"rdp-we-mwA00\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">cinematografia di genere<\/a> poi, quale rimedio alla <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Licantropo\" title=\"Licantropo\" id=\"rdp-we-mwA04\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">licantropia<\/a>.<sup about=\"#mwt69\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-21\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-21\"}}'><a href=\"#cite_note-21\" id=\"rdp-we-mwA08\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwA1A\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA1E\">[<\/span>21<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA1I\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><sup about=\"#mwt70\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-22\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-22\"}}'><a href=\"#cite_note-22\" id=\"rdp-we-mwA1M\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwA1Q\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA1U\">[<\/span>22<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA1Y\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> Ne \u00e8 esempio la trama della pellicola canadese <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Licantropia_Evolution\" title=\"Licantropia Evolution\" id=\"rdp-we-mwA1c\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><i id=\"rdp-we-mwA1g\">Ginger Snaps<\/i><\/a><sup about=\"#mwt72\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-23\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-23\"}}'><a href=\"#cite_note-23\" id=\"rdp-we-mwA1k\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwA1o\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA1s\">[<\/span>23<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA1w\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup> e del <i id=\"rdp-we-mwA10\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sequel\" title=\"Sequel\" id=\"rdp-we-mwA14\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">sequel<\/a><\/i> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Licantropia_Apocalypse\" title=\"Licantropia Apocalypse\" id=\"rdp-we-mwA18\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><i id=\"rdp-we-mwA2A\">Ginger Snaps II<\/i><\/a>.<sup about=\"#mwt74\" class=\"mw-ref reference\" id=\"rdp-we-cite_ref-24\" rel=\"dc:references\" typeof=\"mw:Extension\/ref\" data-mw='{\"name\":\"ref\",\"attrs\":{},\"body\":{\"id\":\"mw-reference-text-cite_note-24\"}}'><a href=\"#cite_note-24\" id=\"rdp-we-mwA2E\"><span class=\"mw-reflink-text\" id=\"rdp-we-mwA2I\"><span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA2M\">[<\/span>24<span class=\"cite-bracket\" id=\"rdp-we-mwA2Q\">]<\/span><\/span><\/a><\/sup><\/p> \n\n<p id=\"rdp-we-mwA2U\">Nel romanzo giallo \"Il passato \u00e8 un morto senza cadavere\" di <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Antonio_Manzini\" title=\"Antonio Manzini\" id=\"rdp-we-mwA2Y\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Antonio Manzini<\/a>, si fa riferimento allo 'strozzalupi' perch\u00e9 il vicequestore Rocco Schiavone trova questa pianta sulla tomba della vittima.<\/p>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"24\" id=\"rdp-we-mwA2c\" aria-labelledby=\"Galleria_d'immagini\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Galleria_d'immagini\"><span id=\"rdp-we-Galleria_d.27immagini\" typeof=\"mw:FallbackId\"><\/span>Galleria d'immagini<\/h2><\/div>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\" typeof=\"mw:Extension\/gallery\" about=\"#mwt75\" id=\"rdp-we-mwA2g\" data-mw='{\"name\":\"gallery\",\"attrs\":{},\"body\":{}}'>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwA2k\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwA2o\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwA2s\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_ENBLA01.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwA2w\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_ENBLA01.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f6\/Aconitum_napellus_ENBLA01.jpg\/120px-Aconitum_napellus_ENBLA01.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"108\" width=\"120\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwA20\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwA24\"><\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwA28\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwA3A\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwA3E\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitun_napellus_ENBLA02.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwA3I\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitun_napellus_ENBLA02.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/1\/1e\/Aconitum_napellus_ENBLA02.jpg\/120px-Aconitum_napellus_ENBLA02.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"120\" width=\"103\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwA3M\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwA3Q\"><\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwA3U\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwA3Y\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwA3c\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_ENBLA03.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwA3g\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitum_napellus_ENBLA03.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/b\/be\/Aconitum_napellus_ENBLA03.jpg\/120px-Aconitum_napellus_ENBLA03.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"120\" width=\"79\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwA3k\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwA3o\"><\/div><\/li>\n<li class=\"gallerybox\" style=\"width: 155px;\" id=\"rdp-we-mwA3s\"><div class=\"thumb\" style=\"width: 150px; height: 150px;\" id=\"rdp-we-mwA3w\"><span typeof=\"mw:File\" id=\"rdp-we-mwA30\"><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitun_napellus_ENBLA05.jpg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" id=\"rdp-we-mwA34\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Aconitun_napellus_ENBLA05.jpg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/9\/99\/Aconitun_napellus_ENBLA05.jpg\/120px-Aconitun_napellus_ENBLA05.jpg?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" data-file-type=\"bitmap\" height=\"120\" width=\"97\" class=\"mw-file-element\" id=\"rdp-we-mwA38\"\/><\/a><\/span><\/div><div class=\"gallerytext\" id=\"rdp-we-mwA4A\"><\/div><\/li>\n<\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"25\" id=\"rdp-we-mwA4E\" aria-labelledby=\"Note\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Note\">Note<\/h2><\/div>\n<div class=\"mw-references-wrap mw-references-columns\" typeof=\"mw:Extension\/references\" about=\"#mwt76\" id=\"rdp-we-mwA4I\" data-mw='{\"name\":\"references\",\"attrs\":{}}'><ol class=\"mw-references references\" id=\"rdp-we-mwA4M\"><li about=\"#cite_note-1\" id=\"cite_note-1\" data-mw-footnote-number=\"1\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA4Q\"><a href=\"#cite_ref-1\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA4U\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA4Y\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-1\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" id=\"rdp-we-mwA4c\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.iucnredlist.org\/species\/165155\/57117867\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwA4g\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA4k\">Aconite, Aconitum napellus<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA4o\">La Lista Rossa IUCN<\/span>, 16 aprile 2014. <small id=\"rdp-we-mwA4s\">URL consultato il 18 novembre 2025<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-2\" id=\"cite_note-2\" data-mw-footnote-number=\"2\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA4w\"><a href=\"#cite_ref-2\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA40\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA44\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-2\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt6\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA48\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"https:\/\/powo.science.kew.org\/taxon\/urn:lsid:ipni.org:names:707615-1\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Aconitum napellus L.\"},\"sito\":{\"wt\":\"Plants of the World Online\"},\"editore\":{\"wt\":\"Royal Botanic Gardens, Kew\"},\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"accesso\":{\"wt\":\"2021-02-04\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwA5A\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwA5E\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/powo.science.kew.org\/taxon\/urn:lsid:ipni.org:names:707615-1\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwA5I\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA5M\">Aconitum napellus L.<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA5Q\">Plants of the World Online<\/span>, Royal Botanic Gardens, Kew. <small id=\"rdp-we-mwA5U\">URL consultato il 4 febbraio 2021<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-3\" id=\"cite_note-3\" data-mw-footnote-number=\"3\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA5Y\"><a href=\"#cite_ref-3\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA5c\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA5g\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-3\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt8\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA5k\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"titolo\":{\"wt\":\"Metamorfosi, Ovidio, Libro VII\"}},\"i\":0}}]}'><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA5o\">Metamorfosi, Ovidio, Libro VII<\/span>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-4\" id=\"cite_note-4\" data-mw-footnote-number=\"4\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA5s\"><a href=\"#cite_ref-4\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA5w\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA50\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-4\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt13\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA54\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Pignatti\"},\"2\":{\"wt\":\"vol. 1, pag. 277\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFPignatti\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA58\">Pignatti<\/a>, vol. 1, pag. 277<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-5\" id=\"cite_note-5\" data-mw-footnote-number=\"5\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA6A\"><a href=\"#cite_ref-5\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA6E\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA6I\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-5\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt15\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA6M\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.dipbot.unict.it\/sistematica\/Index.html\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Tavole di Botanica sistematica\"},\"accesso\":{\"wt\":\"14 settembre 2010\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20110514052149\/http:\/\/www.dipbot.unict.it\/sistematica\/Index.html\"},\"dataarchivio\":{\"wt\":\"14 maggio 2011\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"s\u00ec\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20110514052149\/http:\/\/www.dipbot.unict.it\/sistematica\/Index.html\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwA6Q\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA6U\">Tavole di Botanica sistematica<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA6Y\">dipbot.unict.it<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwA6c\">URL consultato il 14 settembre 2010<\/small> <small id=\"rdp-we-mwA6g\">(archiviato dall'<abbr title=\"http:\/\/www.dipbot.unict.it\/sistematica\/Index.html\" id=\"rdp-we-mwA6k\">url originale<\/abbr> il 14 maggio 2011)<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-ReferenceA-6\" id=\"cite_note-ReferenceA-6\" data-mw-footnote-number=\"6\"><span rel=\"mw:referencedBy\" class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA6o\"><a href=\"#cite_ref-ReferenceA_6-0\" id=\"rdp-we-mwA6s\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA6w\">1<\/span><\/a> <a href=\"#cite_ref-ReferenceA_6-1\" id=\"rdp-we-mwA60\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA64\">2<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-ReferenceA-6\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt21\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA68\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Botanica Sistematica\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 327\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFBotanica_Sistematica\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA7A\">Botanica Sistematica<\/a>, pag. 327<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-7\" id=\"cite_note-7\" data-mw-footnote-number=\"7\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA7E\"><a href=\"#cite_ref-7\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA7I\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA7M\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-7\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt24\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA7Q\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Strasburger\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 817\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFStrasburger\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA7U\">Strasburger<\/a>, pag. 817<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-8\" id=\"cite_note-8\" data-mw-footnote-number=\"8\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA7Y\"><a href=\"#cite_ref-8\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA7c\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA7g\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-8\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt26\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA7k\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Motta\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 28\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFMotta\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA7o\">Motta<\/a>, pag. 28<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-9\" id=\"cite_note-9\" data-mw-footnote-number=\"9\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA7s\"><a href=\"#cite_ref-9\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA7w\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA70\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-9\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt28\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA74\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Pignatti\"},\"2\":{\"wt\":\"vol. 1, pag. 286\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFPignatti\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA78\">Pignatti<\/a>, vol. 1, pag. 286<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-ReferenceB-10\" id=\"cite_note-ReferenceB-10\" data-mw-footnote-number=\"10\"><span rel=\"mw:referencedBy\" class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA8A\"><a href=\"#cite_ref-ReferenceB_10-0\" id=\"rdp-we-mwA8E\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA8I\">1<\/span><\/a> <a href=\"#cite_ref-ReferenceB_10-1\" id=\"rdp-we-mwA8M\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA8Q\">2<\/span><\/a> <a href=\"#cite_ref-ReferenceB_10-2\" id=\"rdp-we-mwA8U\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA8Y\">3<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-ReferenceB-10\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt30\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA8c\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Checklist Italian Vascular Flora\"},\"2\":{\"wt\":\"pag. 46\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFChecklist_Italian_Vascular_Flora\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA8g\">Checklist Italian Vascular Flora<\/a>, pag. 46<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-11\" id=\"cite_note-11\" data-mw-footnote-number=\"11\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA8k\"><a href=\"#cite_ref-11\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA8o\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA8s\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-11\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt33\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA8w\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Pignatti\"},\"2\":{\"wt\":\"vol. 1, pag. 287\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFPignatti\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA80\">Pignatti<\/a>, vol. 1, pag. 287<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-cita-Pignatti-p288-12\" id=\"cite_note-cita-Pignatti-p288-12\" data-mw-footnote-number=\"12\"><span rel=\"mw:referencedBy\" class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA84\"><a href=\"#cite_ref-cita-Pignatti-p288_12-0\" id=\"rdp-we-mwA88\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA9A\">1<\/span><\/a> <a href=\"#cite_ref-cita-Pignatti-p288_12-1\" id=\"rdp-we-mwA9E\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA9I\">2<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-cita-Pignatti-p288-12\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt35\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA9M\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Pignatti\"},\"2\":{\"wt\":\"vol. 1, pag. 288\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFPignatti\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA9Q\">Pignatti<\/a>, vol. 1, pag. 288<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-13\" id=\"cite_note-13\" data-mw-footnote-number=\"13\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA9U\"><a href=\"#cite_ref-13\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA9Y\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA9c\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-13\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt37\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA9g\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web \",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"fr\"},\"url\":{\"wt\":\"https:\/\/www2.dijon.inra.fr\/flore-france\/aa-ae.htm\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Index synonymique de la flore de France\"},\"accesso\":{\"wt\":\"24 settembre 2010\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwA9k\"><abbr title=\"francese\" id=\"rdp-we-mwA9o\">FR<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www2.dijon.inra.fr\/flore-france\/aa-ae.htm\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwA9s\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA9w\">Index synonymique de la flore de France<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA90\">www2.dijon.inra.fr<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwA94\">URL consultato il 24 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-ReferenceC-14\" id=\"cite_note-ReferenceC-14\" data-mw-footnote-number=\"14\"><span rel=\"mw:referencedBy\" class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA98\"><a href=\"#cite_ref-ReferenceC_14-0\" id=\"rdp-we-mwA-A\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA-E\">1<\/span><\/a> <a href=\"#cite_ref-ReferenceC_14-1\" id=\"rdp-we-mwA-I\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA-M\">2<\/span><\/a> <a href=\"#cite_ref-ReferenceC_14-2\" id=\"rdp-we-mwA-Q\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA-U\">3<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-ReferenceC-14\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation cita\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt39\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA-Y\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita\",\"href\":\".\/Template:Cita\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Flora Alpina\"},\"2\":{\"wt\":\"vol. 1, pag. 132\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"#CITEREFFlora_Alpina\" class=\"mw-selflink-fragment\" id=\"rdp-we-mwA-c\">Flora Alpina<\/a>, vol. 1, pag. 132<\/cite>.<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-15\" id=\"cite_note-15\" data-mw-footnote-number=\"15\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA-g\"><a href=\"#cite_ref-15\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA-k\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA-o\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-15\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt43\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA-s\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Checklist of Royal Botanic Garden Edinburgh\"},\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&amp;GENUS_XREF=Aconitum&amp;SPECIES_XREF=napellus\"},\"accesso\":{\"wt\":\"22 settembre 2010\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"s\u00ec\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwA-w\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwA-0\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Aconitum&SPECIES_XREF=napellus\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwA-4\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA-8\">Checklist of Royal Botanic Garden Edinburgh<\/span><\/a><span class=\"chiarimento\" title=\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template {{Collegamento interrotto}}\" about=\"#mwt45\" typeof=\"mw:ExpandedAttrs\" id=\"rdp-we-mwA_I\" data-mw='{\"attribs\":[[{\"txt\":\"title\"},{\"html\":\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template &lt;span typeof=\\\"mw:Nowiki\\\" id=\\\"mwA_E\\\">{{Collegamento interrotto}}&lt;\/span>\"}]]}'><\/span><sup class=\"noprint chiarimento-apice\" title=\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template {{Collegamento interrotto}}\" about=\"#mwt46\" typeof=\"mw:ExpandedAttrs\" id=\"rdp-we-mwA_Q\" data-mw='{\"attribs\":[[{\"txt\":\"title\"},{\"html\":\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template &lt;span typeof=\\\"mw:Nowiki\\\" id=\\\"mwA_M\\\">{{Collegamento interrotto}}&lt;\/span>\"}]]}'><span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwA_U\">[<\/span><i id=\"rdp-we-mwA_Y\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aiuto:Collegamenti_interrotti\" title=\"Aiuto:Collegamenti interrotti\" id=\"rdp-we-mwA_c\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">collegamento interrotto<\/a><\/i><span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwA_g\">]<\/span><\/sup><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Pagine_con_collegamenti_non_funzionanti\" id=\"rdp-we-mwA_k\"\/>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwA_o\">193.62.154.38<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwA_s\">URL consultato il 22 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-16\" id=\"cite_note-16\" data-mw-footnote-number=\"16\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwA_w\"><a href=\"#cite_ref-16\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwA_0\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwA_4\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-16\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt49\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwA_8\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&amp;GENUS_XREF=Aconitum&amp;SPECIES_XREF=napellus\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Flora Europaea (Royal Botanic Garden Edinburgh)\"},\"accesso\":{\"wt\":\"23 settembre 2010\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"s\u00ec\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Aconitum&SPECIES_XREF=napellus\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBAA\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBAE\">Flora Europaea (Royal Botanic Garden Edinburgh)<\/span><\/a><link rel=\"mw-deduplicated-inline-style\" href=\"mw-data:TemplateStyles:r140554517\" about=\"#mwt50\" typeof=\"mw:Extension\/templatestyles\" id=\"rdp-we-mwBAI\" data-mw='{\"name\":\"templatestyles\",\"attrs\":{\"src\":\"Modulo:Chiarimento\/styles.css\"},\"body\":{\"extsrc\":\"\"}}'\/><span class=\"chiarimento\" title=\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template {{Collegamento interrotto}}\" about=\"#mwt51\" typeof=\"mw:ExpandedAttrs\" id=\"rdp-we-mwBAQ\" data-mw='{\"attribs\":[[{\"txt\":\"title\"},{\"html\":\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template &lt;span typeof=\\\"mw:Nowiki\\\" id=\\\"mwBAM\\\">{{Collegamento interrotto}}&lt;\/span>\"}]]}'><\/span><sup class=\"noprint chiarimento-apice\" title=\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template {{Collegamento interrotto}}\" about=\"#mwt52\" typeof=\"mw:ExpandedAttrs\" id=\"rdp-we-mwBAY\" data-mw='{\"attribs\":[[{\"txt\":\"title\"},{\"html\":\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template &lt;span typeof=\\\"mw:Nowiki\\\" id=\\\"mwBAU\\\">{{Collegamento interrotto}}&lt;\/span>\"}]]}'><span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwBAc\">[<\/span><i id=\"rdp-we-mwBAg\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aiuto:Collegamenti_interrotti\" title=\"Aiuto:Collegamenti interrotti\" id=\"rdp-we-mwBAk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">collegamento interrotto<\/a><\/i><span typeof=\"mw:Entity\" id=\"rdp-we-mwBAo\">]<\/span><\/sup><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Pagine_con_collegamenti_non_funzionanti\" id=\"rdp-we-mwBAs\"\/>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBAw\">193.62.154.38<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwBA0\">URL consultato il 23 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-17\" id=\"cite_note-17\" data-mw-footnote-number=\"17\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwBA4\"><a href=\"#cite_ref-17\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwBA8\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwBBA\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-17\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt54\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBBE\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"url\":{\"wt\":\"https:\/\/www.ipni.org\/ipni\/idPlantNameSearch.do;jsessionid=FA81DD813F46EA2E078D3F2EBBD0474F?id=707615-1\"},\"titolo\":{\"wt\":\"The International Plant Names Index\"},\"accesso\":{\"wt\":\"23 settembre 2010\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwBBI\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwBBM\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.ipni.org\/ipni\/idPlantNameSearch.do;jsessionid=FA81DD813F46EA2E078D3F2EBBD0474F?id=707615-1\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBBQ\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBBU\">The International Plant Names Index<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBBY\">ipni.org<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwBBc\">URL consultato il 23 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-18\" id=\"cite_note-18\" data-mw-footnote-number=\"18\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwBBg\"><a href=\"#cite_ref-18\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwBBk\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwBBo\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-18\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt63\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBBs\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.salute.gov.it\/imgs\/C_17_pagineAree_1268_listaFile_itemName_3_file.pdf\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Estratti vegetali non ammessi negli integratori alimentari\"},\"sito\":{\"wt\":\"Ministero della Salute\"},\"formato\":{\"wt\":\"pdf\"},\"accesso\":{\"wt\":\"18 novembre 2025\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20200706092922\/http:\/\/www.salute.gov.it\/imgs\/C_17_pagineAree_1268_listaFile_itemName_3_file.pdf\"},\"dataarchivio\":{\"wt\":\"6 luglio 2020\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"no\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.salute.gov.it\/imgs\/C_17_pagineAree_1268_listaFile_itemName_3_file.pdf\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBBw\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBB0\">Estratti vegetali non ammessi negli integratori alimentari<\/span><\/a> (<span style=\"font-weight: bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwBB4\"><abbr title=\"documento in formato PDF\" id=\"rdp-we-mwBB8\">PDF<\/abbr><\/span>), su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBCA\">Ministero della Salute<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwBCE\">URL consultato il 18 novembre 2025<\/small> <small id=\"rdp-we-mwBCI\">(<a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20200706092922\/http:\/\/www.salute.gov.it\/imgs\/C_17_pagineAree_1268_listaFile_itemName_3_file.pdf\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBCM\" target=\"_new\">archiviato<\/a> il 6 luglio 2020)<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-19\" id=\"cite_note-19\" data-mw-footnote-number=\"19\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwBCQ\"><a href=\"#cite_ref-19\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwBCU\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwBCY\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-19\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt65\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBCc\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"url\":{\"wt\":\"https:\/\/www.bbc.com\/news\/uk-england-hampshire-29949698\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Gardener Nathan Greenway &apos;died after handling deadly plant&apos;\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwBCg\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwBCk\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.bbc.com\/news\/uk-england-hampshire-29949698\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBCo\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBCs\">Gardener Nathan Greenway 'died after handling deadly plant'<span id=\"rdp-we-mwBCw\"><\/span><\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBC0\">bbc.com<\/span>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-20\" id=\"cite_note-20\" data-mw-footnote-number=\"20\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwBC4\"><a href=\"#cite_ref-20\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwBC8\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwBDA\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-20\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt67\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBDE\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"url\":{\"wt\":\"https:\/\/www.pfaf.org\/user\/Plant.aspx?LatinName=Aconitum%20napellus\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Plants For A Future\"},\"accesso\":{\"wt\":\"23 settembre 2010\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" id=\"rdp-we-mwBDI\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwBDM\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.pfaf.org\/user\/Plant.aspx?LatinName=Aconitum%20napellus\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBDQ\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBDU\">Plants For A Future<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\" id=\"rdp-we-mwBDY\">pfaf.org<\/span>. <small id=\"rdp-we-mwBDc\">URL consultato il 23 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-21\" id=\"cite_note-21\" data-mw-footnote-number=\"21\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwBDg\"><a href=\"#cite_ref-21\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwBDk\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwBDo\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-21\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Fabio_Giovannini\" title=\"Fabio Giovannini\" id=\"rdp-we-mwBDs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Fabio Giovannini<\/a>, <i id=\"rdp-we-mwBDw\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Mostro\" title=\"Mostro\" id=\"rdp-we-mwBD0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Mostri<\/a>, protagonisti dell'immaginario del <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/XX_secolo\" title=\"XX secolo\" id=\"rdp-we-mwBD4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Novecento<\/a>: da <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Frankenstein_o_il_moderno_Prometeo\" title=\"Frankenstein o il moderno Prometeo\" id=\"rdp-we-mwBD8\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Frankenstein<\/a> a <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Godzilla\" title=\"Godzilla\" id=\"rdp-we-mwBEA\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Godzilla<\/a>, da <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Dracula_(romanzo)\" title=\"Dracula (romanzo)\" id=\"rdp-we-mwBEE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Dracula<\/a> ai <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Cyborg\" title=\"Cyborg\" id=\"rdp-we-mwBEI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">cyborg<\/a><\/i>, editore <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Castelvecchi\" title=\"Castelvecchi\" id=\"rdp-we-mwBEM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Castelvecchi<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/1999\" title=\"1999\" id=\"rdp-we-mwBEQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">1999<\/a><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-22\" id=\"cite_note-22\" data-mw-footnote-number=\"22\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwBEU\"><a href=\"#cite_ref-22\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwBEY\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwBEc\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-22\" class=\"mw-reference-text reference-text\">Massimo Centini, <i id=\"rdp-we-mwBEg\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Lupus_in_fabula\" title=\"Lupus in fabula\" id=\"rdp-we-mwBEk\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Lupus in fabula<\/a>. <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Antropologia\" title=\"Antropologia\" id=\"rdp-we-mwBEo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Antropologia<\/a> dell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Licantropo\" title=\"Licantropo\" id=\"rdp-we-mwBEs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Uomo Lupo<\/a><\/i>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Mimesis\" title=\"Mimesis\" id=\"rdp-we-mwBEw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Mimesis edizioni<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/2017\" title=\"2017\" id=\"rdp-we-mwBE0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">2017<\/a><\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-23\" id=\"cite_note-23\" data-mw-footnote-number=\"23\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwBE4\"><a href=\"#cite_ref-23\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwBE8\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwBFA\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-23\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><span about=\"#mwt71\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBFE\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"en\",\"href\":\".\/Template:En\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>(<\/span><span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" about=\"#mwt71\" id=\"rdp-we-mwBFI\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwBFM\">EN<\/abbr><\/span><span about=\"#mwt71\" id=\"rdp-we-mwBFQ\">) <\/span> Bryan Senn, <i id=\"rdp-we-mwBFU\">The <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Licantropo\" title=\"Licantropo\" id=\"rdp-we-mwBFY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Werewolf<\/a> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Film\" title=\"Film\" id=\"rdp-we-mwBFc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Filmography<\/a>. 300+ Movies<\/i>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/McFarland,_Incorporated,_Publishers?action=edit&redlink=1\" title=\"McFarland, Incorporated, Publishers (la pagina non esiste)\" class=\"new wiki-link\" typeof=\"mw:LocalizedAttrs\" id=\"rdp-we-mwBFg\" data-mw-i18n='{\"title\":{\"lang\":\"x-page\",\"key\":\"red-link-title\",\"params\":[\"McFarland, Incorporated, Publishers\"]}}' target=\"_new\">McFarland, Incorporated, Publishers<\/a>, 2017<\/span><\/li>\n<li about=\"#cite_note-24\" id=\"cite_note-24\" data-mw-footnote-number=\"24\"><span class=\"mw-cite-backlink\" id=\"rdp-we-mwBFk\"><a href=\"#cite_ref-24\" rel=\"mw:referencedBy\" id=\"rdp-we-mwBFo\"><span class=\"mw-linkback-text\" id=\"rdp-we-mwBFs\">\u2191<\/span><\/a><\/span> <span id=\"rdp-we-mw-reference-text-cite_note-24\" class=\"mw-reference-text reference-text\"><span about=\"#mwt73\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBFw\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"en\",\"href\":\".\/Template:En\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>(<\/span><span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" about=\"#mwt73\" id=\"rdp-we-mwBF0\"><abbr title=\"inglese\" id=\"rdp-we-mwBF4\">EN<\/abbr><\/span><span about=\"#mwt73\" id=\"rdp-we-mwBF8\">) <\/span> Ashlee Blackwell, Anna Bogutskaya, James Francis (Jr), James Francis Jr., Amy Harris, Brian Hauser, Alexandra Heller-Nicholas, Ernest Mathijs, <i id=\"rdp-we-mwBGA\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sanguinario\" title=\"Sanguinario\" id=\"rdp-we-mwBGE\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Bloody<\/a> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Donna\" title=\"Donna\" id=\"rdp-we-mwBGI\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Women<\/a>. Women <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Regista\" title=\"Regista\" id=\"rdp-we-mwBGM\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Directors<\/a> of <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Orrore_(genere)\" title=\"Orrore (genere)\" id=\"rdp-we-mwBGQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Horror<\/a><\/i>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Lehigh_University\" title=\"Lehigh University\" id=\"rdp-we-mwBGU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Lehigh University Press<\/a>, 2022<\/span><\/li>\n<\/ol><\/div>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"26\" id=\"rdp-we-mwBGY\" aria-labelledby=\"Bibliografia\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Bibliografia\">Bibliografia<\/h2><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mwBGc\"><li id=\"rdp-we-mwBGg\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt77\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBGk\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Wolfgang Lippert \"},\"2\":{\"wt\":\"Dieter Podlech \"},\"3\":{\"wt\":\" Fiori \"},\"4\":{\"wt\":\" 1980 \"},\"5\":{\"wt\":\" TN Tuttonatura \"}},\"i\":0}}]}'>Wolfgang Lippert Dieter Podlech, <span style=\"font-style:italic;\">Fiori<\/span>, TN Tuttonatura, 1980.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBGo\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt78\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBGs\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Guido \"},\"2\":{\"wt\":\" Moggi \"},\"3\":{\"wt\":\" Fiori di montagna \"},\"4\":{\"wt\":\" 1984 \"},\"5\":{\"wt\":\" Arnoldo Mondadori Editore \"},\"6\":{\"wt\":\" Milano\"}},\"i\":0}}]}'>Guido Moggi, <span style=\"font-style:italic;\">Fiori di montagna<\/span>, Milano, Arnoldo Mondadori Editore, 1984.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBGw\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt79\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBG0\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Roberto \"},\"2\":{\"wt\":\" Chej \"},\"3\":{\"wt\":\" Piante medicinali \"},\"4\":{\"wt\":\" 1982 \"},\"5\":{\"wt\":\" Arnoldo Mondadori Editore \"},\"6\":{\"wt\":\" Milano\"}},\"i\":0}}]}'>Roberto Chej, <span style=\"font-style:italic;\">Piante medicinali<\/span>, Milano, Arnoldo Mondadori Editore, 1982.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBG4\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt80\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBG8\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Maria Teresa \"},\"2\":{\"wt\":\" della Beffa \"},\"3\":{\"wt\":\" Fiori di montagna \"},\"4\":{\"wt\":\" 2001 \"},\"5\":{\"wt\":\" Istituto Geografico De Agostini \"},\"6\":{\"wt\":\" Novara\"}},\"i\":0}}]}'>Maria Teresa della Beffa, <span style=\"font-style:italic;\">Fiori di montagna<\/span>, Novara, Istituto Geografico De Agostini, 2001.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBHA\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt81\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBHE\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Jean De Maleissye\"},\"2\":{\"wt\":\"Storia dei veleni. Da Socrate ai giorni nostri\"},\"3\":{\"wt\":\"2008\"},\"4\":{\"wt\":\"Bologna, Odoya, 2008 ISBN 978-88-6288-019-0\"}},\"i\":0}}]}'>Jean De Maleissye Storia dei veleni. Da Socrate ai giorni nostri, <span style=\"font-style:italic;\">2008<\/span>, Bologna, Odoya, 2008 ISBN 978-88-6288-019-0.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBHI\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFMotta\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt82\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"Giacomo \"},\"2\":{\"wt\":\" Nicolini \"},\"3\":{\"wt\":\" Enciclopedia Botanica Motta. Volume primo\"},\"4\":{\"wt\":\" 1960\"},\"5\":{\"wt\":\" Federico Motta Editore \"},\"6\":{\"wt\":\" Milano \"},\"p\":{\"wt\":\"28\"},\"cid\":{\"wt\":\"Motta\"}},\"i\":0}}]}'>Giacomo Nicolini, <span style=\"font-style:italic;\">Enciclopedia Botanica Motta. Volume primo<\/span>, Milano, Federico Motta Editore, 1960,  p.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span>28.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBHM\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFPignatti\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt83\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"Sandro Pignatti\"},\"wkautore\":{\"wt\":\"Sandro Pignatti\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Flora d&apos;Italia. Volume primo\"},\"anno\":{\"wt\":\"1982\"},\"editore\":{\"wt\":\"Edagricole\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Bologna\"},\"isbn\":{\"wt\":\"88-506-2449-2\"},\"cid\":{\"wt\":\"Pignatti\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sandro_Pignatti\" title=\"Sandro Pignatti\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Sandro Pignatti<\/a>, <span style=\"font-style:italic;\">Flora d'Italia. Volume primo<\/span>, Bologna, Edagricole, 1982, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/88-506-2449-2\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/88-506-2449-2\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">88-506-2449-2<\/a>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBHQ\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFFlora_Alpina\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt84\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"D.Aeschimann, K.Lauber, D.M.Moser, J-P. Theurillat\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Flora Alpina\"},\"volume\":{\"wt\":\"3 volumi\"},\"anno\":{\"wt\":\"2004\"},\"editore\":{\"wt\":\"Zanichelli\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Bologna\"},\"cid\":{\"wt\":\"Flora Alpina\"}},\"i\":0}}]}'>D.Aeschimann, K.Lauber, D.M.Moser, J-P. Theurillat, <span style=\"font-style:italic;\">Flora Alpina<\/span>, 3 volumi, Bologna, Zanichelli, 2004.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBHU\"><cite class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt85\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBHY\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"Alfio Musmarra\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Dizionario di botanica\"},\"1\":{\"wt\":\" 1996 \"},\"editore\":{\"wt\":\"Edagricole\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Bologna\"}},\"i\":0}}]}'>1996 Alfio Musmarra, <span style=\"font-style:italic;\">Dizionario di botanica<\/span>, Bologna, Edagricole.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBHc\"><span about=\"#mwt86\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBHg\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"en\",\"href\":\".\/Template:En\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>(<\/span><span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" about=\"#mwt86\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span><span about=\"#mwt86\">) <\/span> Ashlee Blackwell, Anna Bogutskaya, James Francis (Jr), James Francis Jr., Amy Harris, Brian Hauser, Alexandra Heller-Nicholas, Ernest Mathijs, <i id=\"rdp-we-mwBHk\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Sanguinario\" title=\"Sanguinario\" id=\"rdp-we-mwBHo\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Bloody<\/a> <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Donna\" title=\"Donna\" id=\"rdp-we-mwBHs\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Women<\/a>. Women <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Regista\" title=\"Regista\" id=\"rdp-we-mwBHw\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Directors<\/a> of <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Orrore_(genere)\" title=\"Orrore (genere)\" id=\"rdp-we-mwBH0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Horror<\/a><\/i>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Lehigh_University\" title=\"Lehigh University\" id=\"rdp-we-mwBH4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Lehigh University Press<\/a>, 2022.<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBH8\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFStrasburger\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt87\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"Eduard Strasburger\"},\"wkautore\":{\"wt\":\"Eduard Strasburger\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Trattato di Botanica. Volume 2\"},\"anno\":{\"wt\":\"2007\"},\"editore\":{\"wt\":\"Antonio Delfino Editore\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Roma\"},\"isbn\":{\"wt\":\"88-7287-344-4\"},\"p\":{\"wt\":\"817\"},\"cid\":{\"wt\":\"Strasburger\"}},\"i\":0}}]}'><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Eduard_Strasburger\" title=\"Eduard Strasburger\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Eduard Strasburger<\/a>, <span style=\"font-style:italic;\">Trattato di Botanica. Volume 2<\/span>, Roma, Antonio Delfino Editore, 2007,  p.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span>817, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/88-7287-344-4\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/88-7287-344-4\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">88-7287-344-4<\/a>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBIA\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFBotanica_Sistematica\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt88\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"autore1\":{\"wt\":\"Walter S. Judd\"},\"autore2\":{\"wt\":\"Christopher S. Campbell\"},\"autore3\":{\"wt\":\"Elizabeth A. Kellogg\"},\"autore4\":{\"wt\":\"Peter F. Stevens\"},\"autore5\":{\"wt\":\"Michael J. Donoghue\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Botanica sistematica. Un approccio filogenetico\"},\"anno\":{\"wt\":\"2007\"},\"editore\":{\"wt\":\"Piccin Nuova Libraria\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Padova\"},\"isbn\":{\"wt\":\"978-88-299-1824-9\"},\"cid\":{\"wt\":\"Botanica Sistematica\"}},\"i\":0}}]}'>Walter S. Judd, Christopher S. Campbell, Elizabeth A. Kellogg, Peter F. Stevens e Michael J. Donoghue, <span style=\"font-style:italic;\">Botanica sistematica. Un approccio filogenetico<\/span>, Padova, Piccin Nuova Libraria, 2007, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/978-88-299-1824-9\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/978-88-299-1824-9\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">978-88-299-1824-9<\/a>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBIE\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFConti_et_al._2005\" class=\"citation libro\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt89\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita libro\",\"href\":\".\/Template:Cita_libro\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"titolo\":{\"wt\":\"An annotated checklist of the Italian vascular flora\"},\"autore1\":{\"wt\":\"Fabio Conti\"},\"autore2\":{\"wt\":\"Giovanna Abbate\"},\"autore3\":{\"wt\":\"Alessandro Alessandrini\"},\"autore4\":{\"wt\":\"Carlo Blasi\"},\"url\":{\"wt\":\"https:\/\/www.researchgate.net\/publication\/283714806_An_annotated_checklist_of_the_Italian_vascular_flora\"},\"anno\":{\"wt\":\"2005\"},\"editore\":{\"wt\":\"Palombi Editore\"},\"citt\u00e0\":{\"wt\":\"Roma\"},\"p\":{\"wt\":\"[https:\/\/archive.org\/details\/hearthofunityfor0000koet\/page\/91 91]\"},\"ISBN\":{\"wt\":\"88-7621-458-5\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20220224003632\/https:\/\/www.researchgate.net\/publication\/283714806_An_annotated_checklist_of_the_Italian_vascular_flora\"},\"dataarchivio\":{\"wt\":\"24 febbraio 2022\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"no\"},\"cid\":{\"wt\":\"Conti et al. 2005\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) Fabio Conti, Giovanna Abbate, Alessandro Alessandrini e Carlo Blasi, <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.researchgate.net\/publication\/283714806_An_annotated_checklist_of_the_Italian_vascular_flora\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">An annotated checklist of the Italian vascular flora<\/span><\/a>, Roma, Palombi Editore, 2005,  p.<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/archive.org\/details\/hearthofunityfor0000koet\/page\/91\" class=\"external text\" target=\"_new\">91<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/ISBN\" title=\"ISBN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">ISBN<\/a><span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Speciale:RicercaISBN\/88-7621-458-5\" title=\"Speciale:RicercaISBN\/88-7621-458-5\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">88-7621-458-5<\/a> <small>(<a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20220224003632\/https:\/\/www.researchgate.net\/publication\/283714806_An_annotated_checklist_of_the_Italian_vascular_flora\" class=\"external text\" target=\"_new\">archiviato<\/a> il 24 febbraio 2022)<\/small>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBII\">Massimo Centini, <i id=\"rdp-we-mwBIM\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Lupus_in_fabula\" title=\"Lupus in fabula\" id=\"rdp-we-mwBIQ\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Lupus in fabula<\/a>. <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Antropologia\" title=\"Antropologia\" id=\"rdp-we-mwBIU\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Antropologia<\/a> dell'<a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Licantropo\" title=\"Licantropo\" id=\"rdp-we-mwBIY\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Uomo Lupo<\/a><\/i>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Mimesis\" title=\"Mimesis\" id=\"rdp-we-mwBIc\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Mimesis edizioni<\/a>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/2017\" title=\"2017\" id=\"rdp-we-mwBIg\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">2017<\/a><\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"27\" id=\"rdp-we-mwBIk\" aria-labelledby=\"Voci_correlate\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Voci_correlate\">Voci correlate<\/h2><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mwBIo\"><li id=\"rdp-we-mwBIs\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Elenco_delle_piante_officinali_spontanee\" title=\"Elenco delle piante officinali spontanee\" class=\"mw-redirect wiki-link\" id=\"rdp-we-mwBIw\" target=\"_new\">Elenco delle piante officinali spontanee<\/a><\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"28\" id=\"rdp-we-mwBI0\" aria-labelledby=\"Altri_progetti\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Altri_progetti\">Altri progetti<\/h2><\/div>\n<div id=\"rdp-we-interProject\" style=\"border: 1px solid var(--border-color-base, #a2a9b1); display: none; clear: both; padding: .5em\" about=\"#mwt90\" typeof=\"mw:Transclusion\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"interprogetto\",\"href\":\".\/Template:Interprogetto\"},\"params\":{\"preposizione\":{\"wt\":\"sull&apos;\"},\"etichetta\":{\"wt\":\"aconito napello\"},\"wikt\":{\"wt\":\"Aconito\"}},\"i\":0}}]}'><p id=\"rdp-we-sisterProjects\"><span>Altri progetti<\/span><\/p><ul title=\"Collegamenti verso gli altri progetti Wikimedia\">\n<li class=\"\" title=\"\"><a rel=\"mw:WikiLink\/Interwiki\" href=\"https:\/\/it.wiktionary.org\/wiki\/Aconito\" title=\"wikt:Aconito\" class=\"extiw wiki-link\" target=\"_new\">Wikizionario<\/a><\/li>\n<li class=\"\" title=\"\"><span class=\"plainlinks\" title=\"commons:Category:Aconitum napellus\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/Category:Aconitum_napellus?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Wikimedia Commons<\/a><\/span><\/li>\n<li class=\"\" title=\"\"><span class=\"plainlinks\" title=\"wikispecies:Aconitum napellus\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/species.wikimedia.org\/wiki\/Aconitum_napellus?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Wikispecies<\/a><\/span><\/li><\/ul><\/div><ul about=\"#mwt90\"><li><span typeof=\"mw:File\" data-mw='{\"caption\":\"Collabora a Wikizionario\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/wikt:\" title=\"Collabora a Wikizionario\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Wiktionary_small.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/f\/f9\/Wiktionary_small.svg\/20px-Wiktionary_small.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Collabora a Wikizionario\" data-file-type=\"drawing\" height=\"18\" width=\"18\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span> <a rel=\"mw:WikiLink\/Interwiki\" href=\"https:\/\/it.wiktionary.org\/wiki\/\" title=\"wikt:\" class=\"extiw wiki-link\" target=\"_new\">Wikizionario<\/a> contiene il lemma di dizionario \u00ab<b><a rel=\"mw:WikiLink\/Interwiki\" href=\"https:\/\/it.wiktionary.org\/wiki\/Aconito\" title=\"wikt:Aconito\" class=\"extiw wiki-link\" target=\"_new\">aconito napello<\/a><\/b>\u00bb<\/li>\n<li><span typeof=\"mw:File\" data-mw='{\"caption\":\"Collabora a Wikimedia Commons\"}'><a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/?uselang=it\" title=\"Collabora a Wikimedia Commons\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Commons-logo.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/4a\/Commons-logo.svg\/20px-Commons-logo.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Collabora a Wikimedia Commons\" data-file-type=\"drawing\" height=\"24\" width=\"18\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span> <span class=\"plainlinks\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Wikimedia Commons<\/a><\/span> contiene immagini o altri file sull'<b><span class=\"plainlinks\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/Category:Aconitum_napellus?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">aconito napello<\/a><\/span><\/b><\/li>\n<li><span typeof=\"mw:File\" data-mw='{\"caption\":\"Collabora a Wikispecies\"}'><a href=\"https:\/\/species.wikimedia.org\/wiki\/?uselang=it\" title=\"Collabora a Wikispecies\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:WikiSpecies_notext.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/2\/2e\/WikiSpecies_notext.svg\/20px-WikiSpecies_notext.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Collabora a Wikispecies\" data-file-type=\"drawing\" height=\"22\" width=\"18\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span> <span class=\"plainlinks\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/species.wikimedia.org\/wiki\/?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">Wikispecies<\/a><\/span> contiene informazioni sull'<b><span class=\"plainlinks\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/species.wikimedia.org\/wiki\/Aconitum_napellus?uselang=it\" class=\"external text\" target=\"_new\">aconito napello<\/a><\/span><\/b><\/li><\/ul>\n\n<\/section><section data-mw-section-id=\"29\" id=\"rdp-we-mwBI4\" aria-labelledby=\"Collegamenti_esterni\"><div class=\"mw-heading mw-heading2\"><h2 id=\"rdp-we-Collegamenti_esterni\">Collegamenti esterni<\/h2><\/div>\n<ul id=\"rdp-we-mwBI8\"><li class=\"mw-empty-elt\" id=\"rdp-we-mwBJA\"><\/li><span about=\"#mwt91\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBJE\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Collegamenti esterni\",\"href\":\".\/Template:Collegamenti_esterni\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>\n<\/span><li about=\"#mwt91\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFBritannica.com\" class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.britannica.com\/plant\/common-monkshood\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">common monkshood<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Enciclopedia_Britannica\" title=\"Enciclopedia Britannica\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Enciclopedia Britannica<\/a><\/span>, Encyclop\u00e6dia Britannica, Inc.<\/cite> <span class=\"mw-valign-text-top noprint\" typeof=\"mw:File\/Frameless\" data-mw='{\"caption\":\"Modifica su Wikidata\"}'><a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q159218#P1417\" title=\"Modifica su Wikidata\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Blue_pencil.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/73\/Blue_pencil.svg\/20px-Blue_pencil.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Modifica su Wikidata\" data-file-type=\"drawing\" height=\"10\" width=\"10\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><\/li><span about=\"#mwt91\">\n<\/span><li about=\"#mwt91\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFCatalogue_of_Life\" class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.catalogueoflife.org\/data\/taxon\/9GJ4\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum napellus<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Catalogue_of_Life\" title=\"Catalogue of Life\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Catalogue of Life<\/a><\/span>.<\/cite> <span class=\"mw-valign-text-top noprint\" typeof=\"mw:File\/Frameless\" data-mw='{\"caption\":\"Modifica su Wikidata\"}'><a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q159218#P10585\" title=\"Modifica su Wikidata\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Blue_pencil.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/73\/Blue_pencil.svg\/20px-Blue_pencil.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Modifica su Wikidata\" data-file-type=\"drawing\" height=\"10\" width=\"10\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><\/li><span about=\"#mwt91\">\n<\/span><li about=\"#mwt91\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFGBIF\" class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.gbif.org\/species\/3033665\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum napellus<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">gbif.org<\/span>, <a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Global_Biodiversity_Information_Facility\" title=\"Global Biodiversity Information Facility\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Global Biodiversity Information Facility<\/a>.<\/cite> <span class=\"mw-valign-text-top noprint\" typeof=\"mw:File\/Frameless\" data-mw='{\"caption\":\"Modifica su Wikidata\"}'><a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q159218#P846\" title=\"Modifica su Wikidata\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Blue_pencil.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/73\/Blue_pencil.svg\/20px-Blue_pencil.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Modifica su Wikidata\" data-file-type=\"drawing\" height=\"10\" width=\"10\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><\/li><span about=\"#mwt91\">\n<\/span><li about=\"#mwt91\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFGRIN\" class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/npgsweb.ars-grin.gov\/gringlobal\/taxonomydetail.aspx?id=1347\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum napellus<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">npgsweb.ars-grin.gov<\/span>.<\/cite> <span class=\"mw-valign-text-top noprint\" typeof=\"mw:File\/Frameless\" data-mw='{\"caption\":\"Modifica su Wikidata\"}'><a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q159218#P1421\" title=\"Modifica su Wikidata\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Blue_pencil.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/73\/Blue_pencil.svg\/20px-Blue_pencil.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Modifica su Wikidata\" data-file-type=\"drawing\" height=\"10\" width=\"10\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><\/li><span about=\"#mwt91\">\n<\/span><li about=\"#mwt91\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFIPNI\" class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.ipni.org\/n\/707615-1\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum napellus<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/International_Plant_Names_Index\" title=\"International Plant Names Index\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">International Plant Names Index<\/a><\/span>.<\/cite> <span class=\"mw-valign-text-top noprint\" typeof=\"mw:File\/Frameless\" data-mw='{\"caption\":\"Modifica su Wikidata\"}'><a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q159218#P961\" title=\"Modifica su Wikidata\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Blue_pencil.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/73\/Blue_pencil.svg\/20px-Blue_pencil.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Modifica su Wikidata\" data-file-type=\"drawing\" height=\"10\" width=\"10\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><\/li><span about=\"#mwt91\">\n<\/span><li about=\"#mwt91\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFITIS\" class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.itis.gov\/servlet\/SingleRpt\/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=18419\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum napellus<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">ITIS<\/span>.<\/cite> <span class=\"mw-valign-text-top noprint\" typeof=\"mw:File\/Frameless\" data-mw='{\"caption\":\"Modifica su Wikidata\"}'><a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q159218#P815\" title=\"Modifica su Wikidata\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Blue_pencil.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/73\/Blue_pencil.svg\/20px-Blue_pencil.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Modifica su Wikidata\" data-file-type=\"drawing\" height=\"10\" width=\"10\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><\/li><span about=\"#mwt91\">\n<\/span><li about=\"#mwt91\"><cite id=\"rdp-we-CITEREFIUCN\" class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr>,<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><abbr title=\"giapponese\">JA<\/abbr>,<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><abbr title=\"francese\">FR<\/abbr>,<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><abbr title=\"spagnolo\">ES<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.iucnredlist.org\/details\/165155\/0\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum napellus<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\"><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Lista_rossa_IUCN\" title=\"Lista rossa IUCN\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Lista rossa IUCN<\/a><\/span>.<\/cite> <span class=\"mw-valign-text-top noprint\" typeof=\"mw:File\/Frameless\" data-mw='{\"caption\":\"Modifica su Wikidata\"}'><a href=\"https:\/\/www.wikidata.org\/wiki\/Q159218#P627\" title=\"Modifica su Wikidata\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Blue_pencil.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/7\/73\/Blue_pencil.svg\/20px-Blue_pencil.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"Modifica su Wikidata\" data-file-type=\"drawing\" height=\"10\" width=\"10\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:P1417_letta_da_Wikidata\"\/><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:P10585_letta_da_Wikidata\"\/><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:P846_letta_da_Wikidata\"\/><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:P1421_letta_da_Wikidata\"\/><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:P961_letta_da_Wikidata\"\/><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:P815_letta_da_Wikidata\"\/><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:P627_letta_da_Wikidata\"\/><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBJI\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt92\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBJM\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"fr\"},\"url\":{\"wt\":\"https:\/\/www2.dijon.inra.fr\/flore-france\/aa-ae.htm\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Index synonymique de la flore de France\"},\"accesso\":{\"wt\":\"24 settembre 2010\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"francese\">FR<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www2.dijon.inra.fr\/flore-france\/aa-ae.htm\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Index synonymique de la flore de France<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">www2.dijon.inra.fr<\/span>. <small>URL consultato il 24 settembre 2010<\/small>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBJQ\"><span about=\"#mwt93\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBJU\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"en\",\"href\":\".\/Template:En\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>(<\/span><span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" about=\"#mwt93\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span><span about=\"#mwt93\">) <\/span> <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20090508122245\/http:\/\/www.ars-grin.gov\/cgi-bin\/npgs\/html\/taxon.pl?1347\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBJY\" target=\"_new\"><i id=\"rdp-we-mwBJc\">Aconitum napellus<\/i><\/a> GRIN Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBJg\"><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.floramarittime.it\/\/immagine.php?id=2486&ricerca=2\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBJk\" target=\"_new\"><i id=\"rdp-we-mwBJo\">Aconitum napellus<\/i><\/a> Flora delle Alpi Marittime Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBJs\"><link rel=\"mw-deduplicated-inline-style\" href=\"mw-data:TemplateStyles:r140554517\" about=\"#mwt94\" typeof=\"mw:Extension\/templatestyles mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBJw\" data-mw='{\"name\":\"templatestyles\",\"attrs\":{\"src\":\"Modulo:Chiarimento\/styles.css\"},\"body\":{\"extsrc\":\"\"},\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Collegamento interrotto\",\"href\":\".\/Template:Collegamento_interrotto\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&amp;GENUS_XREF=Aconitum&amp;SPECIES_XREF=napellus\"}},\"i\":0}}]}'\/><span class=\"chiarimento\" title=\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template {{Collegamento interrotto}}\" about=\"#mwt94\" typeof=\"mw:ExpandedAttrs\" data-mw='{\"attribs\":[[{\"txt\":\"title\"},{\"html\":\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template &lt;span typeof=\\\"mw:Nowiki\\\" id=\\\"mwBJ0\\\">{{Collegamento interrotto}}&lt;\/span>\"}]]}'><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&GENUS_XREF=Aconitum&SPECIES_XREF=napellus\" class=\"external free\" target=\"_new\">http:\/\/193.62.154.38\/cgi-bin\/nph-readbtree.pl\/feout?FAMILY_XREF=&amp;GENUS_XREF=Aconitum&amp;SPECIES_XREF=napellus<\/a><\/span><sup class=\"noprint chiarimento-apice\" title=\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template {{Collegamento interrotto}}\" about=\"#mwt94\" typeof=\"mw:ExpandedAttrs\" data-mw='{\"attribs\":[[{\"txt\":\"title\"},{\"html\":\"A volte pu\u00f2 capitare che un link presente su Wikipedia non sia pi\u00f9 raggiungibile. Se possibile ritrova il link e inserisci il collegamento corretto, comunque non rimuovere il collegamento e inserisci il template &lt;span typeof=\\\"mw:Nowiki\\\" id=\\\"mwBJ4\\\">{{Collegamento interrotto}}&lt;\/span>\"}]]}'><span typeof=\"mw:Entity\">[<\/span><i><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aiuto:Collegamenti_interrotti\" title=\"Aiuto:Collegamenti interrotti\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">collegamento interrotto<\/a><\/i><span typeof=\"mw:Entity\">]<\/span><\/sup><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Pagine_con_collegamenti_non_funzionanti\" about=\"#mwt94\" id=\"rdp-we-mwBJ8\"\/> Flora Europaea (Royal Botanic Garden Edinburgh) Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBKA\"><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/luirig.altervista.org\/schedeit2\/ae\/aconitum_napellus.htm\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBKE\" target=\"_new\"><i id=\"rdp-we-mwBKI\">Aconitum napellus<\/i><\/a> Flora Italiana - Schede di botanica<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBKM\"><a rel=\"external_link\" href=\"http:\/\/www.fungoceva.it\/erbe_ceb\/Aconitum_napellus.htm\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBKQ\" target=\"_new\"><i id=\"rdp-we-mwBKU\">Aconitum napellus<\/i><\/a> Erbe e fiori del Cuneese<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBKY\"><span about=\"#mwt98\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBKc\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"en\",\"href\":\".\/Template:En\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>(<\/span><span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" about=\"#mwt98\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span><span about=\"#mwt98\">) <\/span> <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.ipni.org\/ipni\/idPlantNameSearch.do;jsessionid=FA81DD813F46EA2E078D3F2EBBD0474F?id=707615-1\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBKg\" target=\"_new\"><i id=\"rdp-we-mwBKk\">Aconitum napellus<\/i><\/a> IPNI Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBKo\"><span about=\"#mwt99\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBKs\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"en\",\"href\":\".\/Template:En\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'>(<\/span><span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\" about=\"#mwt99\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span><span about=\"#mwt99\">) <\/span> <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/www.pfaf.org\/user\/Plant.aspx?LatinName=Aconitum%20napellus\" class=\"external text\" id=\"rdp-we-mwBKw\" target=\"_new\"><i id=\"rdp-we-mwBK0\">Aconitum napellus<\/i><\/a> Plants For A Future Database<\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBK4\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt100\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBK8\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.tropicos.org\/Name\/27100830\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Aconitum napellus L.\"},\"sito\":{\"wt\":\"Tropicos\"},\"editore\":{\"wt\":\"Missouri Botanical Garden\"},\"accesso\":{\"wt\":\"6 agosto 2026\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20130410161634\/http:\/\/www.tropicos.org\/Name\/27100830\"},\"dataarchivio\":{\"wt\":\"10 aprile 2013\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"s\u00ec\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20130410161634\/http:\/\/www.tropicos.org\/Name\/27100830\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum napellus L.<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">Tropicos<\/span>, Missouri Botanical Garden. <small>URL consultato il 6 agosto 2026<\/small> <small>(archiviato dall'<abbr title=\"http:\/\/www.tropicos.org\/Name\/27100830\">url originale<\/abbr> il 10 aprile 2013)<\/small>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBLA\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt101\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBLE\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/zipcodezoo.com\/Plants\/A\/Aconitum_napellus\/\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Aconitum napellus\"},\"sito\":{\"wt\":\"ZipcodeZoo Database\"},\"lingua\":{\"wt\":\"en\"},\"accesso\":{\"wt\":\"23 ottobre 2020\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/archive.is\/20130412053548\/http:\/\/zipcodezoo.com\/Plants\/A\/Aconitum_napellus\/\"},\"dataarchivio\":{\"wt\":\"12 aprile 2013\"}},\"i\":0}}]}'>(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"inglese\">EN<\/abbr><\/span>) <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/archive.is\/20130412053548\/http:\/\/zipcodezoo.com\/Plants\/A\/Aconitum_napellus\/\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconitum napellus<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">ZipcodeZoo Database<\/span>. <small>URL consultato il 23 ottobre 2020<\/small> <small>(archiviato dall'<abbr title=\"http:\/\/zipcodezoo.com\/Plants\/A\/Aconitum_napellus\/\">url originale<\/abbr> il 12 aprile 2013)<\/small>.<\/cite><\/li>\n<li id=\"rdp-we-mwBLI\"><cite class=\"citation web\" style=\"font-style:normal\" about=\"#mwt102\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBLM\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Cita web\",\"href\":\".\/Template:Cita_web\"},\"params\":{\"autore\":{\"wt\":\"Cristina Gandola\"},\"url\":{\"wt\":\"http:\/\/www.scienzenews.it\/index.php?\/scienze\/aconito.html\"},\"titolo\":{\"wt\":\"Aconito\"},\"sito\":{\"wt\":\"ScienzeNews.IT\"},\"data\":{\"wt\":\"10 luglio 2008\"},\"accesso\":{\"wt\":\"6 agosto 2026\"},\"urlarchivio\":{\"wt\":\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20160316025653\/http:\/\/www.scienzenews.it\/scienze\/aconito.html\"},\"dataarchivio\":{\"wt\":\"16 marzo 2016\"},\"urlmorto\":{\"wt\":\"s\u00ec\"}},\"i\":0}}]}'>Cristina Gandola, <a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20160316025653\/http:\/\/www.scienzenews.it\/scienze\/aconito.html\" class=\"external text\" target=\"_new\"><span style=\"font-style:italic;\">Aconito<\/span><\/a>, su <span style=\"font-style:italic;\">ScienzeNews.IT<\/span>, 10 luglio 2008. <small>URL consultato il 6 agosto 2026<\/small> <small>(archiviato dall'<abbr title=\"http:\/\/www.scienzenews.it\/index.php?\/scienze\/aconito.html\">url originale<\/abbr> il 16 marzo 2016)<\/small>.<\/cite><\/li><\/ul>\n\n<span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt103\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBLQ\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"Controllo di autorit\u00e0\",\"href\":\".\/Template:Controllo_di_autorit\u00e0\"},\"params\":{},\"i\":0}}]}'><\/span><table class=\"CdA\" about=\"#mwt103\" style=\"\"><tbody><tr><th><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Aiuto:Controllo_di_autorit\u00e0\" title=\"Aiuto:Controllo di autorit\u00e0\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Controllo di autorit\u00e0<\/a><\/th><td><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Gemeinsame_Normdatei\" title=\"Gemeinsame Normdatei\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">GND<\/a> <span class=\"uid\">(<span style=\"font-weight:bolder; font-size:80%\"><abbr title=\"tedesco\">DE<\/abbr><\/span>)<span typeof=\"mw:Entity\">\u00a0<\/span><a rel=\"external_link\" href=\"https:\/\/d-nb.info\/gnd\/4205205-1\" class=\"external text\" target=\"_new\">4205205-1<\/a><\/span><\/td><\/tr><\/tbody><\/table><span class=\"mw-empty-elt\" about=\"#mwt103\"><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Voci_con_codice_GND\"\/><link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Voci_non_biografiche_con_codici_di_controllo_di_autorit\u00e0\"\/><\/span>\n<div class=\"noprint\" style=\"width:100%; padding: 3px 0; display: flex; flex-wrap: wrap; row-gap: 4px; column-gap: 8px; box-sizing: border-box;\" about=\"#mwt105\" typeof=\"mw:Transclusion\" id=\"rdp-we-mwBLU\" data-mw='{\"parts\":[{\"template\":{\"target\":{\"wt\":\"portale\",\"href\":\".\/Template:Portale\"},\"params\":{\"1\":{\"wt\":\"botanica\"}},\"i\":0}}]}'><div style=\"flex-grow: 1\"><span class=\"mw-empty-elt\"><\/span><div class=\"itwiki-template-occhiello\"><span class=\"noviewer\" typeof=\"mw:File mw:ExpandedAttrs\" about=\"#mwt107\" data-mw='{\"attribs\":[[\"alt\",{\"html\":\"alt=&lt;span typeof=\\\"mw:Entity\\\" id=\\\"mwBLY\\\">\u00a0&lt;\/span>\",\"txt\":\"\u00a0\"}]],\"caption\":\"Botanica\"}'><a href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Nuvola_apps_khangman.svg\" class=\"mw-file-description wiki-link\" title=\"Botanica\" target=\"_new\"><img resource=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/File:Nuvola_apps_khangman.svg\" src=\"https:\/\/thumb.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/e\/e7\/Nuvola_apps_khangman.svg\/40px-Nuvola_apps_khangman.svg.png?utm_source=it.wikipedia.org&amp;utm_campaign=parser&amp;utm_content=thumbnail\" decoding=\"async\" loading=\"lazy\" alt=\"\u00a0\" data-file-type=\"drawing\" height=\"25\" width=\"25\" class=\"mw-file-element\"\/><\/a><\/span><span typeof=\"mw:Entity\"> <\/span><b><a rel=\"mw:WikiLink\" href=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Portale:Botanica\" title=\"Portale:Botanica\" target=\"_new\" class=\"wiki-link\">Portale Botanica<\/a><\/b><span typeof=\"mw:Entity\">:<\/span> accedi alle voci di Wikipedia che trattano di botanica<\/div><\/div><\/div>\n\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Ranunculaceae\" id=\"rdp-we-mwBLc\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Piante_medicinali_e_officinali\" id=\"rdp-we-mwBLg\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Piante_velenose\" id=\"rdp-we-mwBLk\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Rimedi_omeopatici\" id=\"rdp-we-mwBLo\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Taxa_classificati_da_Linneo\" id=\"rdp-we-mwBLs\"\/>\n<link rel=\"mw:PageProp\/Category\" href=\".\/Categoria:Taxa_descritti_nel_1753\" id=\"rdp-we-mwBLw\"\/><\/section>\n<!-- \nNewPP limit report\nParsed by mw\u2010web.codfw.main\u2010665975cddf\u20105xlmp\nCached time: 20261030131714\nCache expiry: 2592000\nCache expiry source: Modulo:Citazione (os.date(%Y))\nReduced expiry: false\nComplications: [vary\u2010revision, vary\u2010revision\u2010sha1, show\u2010toc, use\u2010parsoid]\nCPU time usage: 1.071 seconds\nReal time usage: 1.325 seconds\nPreprocessor visited node count: 2384\/1000000\nRevision size: 39917\/2097152 bytes\nPost\u2010expand include size: 62503\/2097152 bytes\nTemplate argument size: 2844\/2097152 bytes\nHighest expansion depth: 9\/100\nExpensive parser function count: 3\/500\nUnstrip recursion depth: 0\/20\nUnstrip post\u2010expand size: 7664\/5000000 bytes\nLua time usage: 0.267\/10.000 seconds\nLua memory usage: 8562928\/52428800 bytes\nNumber of Wikibase entities loaded: 1\/500\n-->\n<!--\nTransclusion expansion time report (%,ms,calls,template)\n100.00%  973.095      1 -total\n 15.47%  150.525      1 Template:Collegamenti_esterni\n  7.08%   68.906      1 Template:Tassobox\n  6.45%   62.788      1 Template:Infobox\n  5.38%   52.323     14 Template:Cita_web\n  4.80%   46.660      1 Template:Interprogetto\n  3.47%   33.797      1 Template:M\n  2.35%   22.897     13 Template:Cita_libro\n  2.10%   20.424      1 Template:Immagine_sinottico\n  1.55%   15.089      1 Template:Portale\n-->\n\n<!-- Render ID 38cd6fa4-d464-11f1-9b46-71c3da1b61e3 -->\n\n<!-- Saved in parser cache with key itwiki:parsoid-pcache:524032:|#|:idhash:useParsoid=1 and timestamp 20261030131714 and revision id 151932358. Rendering was triggered because: page_view\n -->\n\n<!-- Parsoid 0.24.0.0-alpha27 -->\n<\/div><!--\nPost\u2010processing cache key itwiki:postproc\u2010parsoid\u2010pcache:524032:|#|:idhash:injectTOC=0!postproc=1!skin=vector\u20102022!useParsoid=1, generated at 20261030135853\n--><noscript><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/it.wikipedia.org\/wiki\/Special:CentralAutoLogin\/start?useformat=desktop&amp;type=1x1&amp;usesul3=1\" alt=\"\" width=\"1\" height=\"1\" style=\"border: none; position: absolute;\"><\/noscript>\n<\/div>\n\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/main>\n\t\t\t\n\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"mw-footer-container\">\n\t\t\t\n\t\t<\/div>\n\t<\/div> \n<\/div> \n\n<div class=\"mw-portlet mw-portlet-dock-bottom emptyPortlet\" id=\"rdp-we-p-dock-bottom\">\n\t<ul>\n\t\t\n\t<\/ul>\n<\/div>\n\n\n<\/div><!-- #rdp-we-main -->[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column css=&#8221;.vc_custom_1458317537009{background-color: #efefef !important;background-position: center !important;background-repeat: no-repeat !important;background-size: contain !important;}&#8221;][vc_column_text css=&#8221;.vc_custom_1483964107163{background-position: center !important;background-repeat: no-repeat !important;background-size: contain !important;}&#8221;]Nome comune: aconito vulparia, lupaja Specie: Aconitum lycoctonum L. emend. Koelle Famiglia:\u00a0RANUNCULACEAE\u00a0 L&#8217;aconito vulparia\u00a0o\u00a0lupaja\u00a0\u00e8 presente nei pascoli e nei boschi delle Alpi e degli Appennini; la pianta \u00e8 alta da 50 a 120 cm con infiorescenza diradata spesso ramosa, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10354,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[379,380,157,159,153,186,184],"tags":[],"class_list":["post-10353","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aconitum","category-fiore-blu-azzurro","category-fiore-giallo-arancio","category-fusto-erbaceo","category-angiospermae","category-piante-tossichevelenose","category-ranunculaceae"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10353","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10353"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10353\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10366,"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10353\/revisions\/10366"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10354"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10353"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10353"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.montagneaperte.it\/ambienteebiodiversita\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10353"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}